સુરત પાલિકામાં ભ્રષ્ટાચારનો ખેલ: આકારણી વિભાગનો ક્લાર્ક 3500ની લાંચ લેતા એસીબીના સકંજામાં
ભ્રષ્ટાચાર એ આપણા સમાજનું એવું દૂષણ છે જે સામાન્ય માણસના જીવનને મુશ્કેલીમાં મૂકી દે છે. સરકારી કચેરીઓમાં નાના-નાના કામો માટે પણ જ્યારે લાંચ માંગવામાં આવે, ત્યારે નાગરિકોની લાચારીનો પાર રહેતો નથી. તાજેતરમાં સુરત મહાનગર પાલિકામાં એક એવી જ ઘટના સામે આવી છે, જ્યાં વરાછા ઝોનના આકારણી વિભાગમાં ફરજ બજાવતા એક ક્લાર્કે પોતાની સત્તાનો દુરુપયોગ કરીને લાંચની માંગણી કરી હતી. જોકે, એસીબી (ACB) ના સતર્ક અધિકારીઓએ આ ભ્રષ્ટ બાબુને રંગે હાથે ઝડપી લઈને ન્યાયની આશા જગાડી છે.
શું હતી સમગ્ર ઘટના?
ઘટનાના મૂળમાં એક સાધારણ વેપારી છે જે પોતાના પરિવારનું ગુજરાન ચલાવવા માટે સાડીનો વ્યવસાય કરે છે. ફરિયાદીએ પોતાના રહેણાંક મકાનમાં સાડીનો માલસામાન રાખવા માટે જગ્યાનો ઉપયોગ કર્યો હતો. સામાન્ય રીતે લોકો નાના પાયે ઘરેથી વ્યવસાય શરૂ કરતા હોય છે, પરંતુ આ બાબત પાલિકાના ક્લાર્ક રાકેશ શ્રીમાળીની નજરે ચઢી ગઈ.
રાકેશ શ્રીમાળી વરાછા ઝોનના આકારણી વિભાગમાં છેલ્લા ઘણા સમયથી ક્લાર્ક તરીકે ફરજ બજાવે છે. જ્યારે તેને જાણ થઈ કે ફરિયાદીના રહેણાંક મકાનમાં સાડીનો સ્ટોક રાખવામાં આવે છે, ત્યારે તેણે ફરિયાદીને બોલાવીને ધમકાવવાનું શરૂ કર્યું. ક્લાર્કે એવી બીક બતાવી કે, “તમે રહેણાંક મકાનને ગોડાઉન તરીકે વાપરો છો, તેથી હવે તમારે રહેણાંક વેરો ભરવાને બદલે કોમર્શિયલ ટેક્સ ચૂકવવો પડશે.” એટલું જ નહીં, તેણે એવો ડર પણ બતાવ્યો કે હવેથી દર મહિને 12 હજાર રૂપિયાનો વેરો આવશે.
લાંચની માંગણી અને માનસિક ત્રાસ
ફરિયાદીએ જ્યારે પોતાની મુશ્કેલી સમજાવવાનો પ્રયત્ન કર્યો અને જણાવ્યું કે આ કોઈ મોટો વ્યવસાય નથી, ત્યારે ક્લાર્કે પોતાની અસલી રંગત બતાવી. તેણે ફરિયાદીને કહ્યું કે જો તમારે તમારું મકાન ‘રેસિડેન્શિયલ’ (રહેણાંક) તરીકે જ રાખવું હોય અને આ સમસ્યાથી કાયમી છુટકારો મેળવવો હોય, તો તેણે લાંચ આપવી પડશે.
રાકેશ શ્રીમાળી જેની પાસે દર મહિને 33 હજાર રૂપિયાનો પગાર આવે છે, છતાં પણ તેણે પોતાની ભૂખ સંતોષવા માટે ફરિયાદી પાસે 3500 રૂપિયાની લાંચની માંગણી કરી હતી. એક સરકારી કર્મચારી હોવા છતાં, તેણે એક વેપારીની મજબૂરીનો ગેરફાયદો ઉઠાવ્યો. વારંવારની માંગણી અને માનસિક ત્રાસથી કંટાળીને અંતે ફરિયાદીએ સત્યનો માર્ગ અપનાવવાનું નક્કી કર્યું અને સુરત એસીબીનો સંપર્ક કર્યો.
એસીબીનું સફળ ઓપરેશન: ભ્રષ્ટ બાબુ પાંજરે
સુરત એસીબીની ટીમે જ્યારે ફરિયાદીની ફરિયાદ સાંભળી, ત્યારે તેમણે તાત્કાલિક કાર્યવાહી કરવાનું આયોજન કર્યું. એસીબીના અધિકારીઓએ લાંચના છટકા (Trap) નું આયોજન કર્યું હતું. નક્કી થયા મુજબ, ફરિયાદી લાંચની રકમ લઈને પહોંચ્યા અને જેવા જ રાકેશ શ્રીમાળીએ લાંચના રૂપિયા સ્વીકાર્યા, કે તરત જ આસપાસ તૈનાત એસીબીની ટીમે તેને રંગે હાથે ઝડપી લીધો.
એક ક્લાર્ક જે પોતાની જવાબદારી નિભાવવા માટે પગાર મેળવે છે, તેને જ્યારે લાંચ લેતા પકડવામાં આવ્યો ત્યારે આસપાસના લોકોમાં પણ આશ્ચર્ય અને રોષ જોવા મળ્યો હતો. એસીબી દ્વારા હવે આગળની કાયદાકીય કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. તેના ઘરે અને અન્ય સ્થળોએ તપાસ કરવામાં આવી રહી છે કે શું તેણે આ રીતે અન્ય કોઈ વેપારીઓ પાસેથી પણ લાંચ લીધી છે કે કેમ.

