એકતરફ ગુજરાતમાં ૪૪ ડિગ્રીની ભીષણ ગરમી, બીજી તરફ યુપી-બિહાર સહિત ૧૩ રાજ્યોમાં આગામી ૧૦ કલાકમાં તોફાની વરસાદની ચેતવણી!
દેશભરમાં હવામાનનું ચિત્ર અત્યંત વિચિત્ર અને ડરામણું બની ગયું છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા જાહેર કરાયેલા સત્તાવાર અહેવાલ મુજબ, આગામી ૧૦ કલાક દેશના મોટા હિસ્સા માટે અત્યંત નાજુક સાબિત થવાના છે. દક્ષિણ બિહાર અને આસામની આસપાસ લો-ટ્રોપિકલ લેવલ પર સર્જાયેલા શક્તિશાળી ચક્રવાતી પરિભ્રમણને (Cyclonic Circulation) કારણે દેશના ૧૩ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદ અને પ્રચંડ વાવાઝોડાની કટોકટી ઊભી થઈ છે. આ તોફાન દરમિયાન પવનની ઝડપ ૮૦ થી ૮૫ કિલોમીટર પ્રતિ કલાક રહેવાની આશંકા છે, જેનાથી પૂર્વીય રાજ્યોમાં વીજળી પડવાની અને ભારે વિનાશ થવાની સંભાવના છે. બીજી તરફ, પશ્ચિમ ભારતમાં સ્થિતિ તદ્દન વિપરીત છે, જ્યાં ગુજરાત અને રાજસ્થાન જેવા રાજ્યો ભીષણ હીટવેવની આગમાં શેકાઈ રહ્યા છે.
ગુજરાતમાં ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત: અમદાવાદ સૌથી ગરમ
ગુજરાતમાં અત્યારે સૂર્યનારાયણ આકરા પાણીએ છે અને આકાશમાંથી સીધા અગનગોળા વરસી રહ્યા હોય તેવો અહેસાસ થઈ રહ્યો છે. રાજ્યના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં મહત્તમ તાપમાન ૪૩ થી ૪૪ ડિગ્રી સેલ્સિયસની આસપાસ નોંધાઈ રહ્યું છે. હવામાન વિભાગના સત્તાવાર આંકડા અનુસાર, અમદાવાદ ૪૩ ડિગ્રી મહત્તમ તાપમાન સાથે રાજ્યનું સૌથી ગરમ શહેર નોંધાયું છે. ઉત્તર ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રના વિસ્તારોમાં પણ કાળઝાળ ગરમી અને લૂ (Heatwave) ના કારણે બપોરના સમયે રસ્તાઓ સુમસામ જોવા મળી રહ્યા છે. હવામાન વિભાગે નાગરિકોને બપોરે બિનજરૂરી બહાર ન નીકળવાની સખત સલાહ આપી છે.
દેશના વિવિધ રાજ્યોમાં હવામાનની વર્તમાન સ્થિતિ અને ચેતવણી
| રાજ્ય / ક્ષેત્ર (State/Region) | અંદાજિત તાપમાન (Max/Min) | હવામાનની સ્થિતિ (Weather Status) | IMD ની સત્તાવાર ચેતવણી (Alert) |
| ગુજરાત (અમદાવાદ) | ૪૩ °C / ૩૦ °C | ભીષણ ગરમી અને તીવ્ર હીટવેવ | બપોરના સમયે લૂ થી બચવા માટે ઓરેન્જ એલર્ટ. |
| ૧૩ રાજ્યો (UP, બિહાર વગેરે) | તાપમાનમાં અચાનક ઘટાડો | ભારે વરસાદ અને વાવાઝોડું | ૮૫ કિમી/કલાકની ઝડપે પવન, કરા પડવાની આશંકા. |
| દિલ્હી (NCR) | ૪૨ °C / ૩૦ °C | હાલ ગરમી, ૨૯ મેના રોજ પલટો | ૨૯ મેના રોજ ૭૦ કિમીની ઝડપે તોફાન અને ભારે વરસાદ. |
| રાજસ્થાન અને MP | ૪૩ થી ૪૫ °C | ગંભીર અને ખતરનાક હીટવેવ | જેસલમેર, જોધપુર અને ઇન્દોરમાં અતિ ગંભીર એલર્ટ. |
૧૩ રાજ્યોમાં તોફાની વરસાદનું તાંડવ: ખેડૂતો અને માછીમારો સાવધ
હવામાન વિભાગે ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, પંજાબ, ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ પ્રદેશ, પશ્ચિમ બંગાળ, ઝારખંડ, ઓડિશા, તમિલનાડુ, કેરળ, આંધ્રપ્રદેશ, આસામ અને ત્રિપુરા સહિત ૧૩ રાજ્યો માટે હાઈ-એલર્ટ જાહેર કર્યું છે.
