એસીમાંથી પાણી કેમ ટપકે છે? જાણો તેના ૩ મુખ્ય કારણો અને અસરકારક ઉપાયો
ગરમીના ઉકળાટભર્યા દિવસો બાદ જ્યારે વરસાદની હેલી શરૂ થાય છે, ત્યારે મનને ઘણી રાહત મળે છે. પરંતુ, ચોમાસાની આ ઋતુ પોતાની સાથે એક વધારાની સમસ્યા પણ લાવે છે—એસી (AC) માંથી પાણી ટપકવું. ઘણીવાર રાત્રે સૂતી વખતે કે દિવસ દરમિયાન અચાનક એસીમાંથી પાણી પડવા લાગે છે, જેના કારણે માત્ર ભોંયતળિયું જ નહીં, પરંતુ દીવાલોમાં પણ ભેજ (સીલન) આવવાનો ભય રહે છે. ઘણા લોકો તેને મોટી ટેકનિકલ ખામી માનીને ગભરાઈ જાય છે અને તરત જ ટેકનિશિયનને ફોન કરી દે છે.
સત્ય એ છે કે એસીમાંથી પાણી ટપકવા પાછળ હંમેશા કોઈ મોટો ફોલ્ટ નથી હોતો. આ સમસ્યા ઘણીવાર યોગ્ય નિભાવણીના અભાવે અથવા નાની-મોટી ભૂલોને કારણે થાય છે. ચાલો વિગતવાર જાણીએ કે ચોમાસામાં એસીમાંથી પાણી કેમ ટપકે છે અને તમે તેને ઘરે કેવી રીતે ઠીક કરી શકો છો.
૧. ડ્રેઈન પાઈપ બ્લોક થવી (સૌથી સામાન્ય કારણ)
એસીનું મુખ્ય કામ રૂમની હવામાંથી ભેજ ખેંચી તેને પાણીમાં બદલીને બહાર કાઢવાનું છે. આ પાણી એક ડ્રેઈન પાઈપ દ્વારા ઘરની બહાર જાય છે. સમસ્યા ત્યારે શરૂ થાય છે જ્યારે આ પાઈપમાં ધૂળ, માટી, શેવાળ કે કચરો જમા થઈ જાય છે.
-
કેમ થાય છે: ચોમાસામાં હવામાં ભેજ ખૂબ જ વધારે હોય છે, જેનાથી ડ્રેઈન પાઈપમાં ગંદકી અને શેવાળ જામવાની શક્યતા વધી જાય છે. જ્યારે રસ્તો બંધ થઈ જાય છે, ત્યારે પાણી બહાર નીકળી શકતું નથી અને ઈન્ડોર યુનિટમાં ભરાઈને રૂમની અંદર ટપકવા લાગે છે.
-
ઉપાય: સૌથી પહેલા તમારા એસીની બહારની ડ્રેઈન પાઈપ તપાસો. જો બ્લોકેજ ઓછું હોય, તો તમે વેક્યુમ ક્લીનરની મદદથી પાઈપના બહારના છેડાને ખેંચીને અવરોધ દૂર કરી શકો છો. જો પાઈપમાં વધારે કચરો ફસાયેલો હોય, તો એસી સર્વિસિંગ દરમિયાન પ્રેશર વોશ કરાવવું વધુ હિતાવહ છે.
૨. ગંદા એર ફિલ્ટર (બરફ જામવાનું મુખ્ય કારણ)
શું તમે જાણો છો કે તમારું એર ફિલ્ટર પણ પાણી ટપકવાનું કારણ બની શકે છે? જો લાંબા સમયથી ફિલ્ટર સાફ ન કરવામાં આવ્યું હોય, તો તેના પર ધૂળનો જાડો થર જામી જાય છે.
-
કેમ થાય છે: ધૂળને કારણે એસીની અંદર એરફ્લો (હવાનો પ્રવાહ) અટકી જાય છે. હવા ન મળવાને કારણે એસીની કૂલિંગ કોઈલ્સ ખૂબ જ ઠંડી થઈ જાય છે અને તેના પર બરફ જામવા લાગે છે. જ્યારે એસી બંધ થાય છે અથવા થોડીવાર પછી આ બરફ ઓગળે છે, ત્યારે પાણીનું પ્રમાણ એટલું વધારે હોય છે કે તે ટ્રેમાંથી બહાર છલકાઈને અંદર આવવા લાગે છે.
