PAN કાર્ડ હવે આ વસ્તુઓ ખરીદવા માટે ફરજિયાત: ફોર્મ 97 ક્યારે સ્વીકારવામાં નહીં આવે?
નવા નાણાકીય વર્ષની શરૂઆત સાથે જ સરકારે હાઈ-વેલ્યુ ટ્રાન્ઝેક્શન (મોટી રકમના વ્યવહારો) માટેના નિયમોમાં ધરખમ ફેરફાર કર્યા છે. સરકારનો મુખ્ય હેતુ ટેક્સ સિસ્ટમને વધુ પારદર્શક બનાવવાનો અને રોકડ વ્યવહારો પર લગામ લગાવવાનો છે. હવે મોટા ભાગના કિસ્સાઓમાં જો તમારી પાસે PAN કાર્ડ નહીં હોય, તો તમે માત્ર ફોર્મ ભરીને છટકી શકશો નહીં.
ફોર્મ 97 માં મોટો ફેરફાર અને સરળ પાલન
અગાઉ જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ પાસે PAN કાર્ડ નહોતું, ત્યારે તેઓ ફોર્મ 60 ભરીને કામ ચલાવી લેતા હતા. હવે તેની જગ્યાએ રિ-એન્જિનિયર્ડ ફોર્મ 97 આવ્યું છે. તેવી જ રીતે ફોર્મ 61 ની જગ્યાએ હવે ફોર્મ 98 નો ઉપયોગ થશે. સરકારના અંદાજ મુજબ, આ નવા ફેરફારોને કારણે ફોર્મ ભરવાની પ્રક્રિયામાં 80 થી 85 ટકાનો ઘટાડો થશે. આવું એટલા માટે કારણ કે હવે મોટાભાગના વ્યવહારો સીધા જ PAN કાર્ડ સાથે લિંક કરી દેવામાં આવ્યા છે, જેથી ખોટી કાગળની કામગીરી ઘટી જશે.
સોનાની ખરીદી માટે શું છે નિયમ?
ઘણા લોકોને પ્રશ્ન થાય છે કે શું સોનાના દાગીના ખરીદવા માટે પણ PAN કાર્ડ જરૂરી છે? નવા ઇન્કમ ટેક્સ રૂલ્સ 2026 ના નિયમ 159 (જે પહેલા નિયમ 114B હતો) મુજબ, જો તમે એક જ વ્યવહારમાં 2 લાખ રૂપિયાથી વધુ કિંમતનું સોનું અથવા અન્ય કોઈ વસ્તુ કે સેવા ખરીદો છો, તો PAN કાર્ડ આપવું ફરજિયાત છે. આ નિયમમાં કોઈ છૂટછાટ આપવામાં આવી નથી.
જ્યાં હવે PAN કાર્ડ આપવું જ પડશે (ફોર્મ 97 ચાલશે નહીં)
નવા નિયમો મુજબ, નીચે જણાવેલા વ્યવહારોમાં તમારી પાસે PAN હોવું અનિવાર્ય છે, અહીં ફોર્મ 97 સ્વીકારવામાં આવશે નહીં:
મોટર વાહનોની ખરીદી: જો તમે 5 લાખ રૂપિયાથી વધુ કિંમતનું કોઈ પણ વાહન ખરીદો છો, તો PAN કાર્ડ વગર સોદો થઈ શકશે નહીં.
શેરબજાર અને રોકાણ: ડીમેટ એકાઉન્ટ ખોલાવવા માટે હવે PAN કાર્ડ હોવું અનિવાર્ય છે. આ સિવાય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ, બોન્ડ્સ કે ડિબેન્ચર્સમાં 50,000 રૂપિયાથી વધુનું રોકાણ કરવા માટે પણ PAN જરૂરી છે.
બેંકિંગ વ્યવહારો: જો તમે બેંકમાં 10 લાખ રૂપિયાથી વધુની રોકડ જમા કરાવો છો અથવા ઉપાડો છો, તો PAN કાર્ડ ફરજિયાત છે.
ક્રેડિટ કાર્ડ: નવા ક્રેડિટ કાર્ડ માટે અરજી કરતી વખતે પણ હવે PAN કાર્ડ વગર પ્રક્રિયા આગળ નહીં વધે.
કયા વ્યવહારોને ફોર્મ 97 માંથી હટાવી દેવાયા?
નિયમોને સરળ બનાવવા માટે સરકારે કેટલાક નાના વ્યવહારોને ફોર્મ 97 ની રિપોર્ટિંગ પ્રક્રિયામાંથી મુક્ત કર્યા છે. હવે વિદેશી ચલણ (Foreign Currency) ની ખરીદી, બેંક ડ્રાફ્ટ કે પે-ઓર્ડર માટે રોકડ ચૂકવણી અને પ્રીપેડ પેમેન્ટ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સ (PPIs) જેવા વ્યવહારો માટે વધુ પડતી કાગળની કામગીરી કરવાની જરૂર રહેશે નહીં.
PAN-આધારિત સિસ્ટમ તરફ પ્રયાણ
સરકારના આંકડા દર્શાવે છે કે અગાઉ જ્યાં ફોર્મ 97 (અગાઉનું ફોર્મ 60) ભરનારા લોકોની સંખ્યા 12 કરોડ જેટલી હતી, તે હવે ઘટીને માત્ર 2 કરોડ રહી ગઈ છે. આનો અર્થ એ છે કે લોકો હવે PAN કાર્ડનો ઉપયોગ વધારી રહ્યા છે અને ટેક્સ સિસ્ટમ ડિજિટલ અને વધુ સચોટ બની રહી છે.

