હાઈજેનિક અને સુપર ટેસ્ટી! આ 5 સ્ટેપ્સમાં બનાવો બજાર જેવી ફૂલેલી-ફૂલેલી પાણીપુરી
ભારતની ગલીઓમાં ફરવા જઈએ અને પાણીપુરીની લારી પર ભીડ ન દેખાય, એ તો શક્ય જ નથી. પાણીપુરી માત્ર એક વાનગી નથી, પણ એક અહેસાસ છે. કડક પૂરીની અંદર ભરેલા મસાલેદાર બટાકા અને જ્યારે તેમાં તીખું, ખાટું અને ફુદીના વાળું ઠંડુ પાણી ભરાય છે, ત્યારે સ્વાદનો જે ધડાકો મોઢામાં થાય છે, તે શબ્દોની પરે છે. ઘણા લોકો વિચારે છે કે બજાર જેવી ફૂલેલી અને ક્રિસ્પી પૂરી ઘરે બનાવવી અઘરી છે, પરંતુ કેટલીક સાચી ટિપ્સ સાથે તમે તેને ખૂબ જ સરળતાથી ઘરે બનાવી શકો છો.
આજના લેખમાં આપણે વિગતવાર જાણીશું કે કેવી રીતે તમે તમારા રસોડામાં જ બજાર જેવી હાઈજેનિક અને સ્વાદિષ્ટ પાણીપુરી તૈયાર કરી શકો છો.
1. કડક પૂરી (ગોલગપ્પા) બનાવવાની કળા
પાણીપુરીની સૌથી મુખ્ય વસ્તુ તેની ‘પૂરી’ છે. જો પૂરી નરમ રહી જાય, તો બધી મજા બગડી જાય છે.
જરૂરી સામગ્રી:
-
સોજી (ઝીણો રવો): 1 કપ (આ પૂરીને ક્રિસ્પી બનાવે છે)
-
મેંદો: 1 મોટી ચમચી (બાઈન્ડિંગ માટે)
-
મીઠું: સ્વાદ મુજબ
-
નવશેકું પાણી: લોટ બાંધવા માટે
-
તેલ: તળવા માટે
બનાવવાની રીત:
-
લોટ તૈયાર કરવો: એક મોટા વાસણમાં સોજી, મેંદો અને મીઠું મિક્સ કરો. હવે તેમાં થોડું-થોડું નવશેકું પાણી નાખીને કઠણ લોટ બાંધો. ધ્યાન રાખવું કે લોટ રોટલીના લોટ કરતા થોડો વધુ કઠણ હોવો જોઈએ.
-
લોટને આરામ આપવો: સોજી પાણી શોષે છે, તેથી લોટને એક ભીના સુતરાઉ કાપડથી ઢાંકીને 20-30 મિનિટ માટે રહેવા દો. આનાથી સોજી બરાબર ફૂલી જશે.
-
વણવું: અડધા કલાક પછી લોટને ફરીથી 2-3 મિનિટ મસળો. હવે તેના નાના લુઆ કરી લો અથવા એક મોટી અને પાતળી રોટલી વણીને કોઈ નાના ઢાંકણ કે કુકી કટરથી ગોળ આકારમાં કાપી લો.
-
તળવાની રીત: એક કડાઈમાં તેલ ગરમ કરો. જ્યારે તેલમાંથી ધુમાડો નીકળવા લાગે, ત્યારે આંચ મધ્યમ કરી દો. એક-એક કરીને પૂરી નાખો અને હળવા હાથે દબાવો જેથી તે ફૂલી જાય. ગોલ્ડન અને ક્રિસ્પી થાય ત્યાં સુધી તળો અને ટિશ્યુ પેપર પર કાઢી લો.
2. તીખું અને ચટપટું પાણી: સ્વાદનું અસલી રહસ્ય
પાણીપુરીનો આત્મા તેના પાણીમાં હોય છે. તેને ફુદીના અને મસાલા સાથે એકદમ તાજું બનાવવામાં આવે છે.