-
ઉપાય: આ એક એવી સમસ્યા છે જેને તમે ૫ મિનિટમાં જાતે ઠીક કરી શકો છો. એસીનું ફ્રન્ટ પેનલ ખોલો, એર ફિલ્ટર બહાર કાઢો અને તેને ચોખ્ખા પાણીથી સારી રીતે ધોઈ લો. તેને સંપૂર્ણપણે સૂકવી દો અને ત્યારબાદ પાછું લગાવી દો. ચોમાસામાં દર ૧૫ દિવસે ફિલ્ટર સાફ કરવું સૌથી ઉત્તમ માનવામાં આવે છે.
૩. ખોટું ઇન્સ્ટોલેશન અથવા અલાઈનમેન્ટ
જો તમારું એસી નવું છે અથવા તમે તેને હાલમાં જ એક રૂમમાંથી બીજા રૂમમાં શિફ્ટ કર્યું છે, તો પાણી ટપકવાનું કારણ ‘ખોટું અલાઈનમેન્ટ’ હોઈ શકે છે.
-
કેમ થાય છે: એસીના ઇન્ડોર યુનિટનું ઇન્સ્ટોલેશન કરતી વખતે તેને ખૂબ જ હળવું ડ્રેઈન પાઈપની દિશામાં નમેલું રાખવું જોઈએ. જો એસી દીવાલ પર બિલકુલ સીધું લાગેલું હોય અથવા બીજી દિશામાં નમેલું હોય, તો પાણીનો પ્રવાહ ડ્રેઈન પાઈપ સુધી પહોંચી શકતો નથી અને ટ્રેની કિનારીઓ પરથી રૂમમાં ટપકવા લાગે છે.
-
ઉપાય: આ સમસ્યાને તમે જાતે ઠીક કરી શકતા નથી. આ માટે પ્રોફેશનલ ટેકનિશિયનને બોલાવવો જ યોગ્ય છે જેથી તે લેવલ મીટરનો ઉપયોગ કરીને એસીનું ઝુકાવ (Alignment) યોગ્ય કરી શકે.
ચોમાસામાં ‘ડ્રાય મોડ’નો ઉપયોગ કરો
ચોમાસામાં પાણી ટપકવાનું એક મોટું કારણ એ પણ છે કે આપણે એસીને સામાન્ય કૂલિંગ મોડ પર ચલાવીએ છીએ, જ્યારે હવામાં ભેજ (Humidity) ખૂબ વધારે હોય છે. એસીના રિમોટમાં ‘ડ્રાય મોડ’ (Dry Mode) નું બટન હોય છે. આ મોડ રૂમને ખૂબ વધારે ઠંડુ નથી કરતું, પરંતુ હવામાં રહેલા વધારાના ભેજને ઝડપથી શોષી લે છે. તેનાથી ચીકાશ દૂર થાય છે અને એસી પર પાણીને પ્રોસેસ કરવાનું ભારણ પણ ઘટી જાય છે.
ટેકનિશિયનને ક્યારે બોલાવવો?
જો ફિલ્ટર અને ડ્રેઈન પાઈપ સાફ કર્યા પછી પણ પાણી ટપકવાનું બંધ ન થાય, તો સમજી લેવું કે સમસ્યા ગંભીર છે. બની શકે કે:
-
ગેસ લીક (Refrigerant Leak) થઈ રહ્યો હોય.
-
એસીની ડ્રેઈન ટ્રે તૂટી ગઈ હોય.
-
બ્લોઅર ફેનમાં સમસ્યા હોય.
આવી સ્થિતિમાં જાતે છેડછાડ કરવાને બદલે અધિકૃત સર્વિસ સેન્ટરના ટેકનિશિયનને જ બોલાવવા. અંતમાં, યાદ રાખો કે ચોમાસા દરમિયાન એસીની નિયમિત જાળવણી (Maintenance) માત્ર પાણીની સમસ્યાથી જ નથી બચાવતી, પરંતુ તમારા વીજળીના બિલને ઘટાડવામાં અને એસીનું આયુષ્ય વધારવામાં પણ મદદ કરે છે.
