ઈરાન સાથેના જંગમાં અમેરિકી તેલ કંપનીઓની લોટરી: $60 અબજથી વધુના નફાની શક્યતા
વૈશ્વિક બજારમાં તેલના વધતા ભાવ અને અનિશ્ચિતતા વચ્ચે ટેક્સાસના તેલ ઉત્પાદકો માટે ‘સારા દિવસો’ આવ્યા હોય તેવું લાગી રહ્યું છે. સામાન્ય રીતે જ્યારે પણ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $100 ને પાર કરે છે, ત્યારે અમેરિકાની શેલ (Shale) ઓઈલ કંપનીઓમાં ઉજવણીનો માહોલ જોવા મળે છે. નિષ્ણાતોના મતે, જો આ આખું વર્ષ તેલના ભાવ આ સ્તરે જળવાઈ રહેશે, તો અમેરિકી તેલ કંપનીઓને $60 અબજ (આશરે 5 લાખ કરોડ રૂપિયા) થી વધુનો વધારાનો નફો (Windfall Profit) થઈ શકે છે.
LNG ક્ષેત્રે પણ અમેરિકાનો દબદબો વધશે
માત્ર તેલ જ નહીં, પરંતુ લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) ના વેપારીઓ માટે પણ આ યુદ્ધ એક મોટી તક લઈને આવ્યું છે. કતારની રાષ્ટ્રીય ઉર્જા કંપનીમાં કામગીરી બંધ થવાને કારણે વિશ્વના કુલ ગેસ પુરવઠાનો લગભગ પાંચમો ભાગ બજારમાંથી ગાયબ થઈ ગયો છે. આ અછત આગામી કેટલાક મહિનાઓ સુધી ચાલુ રહેવાની શક્યતા છે. આ સ્થિતિનો સીધો ફાયદો અમેરિકી ગેસ કંપનીઓને મળી રહ્યો છે. ઉદાહરણ તરીકે, અમેરિકાની દિગ્ગજ LNG ફર્મ ‘વેન્ચર ગ્લોબલ’ ના શેરના ભાવ છેલ્લા એક મહિનામાં બમણા થઈ ગયા છે.
પુરવઠો વધારવા બાબતે સાવચેતી
ભલે નફો વધવાની પૂરી શક્યતા હોય, પરંતુ અમેરિકાના તેલ ડ્રિલર્સ (ઉત્પાદકો) અત્યારે જંગી પુરવઠો વધારવા બાબતે થોડા સાવધ છે. બજારની અનિશ્ચિતતા અને ભવિષ્યમાં ભાવોમાં આવી શકતા ઘટાડાને ધ્યાનમાં રાખીને કંપનીઓ હાલમાં ઉત્પાદન ક્ષમતામાં મોટો વધારો કરવાથી બચી રહી છે. આ સાવચેતી પાછળનું બીજું કારણ એ પણ છે કે જો અચાનક પુરવઠો વધી જાય અને યુદ્ધ શાંત પડે, તો ભાવો ગગડી શકે છે, જે લાંબા ગાળે નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે.
બજારની ગતિશીલતા અને ઉર્જા સુરક્ષા
હ્યુસ્ટનમાં મળેલી બેઠકમાં ઉર્જા સચિવે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે “બજાર તેનું કામ કરે છે.” યુદ્ધના કારણે બજારમાં જે ઉથલપાથલ મચી છે, તેનાથી અમેરિકાની ઉર્જા સુરક્ષા અને તેની નિકાસ ક્ષમતા બંનેમાં વધારો થયો છે. શેલ કેપિટલ તરીકે ઓળખાતા ટેક્સાસમાં હાલમાં ભારે ઉત્સાહ છે, કારણ કે વૈશ્વિક અછત વચ્ચે અમેરિકા તેલ અને ગેસના સૌથી મોટા અને વિશ્વસનીય સપ્લાયર તરીકે ઉભરી રહ્યું છે.