સામગ્રી:
-
ફુદીનાના પાન: 1 કપ
-
લીલા ધાણા: 1 કપ
-
લીલા મરચાં: 3-4 (સ્વાદ મુજબ)
-
આદુ: 1 ઇંચનો ટુકડો
-
સંચળ અને સાદું મીઠું: સ્વાદ મુજબ
-
શેકેલા જીરાનો પાવડર: 1 મોટી ચમચી
-
હીંગ: એક ચપટી
-
આમલીનો પલ્પ: 3 મોટી ચમચી
-
લીંબુનો રસ: 1 મોટી ચમચી
-
બુંદી: ½ કપ (સજાવટ માટે)
-
ઠંડુ પાણી: 1 થી 1.5 લીટર
બનાવવાની રીત: સૌ પ્રથમ ફુદીનો, ધાણા, મરચાં અને આદુને થોડા પાણી સાથે પીસીને બારીક પેસ્ટ બનાવી લો. આ પેસ્ટને એક મોટા વાસણમાં કાઢો. તેમાં ઠંડુ પાણી ઉમેરો અને બાકીના બધા સૂકા મસાલા, આમલીનો પલ્પ અને લીંબુનો રસ ઉમેરો. છેલ્લે બુંદી નાખીને બરાબર મિક્સ કરો. તેને ફ્રીજમાં 1 કલાક રાખ્યા પછી જ પીરસો, કારણ કે ઠંડુ પાણી સ્વાદને બમણો કરી દે છે.
3. મસાલેદાર બટાકા અને ચણાનું સ્ટફિંગ (મસાલો)
પૂરીની અંદર ભરવામાં આવતો મસાલો પણ એટલો જ મહત્વનો છે.
સામગ્રી:
-
બાફેલા બટાકા: 4-5 મધ્યમ
-
બાફેલા કાળા ચણા અથવા સફેદ વટાણા: 1 કપ
-
લાલ મરચું પાવડર: ½ ચમચી
-
ચાટ મસાલો: 1 ચમચી
-
ઝીણી સમારેલી ડુંગળી: 1 નાની
-
મીઠું: સ્વાદ મુજબ
બનાવવાની રીત: બાફેલા બટાકાને બરાબર મેશ કરી લો. તેમાં બાફેલા ચણા, ડુંગળી અને બધા મસાલા મિક્સ કરો. જો તમે ઈચ્છો તો તેમાં થોડું તૈયાર કરેલું તીખું પાણી પણ ઉમેરી શકો છો જેથી મસાલો કોરો ન લાગે.
4. ખાટી-મીઠી આમલીની ચટણી
જો તમને ‘મીઠી’ પૂરી ગમતી હોય, તો આ ચટણી જરૂરી છે.
સામગ્રી:
-
આમલી: 50 ગ્રામ (પલાળેલી)
-
ગોળ: 100 ગ્રામ
-
સૂંઠ પાવડર: ½ ચમચી
-
મીઠું અને લાલ મરચું: ચપટી ભર
રીત: આમલીના પલ્પને ગાળી લો, તેમાં ગોળ ઉમેરો અને ગેસ પર ત્યાં સુધી પકાવો જ્યાં સુધી તે ઘટ્ટ ન થઈ જાય. તેમાં સૂંઠ અને મીઠું નાખી ઠંડુ કરી લો.
5. પરફેક્ટ પાણીપુરી માટે ખાસ ટિપ્સ (Pro Tips)
-
સોડાનો ઉપયોગ ન કરવો: લોટમાં બેકિંગ સોડા ન નાખવો, નહિતર પૂરી તેલ શોષી લેશે અને જલ્દી નરમ થઈ જશે.
-
વણવાની જાડાઈ: પૂરીને એકસરખી પાતળી વણવી ખૂબ જરૂરી છે. જો તે વચ્ચેથી જાડી હશે, તો ફૂલશે નહીં અને ‘પાપડી’ બની જશે.
-
સ્ટોરેજ: પૂરી પૂરેપૂરી ઠંડી થયા પછી જ એરટાઈટ ડબ્બામાં ભરો. જો તે થોડી નરમ લાગે, તો તેને ઓવનમાં 1 મિનિટ માટે ગરમ કરી લો, તે ફરીથી ક્રિસ્પી થઈ જશે.
-
પાણીનું બેલેન્સ: હંમેશા મીઠું અને ખટાશ પીરસતા પહેલા ચેક કરો. તીખાશ ઓછી કરવા માટે થોડો ગોળ કે ખાંડ ઉમેરી શકાય છે.
ઘરે પાણીપુરી બનાવવી માત્ર સ્વાસ્થ્યપ્રદ નથી, પણ પરિવાર સાથે મળીને આનંદ લેવાની એક રીત પણ છે. બજારમાં મળતા દૂષિત પાણી કે ભેળસેળિયા મસાલાનો ડર પણ રહેતો નથી. ઉપર આપેલી રીતથી તમે એકસાથે 50 થી 60 પૂરીઓ તૈયાર કરી શકો છો જે બજાર કરતા પણ વધુ સ્વાદિષ્ટ લાગશે.
આગલી વખતે જ્યારે સાંજે કંઈક ચટપટું ખાવાનું મન થાય, ત્યારે બહાર જવાને બદલે આ રેસીપી અજમાવો અને તમારા હાથે બનેલા સ્વાદનો આનંદ લો!


4. ખાટી-મીઠી આમલીની ચટણી