ઘરે સોલર પેનલ લગાવવાનું વિચારી રહ્યા છો? AC માટે કેટલી ક્ષમતા જરૂરી છે, જાણો અહીં
વધતી ગરમી અને વીજળીના મોટા બિલના સમયમાં હવે દરેક વ્યક્તિ સોલર એનર્જી તરફ જોઈ રહી છે. ઘરમાં ACનો ઉપયોગ કરવો અત્યારે જરૂરિયાત બની ગઈ છે, પરંતુ તેની સાથે આવતું વીજળીનું મોટું બિલ ઘણીવાર ખિસ્સા પર ભારે પડે છે. જો તમે પણ તમારા ઘરમાં એક AC ચલાવી રહ્યા છો અને વીજળીના બિલમાંથી આઝાદી મેળવવા માંગો છો, તો સોલર પેનલ એક ઉત્તમ રોકાણ છે. પરંતુ અવારનવાર લોકોના મનમાં એવો પ્રશ્ન થાય છે કે આખરે એક AC ચલાવવા માટે કેટલા કિલોવોટની સોલર સિસ્ટમ લગાવવી જોઈએ? ચાલો, તેને એકદમ સરળ રીતે સમજીએ.
યોગ્ય ક્ષમતાની પસંદગી કેવી રીતે કરવી?
સોલર સિસ્ટમની ક્ષમતાની પસંદગી તમારા AC ની ક્ષમતા અને ઘરની કુલ વીજળીની ખપત પર આધાર રાખે છે. સામાન્ય રીતે ઘરોમાં ૧.૫ ટનનું AC સૌથી વધુ વપરાય છે.
૧. ૩ કિલોવોટની ઓન-ગ્રીડ સિસ્ટમ (On-Grid System): જો તમારું લક્ષ્ય મુખ્યત્વે વીજળીનું બિલ ઘટાડવાનું કે ખતમ કરવાનું છે, તો ૧.૫ ટનના AC માટે ૩ કિલોવોટની ઓન-ગ્રીડ સોલર સિસ્ટમ એક આદર્શ વિકલ્પ છે. આ સિસ્ટમ એક દિવસમાં લગભગ ૧૨ થી ૧૫ યુનિટ વીજળીનું ઉત્પાદન કરી લે છે. એક સામાન્ય ભારતીય ઘરમાં ૧.૫ ટનનું AC અને અન્ય જરૂરી ઉપકરણો (જેમ કે પંખા, લાઈટ, ફ્રિજ) મળીને દિવસ દરમિયાન આટલી જ વીજળી ખર્ચ કરે છે. ‘નેટ મીટરિંગ’ (Net Metering) ની સુવિધાને કારણે, સોલરથી પેદા થયેલી વીજળી અને તમારી ખપતનું સંતુલન બની જાય છે, જેથી તમારું માસિક વીજળી બિલ લગભગ શૂન્ય થઈ શકે છે.
૨. ૫ કિલોવોટની ઓફ-ગ્રીડ સિસ્ટમ (Off-Grid System): જો તમે વીજળી કાપ (પાવર કટ) થી પણ પરેશાન છો અને ઈચ્છો છો કે તમારું ઘર સંપૂર્ણપણે વીજળી વિભાગ પર નિર્ભર ન રહે, તો તમારે ‘ઓફ-ગ્રીડ’ સિસ્ટમ તરફ જવું જોઈએ. ઓફ-ગ્રીડ સિસ્ટમમાં બેટરી બેંક હોય છે, જે દિવસ દરમિયાન ઉત્પન્ન થયેલી વીજળીને સ્ટોર કરી લે છે. જ્યારે સૂરજ આથમી જાય અથવા વીજળી જતી રહે, ત્યારે આ સ્ટોર કરેલી વીજળી તમારા AC અને અન્ય ઉપકરણોને ચલાવે છે. જોકે, ઓફ-ગ્રીડ સિસ્ટમનો શરૂઆતનો ખર્ચ ઓન-ગ્રીડની સરખામણીએ થોડો વધારે હોય છે કારણ કે તેમાં બેટરીનો ખર્ચ ઉમેરાય છે.
