ITR – ₹11 થી ₹24 નો ખર્ચ કે મફત ફાઇલિંગ? જાણી લો યોગ્ય માધ્યમની પસંદગી

ટેક્સપેયર્સ માટે ખુશખબર! આ રીતે ઘરે બેઠા માત્ર ₹૧૧ માં ભરો ITR, આયકર વિભાગની નોટિસથી પણ મળશે મુક્તિ!

નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માટે આવકવેરા રિટર્ન (ITR) ભરાવાની છેલ્લી તારીખ ૩૧ જુલાઈ ૨૦૨૬ ખૂબ નજીક આવી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં કરદાતાઓ પાસે ઓનલાઈન રિટર્ન ફાઈલ કરવા માટે વિવિધ વિકલ્પો ઉપલબ્ધ છે. જોકે આયકર વિભાગનું સત્તાવાર ઈ-ફાઈલિંગ પોર્ટલ દરેક માટે પ્રાથમિક માધ્યમ છે, પરંતુ હવે ફિનટેક ટેક્સ એક્સપર્ટ્સ સાથે ભાગીદારી કરીને ડિજિટલ ટેક્સ ફાઈલિંગ સુવિધા પૂરી પાડી રહી છે. આ એપ્સ વ્યક્તિગત કરદાતાઓ માટે આખી પ્રક્રિયા સરળ બનાવી રહી છે.

આ ખાનગી પ્લેટફોર્મ્સ પૂર્વ-ભરેલી (Pre-filled) ટેક્સ વિગતો, રોકાણ ડેટાનું ઓટોમેટિક ઈમ્પોર્ટ, જુની અને નવી ટેક્સ સિસ્ટમની સરખામણી તેમજ જટિલ પ્રોફાઈલ ધરાવતા કરદાતાઓ માટે નિષ્ણાતોની સલાહ જેવી સુવિધાઓ આપે છે.

સરકારનું સત્તાવાર ઈ-ફાઈલિંગ પોર્ટલ

આવકવેરા વિભાગનું ઈ-ફાઈલિંગ પોર્ટલ (e-filing portal) એ આઈટીઆર ફાઈલ કરવા માટેનું મુખ્ય અને સત્તાવાર માધ્યમ છે.

“બધા માટે લઘુત્તમ પેન્શન” ની યોજના અંગે કેન્દ્ર સરકારે સંસદમાં પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કર્યું

મકાન કે દુકાન ભાડે આપનારાઓ માટે ખુશખબર: 30% સ્ટેન્ડર્ડ ડિડક્શનથી બચશે લાખો રૂપિયા

અહીં કરદાતા તેમના પરમેનન્ટ એકાઉન્ટ નંબર (PAN) નો ઉપયોગ કરીને લોગિન કરી શકે છે, પોતાના માટે યોગ્ય ITR ફોર્મ પસંદ કરી શકે છે, આવક અને કપાત (Deductions) ની વિગતો ચકાસી શકે છે, બાકી રહેલો ટેક્સ ભરી શકે છે અને ઈ-વેરિફિકેશન દ્વારા પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરી શકે છે. આ પોર્ટલ ફોર્મ ૧૬ (Form 16), વાર્ષિક માહિતી પત્રક (AIS) અને કરદાતા માહિતી સારાંશ (TIS) માંથી ડેટા આપમેળે મેળવી લે છે, જેથી મેન્યુઅલી ડેટા એન્ટ્રી કરવાની જરૂરિયાત ઘટી જાય છે.

ફિનટેક પ્લેટફોર્મ્સ દ્વારા મળતા વધારાના વિકલ્પો

અનેક ફિનટેક કંપનીઓએ પોતાની એપમાં જ આઈટીઆર ફાઈલિંગ સુવિધા ઉમેરીને સેવાઓનો વિસ્તાર કર્યો છે:

• Paytm (પેટીએમ): પેટીએમે ClearTax સાથે હાથ મિલાવ્યા છે. જેનાથી યુઝર્સ પેટીએમ એપથી સીધું આઈટીઆર ફાઈલ કરી શકે છે. આ સેવા રૂ. ૧૧ થી શરૂ થાય છે, જેમાં ટેક્સ વિગતો મેળવવી, યોગ્ય ITR ફોર્મ પસંદ કરવું, ટેક્સ પદ્ધતિ નક્કી કરવી અને નોટિસ પ્રોટેક્શન (Notice Protection) નો સમાવેશ થાય છે. આ સુવિધા હેઠળ જો ફાઈલિંગ પછી આયકર વિભાગની કોઈ નોટિસ આવે, તો ClearTax ના એક્સપર્ટ્સ તેનો જવાબ આપવામાં મદદ કરે છે.

