પરીક્ષા નજીક આવતા જ વધી જાય છે ચિંતા? આ સ્ટડી પ્લાન અને આદતો બદલશે તમારું પરિણામ
જેવી-જેવી પરીક્ષાઓ નજીક આવે છે, તેમ વિદ્યાર્થીઓના દિલના ધબકારા વધી જવા સ્વાભાવિક છે. બોર્ડની પરીક્ષાઓ હોય કે પછી એસએસસી, બેંકિંગ અને રેલવે જેવી સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ, વધુ સારું પ્રદર્શન કરવાનું દબાણ દરેક વિદ્યાર્થી પર રહે છે. ઘણીવાર સતત ભણતા રહેવા અને સારા ગુણ મેળવવાની ચિંતાના કારણે વિદ્યાર્થીઓ એટલા તણાવમાં આવી જાય છે કે તેમને ભણેલું પણ ભૂલાવા લાગે છે. પરીક્ષાનો આ ડર અને ઘબરાહટ માત્ર માનસિક સ્વાસ્થ્યને જ પ્રભાવિત કરતી નથી, પરંતુ આપણા પરીક્ષાના પરિણામોને પણ બગાડી નાખે છે. જો તમે પણ પરીક્ષાના દિવસોમાં એન્ઝાયટી કે સ્ટ્રેસ અનુભવો છો, તો ગભરાવાની જરૂર નથી. કેટલીક નાની-નાની અને વ્યવહારિક આદતો અપનાવીને તમે આ તણાવને સરળતાથી હરાવી શકો છો અને તમારી તૈયારીને વધુ બેહતર બનાવી શકો છો.
એક પ્રેક્ટિકલ સ્ટડી પ્લાન બનાવો અને બોજ ન લો
વિદ્યાર્થીઓ પરીક્ષાના સમયે સમગ્ર અભ્યાસક્રમ (સિલેબસ)ને એકસાથે જોઈને ગભરાઈ જાય છે. આવું કરવાથી મગજ પર બિનજરૂરી દબાણ વધે છે. આનાથી બચવાનો સૌથી સારો રસ્તો એ છે કે તમે પરીક્ષાની તારીખ અને તમારી પાસે બચેલા દિવસોના હિસાબે એક રિયાલિસ્ટિક ડેલી અને વીકલી સ્ટડી પ્લાન તૈયાર કરો. સમગ્ર સિલેબસને નાના-નાના હિસ્સામાં વહેંચી લો. તમારા દિવસભરના રૂટીનમાં અઘરા વિષયોને એ સમયે વાંચો જ્યારે તમારું મગજ સૌથી વધુ ફ્રેશ અને એક્ટિવ હોય, જેમ કે સવારના સમયે. સતત કલાકો સુધી એક જ ચોપડી લઈને બેસી રહેવાથી એકાકાગ્રતા ઓછી થવા લાગે છે. એટલા માટે, અભ્યાસની વચ્ચે નાના-નાના ૧૦ થી ૧૫ મિનિટના બ્રેક જરૂર લો અને બોરિયતથી બચવા માટે વિષયોમાં બદલાવ કરતા રહો.
રિવિઝન અને મોક ટેસ્ટને આપો પ્રાથમિકતા
પરીક્ષાના દિવસોમાં માત્ર નવો સિલેબસ પૂરો કરવા પાછળ ન દોડો. તમે જે વાંચી લીધું છે, તેનું નિયમિત રિવિઝન કરવું તેનાથી ક્યાંય વધુ મહત્વપૂર્ણ છે. પરીક્ષાના દિવસો નજીક આવવા પર નવા ટોપિક્સ પાછળ ભાગવાના બદલે જૂના ચેપ્ટર્સને મજબૂત કરો જેથી પરીક્ષા હોલમાં કોન્ફિડન્સ જળવાઈ રહે. આ સિવાય, પાછલા વર્ષોના પ્રશ્નપત્રો (PYQs) હલ કરો અને સમય મર્યાદાની અંદર મોક ટેસ્ટ આપો. આવું કરવાથી તમને એક્ઝામના અસલી પેટર્નનો અંદાજો આવી જશે અને ટાઈમ મેનેજમેન્ટ બેહતર થશે, જેનાથી પરીક્ષા દરમિયાન થતી ઘબરાહટ જાતે જ ઓછી થઈ જશે.
સોશિયલ મીડિયાની દુનિયાથી બનાવો સુરક્ષિત અંતર
સોશિયલ મીડિયાની દુનિયાથી બનાવો સુરક્ષિત અંતરઆજના સમયમાં વિદ્યાર્થીઓના તણાવનું સૌથી મોટું કારણ સોશિયલ મીડિયા બની ગયું છે. પરીક્ષાના દિવસોમાં ઇન્સ્ટાગ્રામ, વોટ્સએપ કે યુટ્યુબ પર વાયરલ થતી ભ્રામક અને અધકચરી જાણકારીઓથી પૂરી રીતે દૂર રહો. આ સિવાય, સોશિયલ મીડિયા પર અન્ય મિત્રો સાથે તમારી તૈયારીની સરખામણી બિલકુલ ન કરો. દરેક વિદ્યાર્થીની ક્ષમતા અલગ હોય છે. બીજાની પ્રગતિ જોઈને પોતાને ઓછા આંકવાથી માત્ર માનસિક તણાવ વધે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન પોતાને ફક્ત તમારા નાના-નાના ડેલી ગોલ્સ સુધી સીમિત રાખો અને તમારી ખામીઓ પર કામ કરો.
ઊંઘ, ખાનપાન અને સ્વાસ્થ્ય સાથે બિલકુલ સમજૂતી ન કરો
તણાવ ભગાડવા માટે શરીર અને મગજનું સ્વસ્થ રહેવું સૌથી વધુ જરૂરી છે. અવારનવાર વિદ્યાર્થીઓ પરીક્ષાના ચક્કરમાં રાત-રાતભર જાગીને અભ્યાસ કરે છે, જે સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ નુકસાનકારક હોય છે. પૂરતી ઊંઘ ન લેવાથી મગજની ચીજોને યાદ રાખવાની ક્ષમતા (Memory) ઓછી થઈ જાય છે અને ભણેલું પણ ભૂલાવા લાગે છે. એટલા માટે, ઓછામાં ઓછી 7 થી 8 કલાકની ગાઢ ઊંઘ જરૂર લો. આ સિવાય, સમય પર પૌષ્ટિક ભોજન લો અને ભરપૂર પાણી પીઓ જેથી શરીરમાં ઊર્જા જળવાઈ રહે. અભ્યાસની વચ્ચે થોડો સમય કાઢીને હળવી સ્ટ્રેચિંગ કે વોક કરો. યાદ રાખો, પરીક્ષા તમારી જિંદગીનો એક હિસ્સો માત્ર છે, તમારી આખી જિંદગી નથી. જો ક્યારેય ખૂબ જ તણાવ અનુભવાય, તો તમારા માતા-પિતા અથવા કોઈ ખાસ મિત્ર સાથે ખુલીને વાત કરો, મન હલકું થઈ જશે.
