શું તમારો સ્માર્ટફોન મોડો ચાર્જ થાય છે? આ ‘એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ’ ફીચર હોઈ શકે છે જવાબદાર
શું તમારી સાથે પણ એવું બને છે કે તમે તમારા ફોનને એ જ ઓરિજિનલ ફાસ્ટ ચાર્જરથી ચાર્જ કરી રહ્યા છો જેનાથી તે પહેલા ૧ કલાકમાં ફુલ થઈ જતો હતો, પરંતુ હવે તે કલાકો લઈ રહ્યો છે? ઘણીવાર આવી સ્થિતિમાં આપણે સૌથી પહેલા આપણા ચાર્જર, કેબલ કે વીજળીના સોકેટને દોષ આપીએ છીએ. પરંતુ શું તમે વિચાર્યું છે કે સમસ્યા હાર્ડવેરમાં નહીં, પણ તમારા ફોનની અંદર રહેલી એક ‘સ્માર્ટ સેટિંગ’માં હોઈ શકે છે?
આજના આધુનિક સ્માર્ટફોન્સમાં એક ખાસ ફીચર આવે છે જેને ‘એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ’ (Adaptive Charging) અથવા ‘બેટરી ઓપ્ટિમાઈઝેશન’ કહેવામાં આવે છે. આ ફીચર તમારી બેટરીનું આયુષ્ય વધારવા માટે જાણીજોઈને તેની ચાર્જિંગ સ્પીડ ઘટાડી દે છે. જોકે આ તમારી બેટરીના સ્વાસ્થ્ય માટે સારું છે, પરંતુ જ્યારે તમારે ફોન ઝડપથી ચાર્જ કરવો હોય, ત્યારે આ જ ફીચર મોટી મુસીબત બની જાય છે. ચાલો, આ ટેકનોલોજી પાછળનું વિજ્ઞાન અને તેને મેનેજ કરવાની રીત વિગતવાર સમજીએ.
શું છે એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ?
એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ એ કોઈ બગ કે ખામી નથી, પરંતુ તે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) પર આધારિત એક સુરક્ષા કવચ છે. લિથિયમ-આયન બેટરી (જે આપણા ફોનમાં હોય છે) ની એક મર્યાદા હોય છે. જો બેટરી લાંબા સમય સુધી 100% ચાર્જ પર રહે અથવા ચાર્જિંગ દરમિયાન ખૂબ ગરમ થાય, તો તેની અંદરના કેમિકલ્સ જલ્દી બગડવા લાગે છે.
આ ફીચર તમારી દૈનિક જીવનની આદતોને ટ્રેક કરે છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો તમે રોજ રાત્રે ૧૧ વાગ્યે ફોન ચાર્જ પર મૂકો છો અને સવારે ૭ વાગ્યે ઉઠો છો, તો તમારો ફોન સમજી જાય છે કે તેને ફુલ ચાર્જ થવા માટે ૮ કલાકનો સમય મળ્યો છે. એવામાં તે શરૂઆતમાં ૮૦% સુધી ઝડપથી ચાર્જ થશે, પરંતુ બાકીના ૨૦% ને તે સવારે તમારા ઉઠતા પહેલા ધીમે-ધીમે પૂરા કરશે. આનાથી ફોન આખી રાત ફુલ ચાર્જ થઈને ‘ઓવરહીટિંગ’નો શિકાર થતો નથી.
જ્યારે ‘સ્માર્ટનેસ’ માથાનો દુખાવો બની જાય
મુશ્કેલી ત્યારે આવે છે જ્યારે તમે દિવસના સમયે ફોન ચાર્જ કરી રહ્યા હોવ અને તમારે ક્યાંક જલ્દી નીકળવાનું હોય. એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ ઘણીવાર તમારા શેડ્યૂલને ઓળખવામાં ભૂલ કરે છે અથવા જૂના પેટર્ન મુજબ દિવસમાં પણ સ્પીડ ઓછી રાખે છે. ઘણીવાર સોફ્ટવેર અપડેટ પછી આ સેટિંગ આપમેળે એક્ટિવ થઈ જાય છે, જેનાથી યુઝર્સને લાગે છે કે તેમનું ફાસ્ટ ચાર્જર બગડી ગયું છે.
Reddit જેવા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર હજારો યુઝર્સે પોતાનો અનુભવ શેર કર્યો છે કે આ સેટિંગ બંધ કરતાની સાથે જ તેમના ફોનની ચાર્જિંગ સ્પીડમાં નાટકીય ફેરફાર આવ્યો અને ફોન ફરીથી ‘સુપર ફાસ્ટ’ મોડમાં ચાર્જ થવા લાગ્યો.
આ સેટિંગને બંધ કેવી રીતે કરવું?
