એર ટિકિટના ભાવ પર સરકારી નિયંત્રણ: Indigoની ફ્લાઇટ રદ્દ થતાં મંત્રાલયે લાદી અસ્થાયી મર્યાદા
ઈન્ડિગો એરલાઈન સંકટમાં કેન્દ્ર સરકારે શનિવારે કડકાઈ દાખવી હતી. એર ટિકિટના વધતા ભાવને રોકવા માટે સરકારે એક મોટું પગલું ભર્યું છે. IndiGoની સપ્તાહ-લાંબી ઓપરેશનલ કટોકટીના કારણે મુસાફરોને ભારે અસુવિધા થઈ, જેના પગલે સ્થાનિક ફ્લાઇટના ભાડા પર અસ્થાયી મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે. ઈન્ડિગોએ એક સપ્તાહમાં ઓછામાં ઓછી 1,600 ફ્લાઈટ્સ કેન્સલ કર્યા બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો. આનાથી દેશભરમાં ગભરાટ ફેલાયો હતો, ફ્લાઇટની ઉપલબ્ધતામાં ઘટાડો થયો હતો અને નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ઘણા મુખ્ય માર્ગો પર ટિકિટના ભાવમાં “બિનજરૂરી રીતે” વધારો થયો હતો.
સરકારે થોડા સમય માટે હવાઈ ભાડાની મર્યાદા જાહેર કરી છે. શુક્રવારે જારી કરાયેલા આદેશમાં મંત્રાલયે કહ્યું કે એરલાઈન્સ હવે નિર્ધારિત મહત્તમ મર્યાદા કરતાં વધુ ભાડું લઈ શકશે નહીં. વિવિધ અંતર માટે મહત્તમ ભાડું નીચે મુજબ હશે
- 500 કિમી સુધીના રૂટ: 7,500
- 500–1,000 કિમી: 12,000
- 1,000–1,500 કિમી: 15,000
- 1,500 કિમીથી વધુ: 18,000
UDF, PSF અને અન્ય કર આ મર્યાદાઓમાં શામેલ નથી. ઉપરાંત, આ નિયમ બિઝનેસ ક્લાસ અને RCS-UDAN ફ્લાઈટ્સ પર લાગુ થશે નહીં. આ આદેશનો તાત્કાલિક અસરથી અમલ કરવામાં આવ્યો છે અને તેને સંબંધિત સત્તાધિકારી દ્વારા મંજૂરી આપવામાં આવી છે. ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ સિવિલ એવિએશન (DGCA) ને પણ આ નિશ્ચિત રૂટ પરના ભાડાનું “નિરીક્ષણ અને નિયંત્રણ” કરવા નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.
સરકારે કડકતા દાખવી
મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે આ નિર્ણય સંપૂર્ણપણે “જાહેર હિતમાં” લેવામાં આવ્યો છે અને જ્યાં સુધી ભાડાં સામાન્ય ન થાય અથવા તેની સમીક્ષા કરવામાં ન આવે ત્યાં સુધી તે અમલમાં રહેશે. નિર્ધારિત ભાડાની મર્યાદા તમામ બુકિંગ પર લાગુ થશે – પછી ભલેને ટિકિટ સીધી એરલાઇનની વેબસાઇટ પરથી ખરીદવામાં આવી હોય અથવા ઑનલાઇન ટ્રાવેલ પોર્ટલ દ્વારા. એરલાઇન્સને તમામ ભાડા વર્ગોમાં ટિકિટની પૂરતી ઉપલબ્ધતા જાળવવા અને જ્યાં માંગ વધુ હોય તેવા રૂટ પર ક્ષમતા વધારવાનો વિચાર કરવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે. ઉપરાંત, કેન્સલેશનને પાત્ર રૂટ પર અચાનક ભાડામાં વધારો ટાળવો પડશે. જ્યાં શક્ય હોય ત્યાં પુનઃબુકિંગ વિકલ્પો પ્રદાન કરવા સહિત અસરગ્રસ્ત મુસાફરોને મહત્તમ સહાય પૂરી પાડવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે.
આદેશમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે સરકારે વર્તમાન કટોકટી દરમિયાન “વાજબી” અને “યોગ્ય” ભાડા સુનિશ્ચિત કરવા અને “તકવાદી ભાવ વધવા” ને રોકવા માટે તેની નિયમનકારી શક્તિઓનો ઉપયોગ કર્યો છે.
ઈન્ડિગો કેન્સલેશનને કારણે ભાડામાં ભારે વધારો
1 નવેમ્બરથી અમલમાં આવેલી નવી ફ્લાઈટ ડ્યુટી ટાઈમ લિમિટેશન (FDTL)ને પગલે ક્રૂ રોસ્ટરના ખોટા આયોજનને કારણે ઈન્ડિગોએ મોટી સંખ્યામાં ફ્લાઈટ્સ કેન્સલ કર્યા પછી સરકારનું આ પગલું આવ્યું છે. ફ્લાઈટ્સની સંખ્યામાં ઘટાડો થતાં, તમામ એરલાઈન્સની ટિકિટના ભાવમાં અચાનક અનેકગણો વધારો થયો છે. ઘણા રૂટ પર ભાડા સામાન્ય ભાવ કરતાં પાંચથી દસ ગણા સુધી પહોંચી ગયા છે. કેટલાક વ્યસ્ત રૂટ પર રાઉન્ડ-ટ્રીપનું ભાડું 80,000 થી 90,000 સુધી પહોંચી ગયું છે. તે સમયગાળા દરમિયાન, દિલ્હી-મુંબઈ રિટર્ન ટિકિટની કિંમત વધીને 93,000 થઈ ગઈ. બેંગલુરુ માટે ભાડું 92,000, કોલકાતા માટે 94,000 અને ચેન્નાઈ માટે લગભગ 80,000 સુધી પહોંચી ગયું છે. આ રૂટ પર રાઉન્ડ-ટ્રીપ ઇકોનોમી ભાડા સામાન્ય રીતે 20,000–25,000 આસપાસ હોય છે અને છેલ્લી ઘડીના ભાડા પણ ભાગ્યે જ 30,000થી ઉપર જાય છે.
