“અમારી સેના સંપૂર્ણ તૈયાર છે”: વ્હાઇટ હાઉસમાંથી ટ્રમ્પે ઈરાનને આપ્યા શાંતિ અને સૈન્ય કાર્યવાહીના ૨ વિકલ્પો
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે મધ્ય પૂર્વમાં વધતા યુદ્ધના તણાવ અને સૈન્ય સંઘર્ષ વચ્ચે અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું નવું નિવેદન સામે આવ્યું છે. ખાડી દેશોમાં સૈન્ય મથકો પર પરસ્પર હુમલાઓ વચ્ચે બંને દેશો વચ્ચે રાજદ્વારી વાટાઘાટો અને સૈન્ય કાર્યવાહી બંનેના વિકલ્પો ખુલ્લા હોવાના સંકેતો મળી રહ્યા છે.
મધ્ય પૂર્વ (Middle East) માં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે સૈન્ય સંઘર્ષ અને હુમલાઓ સતત તીવ્ર બની રહ્યા છે. અમેરિકી દળો દ્વારા ઈરાની લક્ષ્યાંકો પર કરવામાં આવી રહેલા હુમલા અને તેના જવાબમાં ઈરાન દ્વારા ખાડી પ્રદેશમાં આવેલા યુએસ સૈન્ય મથકોને નિશાન બનાવીને કરવામાં આવી રહેલા વળતા પ્રહારો વચ્ચે આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર અને વૈશ્વિક રાજકારણમાં ભારે અસ્થિરતા સર્જાઈ છે.
આવા તંગદિલીભર્યા વાતાવરણ વચ્ચે અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વાટાઘાટો અને સૈન્ય કાર્યવાહી અંગે મોટું નિવેદન આપીને વૈશ્વિક સ્તરે નવી ચર્ચા જગાવી છે.
વ્હાઇટ હાઉસથી ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું નિવેદન
શુક્રવારે વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે પત્રકારો સાથે વાતચીત કરતી વખતે પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે, યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા અથવા સંઘર્ષ ઘટાડવા માટેની વાટાઘાટો હજુ પૂરી થઈ નથી અને ઈરાન આ ચર્ચાને ગંભીરતાથી લઈ રહ્યું છે.
ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે ઈરાનનું આ ગંભીર વલણ અમેરિકાને આત્મસંતુષ્ટ કે બેદરકાર બનાવી રહ્યું નથી. તેમણે કહ્યું, “અમે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છીએ. અમારી સેના કોઈપણ મોટી કાર્યવાહી માટે સજ્જ છે, પરંતુ હાલ અમે તેમની સાથે વાતચીત પણ કરી રહ્યા છીએ. અમે કોઈ નક્કર પરિણામ કે વળાંક પર પહોંચી શકીએ છીએ અથવા ન પણ પહોંચી શકીએ. ઈરાન શરણાગતિ સ્વીકારી પણ શકે છે અથવા ન પણ આપે.”
ટ્રમ્પે રજૂ કર્યા બે વિકલ્પો
પોતાના સંબોધનમાં પ્રમુખ ટ્રમ્પે આ યુદ્ધ અને રાજદ્વારી મડાગાંઠના ઉકેલ માટે બે મુખ્ય વિકલ્પો રજૂ કર્યા હતા.
તેમણે જણાવ્યું કે પ્રથમ વિકલ્પ લશ્કરી બળનો છે. અમેરિકા હાલમાં જે રીતે સૈન્ય પ્રહાર કરી રહ્યું છે તેને ચાલુ રાખી શકે છે અથવા તો હુમલાઓનું પ્રમાણ વધારીને ઈરાન પાસે રહેલા સૈન્ય અને વ્યૂહાત્મક સંસાધનોનો સંપૂર્ણ નાશ કરી શકે છે. જ્યારે બીજો વિકલ્પ રાજદ્વારી સોદો કરવાનો છે. ટ્રમ્પના મતે, કોઈપણ સંઘર્ષમાં પરસ્પર સમજૂતી અને સમાધાન સુધી પહોંચવું એ એક સમજદારીભરી વ્યૂહરચના છે.
જોકે, ટ્રમ્પે એ વાતનો પણ સ્વીકાર કર્યો હતો કે અત્યાર સુધીમાં ઈરાની નેતૃત્વ સૌથી ગંભીર મૂડમાં દેખાઈ રહ્યું હોવા છતાં, કોઈ ચોક્કસ શાંતિ કરાર થશે જ તેવી ગેરંટી આપી શકાય તેમ નથી.
ઈરાનનો કડક વળતો પ્રહાર: ધમકીઓ સામે નહીં ઝૂકીએ
બીજી તરફ, વોશિંગ્ટન દ્વારા આપવામાં આવી રહેલી સૈન્ય વિનાશની ધમકીઓ સામે તેહરાને કડક વલણ અપનાવ્યું છે. ઈરાની વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ અમેરિકી દબાણ અને ધમકીઓને સ્પષ્ટપણે ફગાવી દીધી છે.
અરાઘચીએ પોતાના સત્તાવાર નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે, “ઈરાને પોતાના ઈતિહાસમાં વારંવાર સાબિત કર્યું છે કે તે અમેરિકન ગુંડાગીરી અને બળજબરી સામે ક્યારેય ઝૂકશે નહીં. અમેરિકા દ્વારા આપવામાં આવતી બળ અને ધમકીઓની ભાષાનો જવાબ પણ એ જ રીતે આપવામાં આવશે.” તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં મુખ્ય અડચણ વાટાઘાટોનો અભાવ નથી, પરંતુ વોશિંગ્ટન દ્વારા સતત ઉપયોગમાં લેવાતી દબાણ અને ધમકીની નીતિ છે.
નેતન્યાહૂ સાથે ટ્રમ્પની મુલાકાત પર વિશ્વની નજર
આ તમામ ઘટનાક્રમ વચ્ચે પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ મંગળવારે વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ સાથે એક મહત્વપૂર્ણ દ્વિપક્ષીય બેઠક કરવાના છે. ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે પહેલેથી જ તીવ્ર સંઘર્ષ ચાલી રહ્યો છે અને નિષ્ણાતોના મતે ઇઝરાયલ આ ક્ષેત્રમાં ઈરાન સામે સૈન્ય દબાણ વધારવાના પક્ષમાં છે.
આ સંજોગોમાં વ્હાઇટ હાઉસમાં યોજાનારી ટ્રમ્પ અને નેતન્યાહૂ વચ્ચેની આ બેઠકના પરિણામો મધ્ય પૂર્વના યુદ્ધનું ભવિષ્ય નક્કી કરવામાં અને આ લડાઈ વધુ તીવ્ર બનશે કે શાંતિ તરફ આગળ વધશે તે નક્કી કરવામાં ખૂબ નિર્ણાયક સાબિત થશે.