બિલના આધારે તમારી જરૂરિયાત સમજો
જો તમે એ નક્કી નથી કરી શકતા કે તમારા ઘર માટે કઈ સિસ્ટમ વધુ સારી છે, તો તમારું પાછલું વીજળીનું બિલ જુઓ. વીજળીનું બિલ તમારી ખપતનું સૌથી સચોટ પ્રતિબિંબ છે.
-
વધુ ખપતવાળો મહિનો પસંદ કરો: હંમેશા તે મહિનાનું બિલ જુઓ જ્યારે તમારી વીજળીની ખપત સૌથી વધુ હતી (સામાન્ય રીતે મે કે જૂન મહિનો).
-
૩૦૦-૪૦૦ યુનિટ ખપત: જો તમારું માસિક બિલ ૩૦૦ થી ૪૦૦ યુનિટની વચ્ચે આવે છે, તો તમારા ઘર માટે ૩ કિલોવોટની સોલર સિસ્ટમ પૂરતી છે. તે તમારી મોટાભાગની વીજળીની જરૂરિયાતોને પૂરી કરવા માટે સક્ષમ છે.
-
૬૦૦ યુનિટ કે તેથી વધુ ખપત: જો તમારી માસિક ખપત ૬૦૦ યુનિટ સુધી પહોંચી રહી છે, તો તમારે ઓછામાં ઓછી ૫ કિલોવોટની સોલર સિસ્ટમની જરૂર પડશે. ૫ કિલોવોટની સિસ્ટમ મહિનામાં ૬૦૦-૭૦૦ યુનિટ સુધી વીજળી પેદા કરી શકે છે, જે તમારા AC અને ઘરના બાકીના ભારે ઉપકરણો માટે પૂરતી છે.
રોકાણ કરતા પહેલા ધ્યાનમાં રાખવા જેવી બાબતો
સોલર સિસ્ટમ લગાવતા પહેલા તમારે કેટલીક પાયાની બાબતો પર ધ્યાન આપવું જોઈએ:
-
છત પર જગ્યા: ૩ કિલોવોટની સોલર પેનલ માટે તમારે છત પર ઓછામાં ઓછી ૩૦૦-૪૦૦ ચોરસ ફૂટ જગ્યાની જરૂર પડશે. પેનલ એવી જગ્યાએ હોવા જોઈએ જ્યાં આખો દિવસ સારો તડકો આવે અને તેના પર છાયડો ન પડે.
-
બજેટ અને સબસિડી: ભારત સરકારની ‘પીએમ સૂર્ય ઘર મફત વીજળી યોજના’ હેઠળ સોલર પેનલ લગાવવા પર ભારે સબસિડી આપવામાં આવી રહી છે. તમે અધિકૃત પોર્ટલ પર જઈને તમારા રાજ્ય મુજબ સબસિડીનો લાભ લઈ શકો છો, જેનાથી તમારો ખર્ચ ઘણો ઓછો થઈ જશે.
-
મેન્ટેનન્સ: ઓન-ગ્રીડ સિસ્ટમમાં મેન્ટેનન્સ ખૂબ ઓછું હોય છે, બસ પેનલને સમયાંતરે પાણીથી સાફ કરવી પડે છે જેથી ધૂળ ન જામે અને વીજળીનું ઉત્પાદન સારું રહે.
સોલર સિસ્ટમ લગાવવી એ વીજળીના બિલમાંથી કાયમી મુક્તિ મેળવવાનો સૌથી સ્માર્ટ રસ્તો છે. જો તમે માત્ર વીજળીના બિલમાંથી છુટકારો મેળવવા માંગો છો, તો ૩ કિલોવોટની ઓન-ગ્રીડ સિસ્ટમ સૌથી સસ્તો અને શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. પરંતુ જો તમે પાવર કટમાંથી પણ આઝાદી મેળવવા માંગો છો, તો ૫ કિલોવોટની ઓફ-ગ્રીડ સિસ્ટમ પસંદ કરવી સમજદારી છે.
સોલર પેનલમાં કરેલું રોકાણ માત્ર તમને આર્થિક રાહત જ નથી આપતું, પરંતુ તે પર્યાવરણ પ્રત્યેની તમારી એક જવાબદારી પણ છે. તો, તમારી ખપતનું આકલન કરો અને આજે જ સૌર ઊર્જા તરફ તમારું ડગલું ભરો!