• PhonePe અને JioFinance: આ બંને કંપનીઓએ TaxBuddy સાથે ભાગીદારી કરી છે. તેમની સ્વયં-ફાઈલિંગ (Self-filing) યોજનાઓ રૂ. ૨૪ થી શરૂ થાય છે. તે ઉપરાંત તેમાં નિષ્ણાતો દ્વારા ફાઈલિંગ કરાવવાનો વિકલ્પ પણ મળે છે.

સામાન્ય ફાઈલિંગ સેવાઓથી અલગ, આ પ્લેટફોર્મ્સ પગાર, વ્યવસાયિક આવક, કેપિટલ ગેઈન્સ (શેર-મ્યુચ્યુઅલ ફંડ), ક્રિપ્ટોકરન્સી, વિદેશી આવક અને બિન-નિવાસી ભારતીયો (NRI) ની ટેક્સ પ્રક્રિયામાં પણ મદદ કરે છે.

વિવિધ પ્લેટફોર્મ્સની તુલના

કોણે ટેક્સ એક્સપર્ટની મદદ લેવી જોઈએ?

જે કરદાતાઓની આવકના સ્ત્રોત મર્યાદિત અને સરળ છે — જેમ કે માત્ર પગાર, બેંક વ્યાજ અને સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન — તેઓ ઈ-ફાઈલિંગ પોર્ટલ પર જાતે જ સરળતાથી રિટર્ન ભરી શકે છે.

પરંતુ, જે વ્યક્તિઓને એક કરતાં વધુ સ્ત્રોતોમાંથી આવક થાય છે — જેમ કે સટ્ટા અથવા શેરબજાર (F&O), મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ, ક્રિપ્ટોકરન્સી, વિદેશી મિલકતો કે આવક અને વ્યવસાયિક કમાણી — તેમણે ટેક્સના નિયમોનું યોગ્ય પાલન થાય તે માટે એક્સપર્ટની મદદથી ફાઈલિંગ કરવું વધુ હિતાવહ રહેશે.

4 લાખ રૂપિયાથી ઓછી આવક, છતાં પણ ITR ફાઇલ કરવું પડશે

PF પર વ્યાજ દર કેવી રીતે નક્કી થાય છે?

આઈટીઆર ફાઈલ કરતા પહેલાં જરૂરી દસ્તાવેજો

રિટર્ન ફાઈલ કરવાનું શરૂ કરતા પહેલાં નીચે મુજબના દસ્તાવેજો તૈયાર રાખવા જોઈએ:

• PAN અને આધાર કાર્ડની વિગતો

• ફોર્મ ૧૬ (Form 16)

• AIS અને TIS સ્ટેટમેન્ટ

• બેંક વ્યાજ પ્રમાણપત્ર

• કેપિટલ ગેઈન્સ સ્ટેટમેન્ટ (શેર/મ્યુચ્યુઅલ ફંડ)

• કલમ 80C અને 80D હેઠળના રોકાણના પુરાવા

• મકાન ભાડાની આવક, હોમ લોન કે વિદેશી આવકના પુરાવા (જો લાગુ પડતું હોય તો)

કોઈ ટેક્સ ન બનતો હોય તો પણ ITR ફાઈલ કરવું કેમ જરૂરી છે?

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, જો કોઈ વ્યક્તિનો ટેક્સ શૂન્ય બનતો હોય તો પણ તેમણે એવું ન વિચારવું જોઈએ કે ITR ફાઈલ કરવાની જરૂર નથી.

ઈન્કમ ટેક્સ રિટર્ન એ એક મજબૂત નાણાકીય દસ્તાવેજ (Financial Record) છે. ભવિષ્યમાં બેંક લોન, ક્રેડિટ કાર્ડ કે વિઝા (Visa) અરજી વખતે તે ખૂબ ઉપયોગી સાબિત થાય છે. જો દર વર્ષે નિયમિત આઈટીઆર ભરવામાં આવે, તો વ્યક્તિની ફાઈનાન્શિયલ પ્રોફાઈલ મજબૂત બને છે.

સબમિટ કરતા પહેલાં વિગતોની ચકાસણી કરો

તમે ગમે તે માધ્યમનો ઉપયોગ કરો, રિટર્ન સબમિટ કરતાં પહેલાં બધી જ પૂર્વ-ભરેલી વિગતો ફરી એકવાર ચકાસી લેવી જરૂરી છે. તમામ આવકના સ્ત્રોતોની સાચી માહિતી આપો, યોગ્યતા હોય ત્યાં જ કપાત (Deductions) નો દાવો કરો અને તમારી નાણાકીય પરિસ્થિતિ મુજબ જૂની કે નવી ટેક્સ પદ્ધતિમાંથી શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ પસંદ કરો.