અસલી વેપારીઓને મોટી રાહત: ફેક બિલિંગ અને આઈટીસી (ITC) અંગે સરકારનો મોટો સુધારો
ગુરુવાર સવારથી શરૂ થયેલી જીએસટી કાઉન્સિલ (GST Council) ની ૫૭મી મહત્ત્વપૂર્ણ બેઠક સફળતાપૂર્વક સંપન્ન થઈ ગઈ છે. દેશના નાણાકીય માળખા અને કર પ્રણાલીને લગતા અનેક મોટા મુદ્દાઓ પર આ બેઠકમાં વિસ્તૃત ચર્ચાઓ કરવામાં આવી હતી. બેઠક પૂરી થયા બાદ કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે એક પ્રેસ બ્રીફિંગ યોજી હતી, જેમાં તેમણે આ બેઠકમાં લેવાયેલા મહત્ત્વપૂર્ણ નિર્ણયોની વિગતવાર માહિતી આપી હતી. આ બેઠક દરમિયાન ખાસ કરીને નકલી કે ફેક બિલિંગ (Fake Billing) ના દૂષણ પર લગામ કસવા માટે એક અત્યંત મોટો અને રાહતરૂપ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે, જે લાખો પ્રામાણિક વેપારીઓ માટે ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થશે.
ફેક બિલિંગ અને નકલી આઈટીસી પર કડક નકેલ
પ્રેસ બ્રીફિંગ દરમિયાન નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે જણાવ્યું હતું કે જીએસટી કાઉન્સિલની બેઠકમાં ફેક બિલિંગના વધતા જતા કારોબારને ડામવા માટે વિશેષ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. ખોટા અને બનાવટી દસ્તાવેજોના આધારે ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ (ITC) મેળવતા તત્વો સામે કાનૂની ગાળવા માટે સરકારે કડક પગલાં લેવાનું નક્કી કર્યું છે. આ વ્યવસ્થાથી બજારમાં શિસ્ત જળવાઈ રહેશે અને સરકારની તિજોરીને નુકસાન પહોંચાડતા લોકો પર કડક કાર્યવાહી થઈ શકશે.
CGST એક્ટની કલમ ૧૬૨સી માં સંશોધનનો પ્રસ્તાવ
આ બેઠકનો મુખ્ય એજન્ડા સેન્ટ્રલ જીએસટી (CGST) એક્ટની કલમ 162C માં સંશોધન કરવાનો હતો. અત્યાર સુધીના નિયમો મુજબ, જો વેલ્યુ ચેઈન (મૂલ્ય શૃંખલા) માં સામેલ અગાઉના કોઈ સપ્લાયરે કથિત રીતે ટેક્સ ક્રેડિટ જમા ન કરાવી હોય અથવા નકલી આઈટીસી પાસ કરી દીધી હોય, તો તેનો સીધો ભોગ અંતિમ અસલી ટેક્સપેયર બનતા હતા. આવા સંજોગોમાં અંતિમ વેપારીને મળવાપાત્ર આઈટીસી (ITC) ને અટકાવી દેવામાં આવતી હતી અથવા તો તેને રિવર્સ (પાછી ખેંચી લેવામાં) કરવામાં આવતી હતી, જેના કારણે વેપારીઓ મુશ્કેલીમાં મુકાતા હતા.
અસલી અને પ્રામાણિક વેપારીઓની મોટી રાહત
નાણામંત્રીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે આ મોટો નિર્ણય અસલી અને પ્રામાણિક ટેક્સ પેયર્સની લાંબી મુશ્કેલીઓ અને રજૂઆતોને ધ્યાનમાં રાખીને લેવામાં આવ્યો છે. ઘણીવાર એવું બનતું કે વેપારીએ પોતાની પાસેથી સાચો વેરો ચૂકવ્યો હોવા છતાં, વેલ્યુ ચેઈનમાં તેની ઉપરના સપ્લાયરોની ભૂલ કે ગોબાચારીના કારણે બિચારા અસલી વેપારીએ ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટનું નુકસાન સહન કરવું પડતું હતું. સરકારના આ નવા સુધારાથી હવે નિર્દોષ અને કાયદાનું પાલન કરનારા કરદાતાઓને અન્યાય સામે સુરક્ષા મળશે અને તેઓ વ્યાપારી પ્રવૃત્તિઓ શાંતિથી કરી શકશે.
પારદર્શક વેપાર વાતાવરણ તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું
જીએસટી કાઉન્સિલના આ નિર્ણયોનો હેતુ વ્યાપાર જગતમાં વધુ પારદર્શિતા લાવવાનો છે. ટેક્સ ચોરી કરતા બદમાશો અને ફેક બિલ બનાવનારાઓ વિરુદ્ધ તંત્ર વધુ સક્રિય બનશે, જ્યારે બીજી તરફ નિયમિત રીતે ટેક્સ ભરતા નાના-મોટા ઉદ્યોગકારો અને વેપારીઓને બિનજરૂરી ટેકનિકી મુશ્કેલીઓમાંથી મુક્તિ મળશે. નાણામંત્રીની આ જાહેરાત બાદ વેપારી વર્ગમાં રાહતની લાગણી ફેલાઈ છે અને આર્થિક ગતિવિધિઓને વધુ વેગ મળશે તેવી આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
