ઓનલાઈન શોપિંગમાં ઠગાઈ સામે સરકારનું મોટું પગલું, જાણો ફરિયાદ કરવાની રીત
આજના સમયમાં ઓનલાઈન શોપિંગ આપણી જિંદગીનો એક અનિવાર્ય ભાગ બની ચૂક્યું છે. ઘરે બેઠા એક ક્લિક પર મનપસંદ સામાન મંગાવવો ખૂબ જ સરળ થઈ ગયો છે. પરંતુ મુશ્કેલી ત્યારે સર્જાય છે જ્યારે પાર્સલમાં ખરાબ કે તૂટેલો સામાન નીકળે, અથવા તો સામાન પરત કર્યા પછી પણ મહિનાઓ સુધી રિફંડના નાણાં આપણા બેંક ખાતામાં જમા ન થાય.
આવી સ્થિતિમાં લોકો ઘણીવાર કંપનીઓના કસ્ટમર કેરના ચક્કર કાપીને થાકી જાય છે, છતાં કોઈ નક્કર ઉકેલ મળતો નથી. જો તમારી સાથે પણ ક્યારેક આવું બન્યું હોય, તો હવે ચિંતા કરવાની બિલકુલ જરૂર નથી. ભારત સરકાર દ્વારા ગ્રાહકોની સહાયતા માટે e-Jagriti નામનું એક ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ શરૂ કરવામાં આવ્યું છે, જ્યાં તમે ઘરે બેઠા જ તમારી ફરિયાદ નોંધી શકો છો અને કાનૂની ન્યાય મેળવી શકો છો.
e-Jagriti પોર્ટલ પર ફરિયાદ નોંધાવવાની સરળ રીત
જો ઓનલાઈન શોપિંગ કંપની કે સેલર તમારી વાત સાંભળી રહ્યા નથી, તો તમે નીચેના સરળ સ્ટેપ ફોલો કરીને તમારી ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો:
વેબસાઇટ પર જાઓ: સૌથી પહેલા તમારા ફોન અથવા લેપટોપ પર સરકારની અધિકૃત e-Jagriti પોર્ટલની વેબસાઇટ ખોલો.
રજીસ્ટ્રેશન અને લોગ-ઇન: તમારા ચાલુ મોબાઈલ નંબર અથવા ઈમેલ આઈડીની મદદથી પોર્ટલ પર રજીસ્ટ્રેશન કરો અને લોગ-ઇન કરો.
નવો કેસ શરૂ કરો: પોર્ટલના ડેશબોર્ડ પર ગયા પછી ‘File New Case’ નો વિકલ્પ પસંદ કરો.
કન્ઝ્યુમર કમ્પ્લેઈન્ટ પસંદ કરો: ત્યારબાદ ‘Consumer Complaint’ ના ઓપ્શન પર ક્લિક કરો.
વિગત ભરો: હવે તમારી સામે એક ફોર્મ આવશે, જેમાં તમારે તમારી ફરિયાદ સાથે જોડાયેલી તમામ માહિતી સાચી-સાચી ભરવાની રહેશે—જેમ કે, તમે કયો સામાન ખરીદ્યો હતો, તેની કિંમત કેટલી હતી અને તમારી સાથે વાસ્તવમાં શું છેતરપિંડી કે મુશ્કેલી થઈ છે.
દસ્તાવેજ અપલોડ કરો અને ફી ભરો: તમારી વાત સાબિત કરવા માટે જરૂરી પુરાવા અને દસ્તાવેજો અપલોડ કરો. ત્યારબાદ, જો લાગુ પડતું હોય તો નિર્ધારિત ફીનું ઓનલાઈન ચૂકવણી કરો.
કેસ નંબર સુરક્ષિત રાખો: ફોર્મ સબમિટ થયા પછી તમને એક યુનિક કેસ નંબર મળશે. તેને સાચવીને સુરક્ષિત રાખો, કારણ કે આ જ નંબરની મદદથી તમે પાછળથી તમારી ફરિયાદનું સ્ટેટસ (સ્થિતિ) ચકાસી શકશો.
ફરિયાદ નોંધાવવા માટે કયા પુરાવા જરૂરી છે?
કન્ઝ્યુમર કોર્ટ કે ફોરમમાં સુનાવણી માટે તમારી પાસે પુરાવા હોવા જરૂરી છે. ફરિયાદ કરતી વખતે આ દસ્તાવેજો તમારી પાસે ચોક્કસ રાખવા:
ઓનલાઈન ઓર્ડરની રસીદ, ઇનવોઇસ કે બિલ.
પેમેન્ટનો સ્ક્રીનશોટ અથવા બેંક ટ્રાન્ઝેક્શનની વિગત.
ખરાબ કે ખોટા સામાનનો સ્પષ્ટ ફોટો કે વીડિયો.
કંપની અથવા સેલર સાથે થયેલી ઈમેલ, વોટ્સએપ ચેટ અથવા વાતચીતના સ્ક્રીનશોટ.
સામાન પરત (Return) અને રિફંડની રિક્વેસ્ટનો સ્ક્રીનશોટ.
શું ફરિયાદ કરવા માટે કોઈ ફી લાગે છે?
e-Jagriti પર કેસ નોંધાવવાની ફી તમારા કેસ અથવા સામાનની કુલ કિંમત પર આધાર રાખે છે. જિલ્લા ગ્રાહક આયોગના નિયમો અનુસાર, જો તમારા કેસની કુલ રકમ 5 લાખ રૂપિયા સુધીની છે, તો તેના માટે કોઈ ફી લેવામાં આવતી નથી (એટલે કે તે બિલકુલ મફત છે). જ્યારે, જો મામલો 5 લાખથી વધુ અને 10 લાખ રૂપિયા સુધીનો હોય, તો તેના માટે માત્ર 200 રૂપિયાની નજીવી ફી ચૂકવવી પડે છે.
સીધા આયોગમાં જતાં પહેલાં અહીં પણ કરી શકો છો કોશિશ
જો તમે સીધા ગ્રાહક આયોગમાં લાંબો કેસ લડવા માંગતા નથી, તો તમે નેશનલ કન્ઝ્યુમર હેલ્પલાઈન (National Consumer Helpline) ની મદદ લઈ શકો છો. તેના માટે તમે સીધા 1915 નંબર પર કૉલ કરી શકો છો અથવા consumerhelpline.gov.in પર જઈને તમારી ઓનલાઈન ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો, જેનાથી ઘણીવાર મામલાઓ ઝડપથી ઉકેલાઈ જાય છે.
e-Jagriti પોર્ટલ પર ફરિયાદ કરવાથી તરત જ રિફંડ મળી જવાની કોઈ ગેરંટી હોતી નથી, કારણ કે આ એક કાનૂની પ્રક્રિયા છે. કેસની સંપૂર્ણ સુનાવણી અને બંને પક્ષોની દલીલો સાંભળ્યા પછી જ ગ્રાહક આયોગ પોતાનો આખરી નિર્ણય લે છે. એટલા માટે, ઓનલાઈન શોપિંગ કરતી વખતે હંમેશાં તમારા બિલ, પેમેન્ટ અને કંપની સાથે થયેલી વાતચીતના રેકોર્ડ સાચવીને રાખો જેથી જરૂર પડ્યે તમે મજબૂત પક્ષ રજૂ કરી શકો.