જો તમે પણ સ્લો ચાર્જિંગથી પરેશાન છો અને તેને ઓફ કરવા માંગો છો, તો તમે આ સ્ટેપ્સ ફોલો કરી શકો છો. જોકે, અલગ-અલગ બ્રાન્ડના ફોનમાં તેનું નામ થોડું અલગ હોઈ શકે છે:
-
Google Pixel અને સ્ટોક એન્ડ્રોઇડ:
-
ફોનના Settings માં જાઓ.
-
Battery સેક્શન પર ક્લિક કરો.
-
અહીં તમને Adaptive Charging નો વિકલ્પ મળશે, તેને ‘Off’ કરી દો.
-
-
Samsung (One UI):
-
Settings > Battery and Device Care માં જાઓ.
-
Battery પર ક્લિક કરો અને નીચે More Battery Settings પસંદ કરો.
-
અહીં Protect Battery અથવા Adaptive Fast Charging ના વિકલ્પને તમારી જરૂરિયાત મુજબ બદલો.
-
-
iPhone (iOS):
-
Settings > Battery માં જાઓ.
-
Battery Health & Charging પર ક્લિક કરો.
-
અહીં Optimised Battery Charging ને બંધ કરી દો.
-
-
અન્ય બ્રાન્ડ (OnePlus, Xiaomi, Oppo):
-
અહીં આ વિકલ્પ અવારનવાર Settings > Battery > Battery Health > Charging Optimisation ના નામે મળે છે.
-
એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ: ફાયદા અને નુકસાનનું સંતુલન
કોઈપણ ટેકનોલોજીની જેમ આના પણ બે પાસાં છે. તેને બંધ કરતા પહેલા તમારે આ બાબતો પર વિચાર જરૂર કરવો જોઈએ:
ફાયદા:
-
બેટરીનું લાંબુ આયુષ્ય: આ સેટિંગ બેટરી સેલ્સને જલ્દી ડેડ થતા અટકાવે છે. જો તમે તમારો ફોન ૨-૩ વર્ષ સુધી ચલાવવા માંગતા હોવ, તો આ ફીચર વરદાન છે.
-
ઓછી હીટિંગ: સ્લો ચાર્જિંગનો અર્થ છે ઓછી ગરમી. આનાથી ફોનના અન્ય ઈન્ટરનલ પાર્ટ્સ પણ સુરક્ષિત રહે છે.
નુકસાન:
-
સમયનો બગાડ: જો તમારે તરત જ ૧૦-૧૫ મિનિટમાં થોડું ચાર્જિંગ જોઈતું હોય, તો આ ફીચર તેને ધીમું કરી દેશે.
-
અનિશ્ચિતતા: ઘણીવાર યુઝરને ખબર જ નથી પડતી કે ફોન ક્યારે ફુલ ચાર્જ થશે.
એક્સપર્ટની સલાહ: તમારે શું કરવું જોઈએ?
બેટરી એક્સપર્ટ્સનું માનવું છે કે આ સેટિંગને સંપૂર્ણપણે બંધ કરવું સમજદારી નથી. સૌથી શ્રેષ્ઠ રીત એ છે કે:
-
જો તમે રાત્રે ફોન ચાર્જ કરો છો, તો તેને હંમેશા ON રાખો.
-
જો તમે મુસાફરીમાં છો અથવા દિવસમાં ઉતાવળમાં છો, તો તેને થોડા સમય માટે OFF કરી દો.
-
તમારા ફોનને ક્યારેય 0% સુધી ન જવા દો અને હંમેશા 100% પર ન રાખો. ૨૦% થી ૮૦% ની વચ્ચે ચાર્જિંગ રાખવું બેટરી માટે સૌથી સુરક્ષિત માનવામાં આવે છે.
ટેકનોલોજીનો ઉદ્દેશ્ય આપણા જીવનને સરળ બનાવવાનો છે, પરંતુ તેના વિશે સાચી જાણકારી હોવી જરૂરી છે. ‘એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ’ એક ઉત્તમ ફીચર છે, પરંતુ તેના કારણે થતું સ્લો ચાર્જિંગ ઘણીવાર ચીડિયાપણું પેદા કરે છે. હવે જ્યારે તમે જાણો છો કે આ સેટિંગ ક્યાં છુપાયેલું છે, ત્યારે તમે તમારી જરૂરિયાત મુજબ તમારી ચાર્જિંગ સ્પીડને કંટ્રોલ કરી શકો છો. બીજી વખત જ્યારે ફોન સ્લો ચાર્જ થાય, ત્યારે ચાર્જર બદલતા પહેલા એકવાર તમારી ‘બેટરી સેટિંગ્સ’ જરૂર ચેક કરી લેજો!

એડેપ્ટિવ ચાર્જિંગ: ફાયદા અને નુકસાનનું સંતુલન