-
ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહાર: નોઈડા, ગાઝિયાબાદ, કાનપુર, પ્રયાગરાજ અને વારાણસી સહિત યુપીના અનેક જિલ્લાઓમાં ૫૫ કિમીની ઝડપે પવન સાથે મધ્યમ વરસાદ પડી શકે છે. જ્યારે બિહારના ગયા, દરભંગા અને પૂર્ણિયા જેવા વિસ્તારોમાં ૬૦ કિમીની ઝડપે ફૂંકાતા પવન સાથે મુસળધાર વરસાદની ચેતવણી અપાઈ છે.
-
ઝારખંડ અને પશ્ચિમ બંગાળ: રાંચી, ધનબાદ અને જમશેદપુરમાં ૭૦ કિમીની ઝડપે તોફાન આવશે, જ્યારે બંગાળના જલપાઈગુડી અને માલદામાં ભારે વરસાદને કારણે નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની આશંકા છે.
-
પહાડી રાજ્યો: ઉત્તરાખંડ અને હિમાચલ પ્રદેશમાં ભારે પવન અને વરસાદને કારણે ભૂસ્ખલન (Landslide) નું જોખમ વધી ગયું છે. મનાલીમાં લઘુત્તમ તાપમાન ૩ ડિગ્રી સુધી ગગડી જવાની સંભાવના છે, જેથી પ્રવાસીઓને મુસાફરી ટાળવા જણાવાયું છે.
પંજાબ, રાજસ્થાન અને મધ્યપ્રદેશમાં રેકોર્ડતોડ હીટવેવ
એક તરફ જ્યાં પૂર્વીય ભારતમાં વરસાદ છે, ત્યાં પંજાબના પટિયાલા અને ભટિંડા, રાજસ્થાનના જેસલમેર અને બાડમેર તેમજ મધ્યપ્રદેશના જબલપુર, સાગર અને ઇન્દોરમાં ગંભીર હીટવેવની સ્થિતિ છે. રાજસ્થાનના જયપુરમાં મહત્તમ તાપમાન ૪૩ ડિગ્રીને પાર પહોંચી ગયું છે. જોકે, પંજાબ અને દિલ્હીમાં આગામી ૨૮ અને ૨૯ મેના રોજ વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ સક્રિય થતાં જ ભારે વરસાદ અને તોફાન આવવાથી ગરમીથી મોટી રાહત મળશે.
ભારતમાં પ્રકૃતિનો આ બદલાતો મિજાજ ગ્લોબલ વોર્મિંગની ગંભીર અસરો દર્શાવે છે. એક જ દિવસમાં દેશના અડધા ભાગમાં દુકાળ જેવી ગરમી અને અડધા ભાગમાં પૂર જેવું વાવાઝોડું જોવા મળી રહ્યું છે. હવામાનમાં આવી રહેલા આ અણધાર્યા પલટાને ધ્યાનમાં રાખીને માછીમારોને દરિયો ન ખેડવા અને સામાન્ય નાગરિકોને હવામાનની સત્તાવાર એપ્લિકેશન કે ન્યૂઝ જોયા બાદ જ ઘરની બહાર નીકળવા તબીબી અને સરકારી તંત્ર દ્વારા ખાસ અપીલ કરવામાં આવી છે.
