FD પર વ્યાજ પણ કમાઓ અને ક્રેડિટ લિમિટ પણ મેળવો: સ્ટેપ-અપ ક્રેડિટ કાર્ડ કેવી રીતે કામ કરે છે?
આજના આધુનિક આર્થિક યુગમાં ઘર, ગાડી કે બિઝનેસના વિસ્તરણ માટે લોન લેવી એ એક અત્યંત સામાન્ય અને મહત્વપૂર્ણ બાબત બની ગઈ છે. પરંતુ જ્યારે પણ આપણે બેંકમાં કોઈ નવી લોન કે ક્રેડિટ કાર્ડ માટે અરજી કરીએ છીએ, ત્યારે બેંક અધિકારીઓ સૌપ્રથમ આપણો ‘સિબિલ સ્કોર’ (CIBIL Score) ચેક કરે છે.
જે લોકોએ ભૂતકાળમાં ક્યારેય લોન નથી લીધી કે ક્રેડિટ કાર્ડનો ઉપયોગ કર્યો નથી, તેમની કોઈ ક્રેડિટ હિસ્ટ્રી હોતી નથી. પરિણામે, બેંકો તેમને લોન આપવાનો સ્પષ્ટ ઇનકાર કરી દે છે. આ એક એવું વિષચક્ર છે જેમાં સામાન્ય માણસ ફસાઈ જાય છે – લોન કે ક્રેડિટ કાર્ડ વગર સ્કોર નથી બનતો અને સ્કોર વગર બેંક લોન આપતી નથી. પરંતુ હવે આ ચિંતાનો કાયમી ઉકેલ આવી ગયો છે, કારણ કે ‘સ્ટેપ-અપ ક્રેડિટ કાર્ડ’ આ સમસ્યાનો સૌથી શ્રેષ્ઠ અને સલામત ઈલાજ સાબિત થઈ રહ્યો છે.
ઝીરો ક્રેડિટ હિસ્ટ્રી ધરાવતા લોકો માટે રામબાણ ઈલાજ
નાણાકીય વ્યવસ્થાઓ વચ્ચે ક્રેડિટ સ્કોર સામાન્ય માણસના દૈનિક જીવનનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ બની ગયો છે. મોટાભાગના લોકો લોન લેવાને એક મોટી ઝંઝટ માને છે અને જ્યાં સુધી શક્ય હોય ત્યાં સુધી ક્રેડિટ કાર્ડ કે ઉધાર નાણાં લેવાનું ટાળતા હોય છે.
પરંતુ ખરી મુશ્કેલી ત્યારે ઊભી થાય છે જ્યારે અચાનક કોઈ તબીબી કટોકટી, બિઝનેસની અણધારી તક કે ઘર ખરીદવા માટે મોટી લોનની જરૂર પડે છે. તે સમયે બેંકો જ્યારે મજબૂત ક્રેડિટ હિસ્ટ્રી માંગે છે, ત્યારે ખબર પડે છે કે ભૂતકાળમાં ક્રેડિટ પ્રોફાઇલ ન બનાવવાની ભૂલ કેટલી અગવડતા ઊભી કરી શકે છે. જો તમારી પાસે પણ કોઈ ક્રેડિટ હિસ્ટ્રી નથી, તો નિરાશ થવાની જરૂર નથી. નાણાકીય માર્કેટમાં હવે ‘સ્ટેપ-અપ ક્રેડિટ કાર્ડ’ નો વિકલ્પ ઉપલબ્ધ છે, જે ખાસ કરીને નવી ક્રેડિટ પ્રોફાઇલ બિલ્ડ કરવા માટે જ ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યો છે.
શું છે આ સ્ટેપ-અપ કાર્ડ અને તેની વિશેષતાઓ?
સરળ શબ્દોમાં સમજીએ તો, સ્ટેપ-અપ ક્રેડિટ કાર્ડ એ એક પ્રકારનું ‘સેક્યોર્ડ ક્રેડિટ કાર્ડ’ (Secured Credit Card) છે. આ કાર્ડ મેળવવા માટે તમારે બેંકમાં ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) જેવી સુરક્ષિત સંપત્તિ જમા કરાવવી પડે છે અને તે એફડીના આધારે જ બેંક તમને ક્રેડિટ કાર્ડ ઇશ્યૂ કરે છે.
સામાન્ય રીતે, આ યોજના હેઠળ તમારી જમા એફડી રકમના આશરે ૭૫ થી ૯૦ ટકા જેટલી ક્રેડિટ મર્યાદા (Limit) આપવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો તમે બેંકમાં ₹૧ લાખની એફડી કરાવો છો, તો તમને ₹૭૫,૦૦૦ થી ₹૯૦,૦૦૦ સુધીની ક્રેડિટ લિમિટ ધરાવતું સ્ટેપ-અપ ક્રેડિટ કાર્ડ કોઈપણ પ્રકારના આવકના પુરાવા (Income Proof) કે જૂના સિબિલ સ્કોરની ચકાસણી વગર બહુ સરળતાથી મળી જાય છે. આ વ્યવસ્થામાં તમારી મૂળ એફડી પર નિર્ધારિત વ્યાજ પણ મળતું રહે છે અને સાથે-સાથે ક્રેડિટ કાર્ડની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ થાય છે.
ક્રેડિટ સ્કોર સુધારવામાં આ કાર્ડ કેવી રીતે કામ કરે છે?
જ્યારે તમે કોઈ સ્ટેપ-અપ ક્રેડિટ કાર્ડ લો છો અને તેના દ્વારા કરવામાં આવેલા નાના-મોટા ખર્ચનું બિલ દર મહિને સમયસર ચૂકવો છો, ત્યારે આ હકારાત્મક ચુકવણીની માહિતી બેંક દ્વારા દેશના ચાર મુખ્ય ક્રેડિટ બ્યુરો – CIBIL, Equifax, Experian અને CRIF High Mark ને નિયમિતપણે મોકલવામાં આવે છે.
આ સંસ્થાઓ તમારા શિસ્તબદ્ધ અને સમયસરના નાણાકીય વ્યવહારના આધારે તમારો નવો ક્રેડિટ સ્કોર તૈયાર કરે છે. જેમ-જેમ તમે નિયમિત ચૂકવણી ચાલુ રાખો છો, તેમ-જેમ તમારો સ્કોર મજબૂત થતો જાય છે. આ મજબૂત ક્રેડિટ હિસ્ટ્રી ભવિષ્યમાં જ્યારે તમારે મોટી હોમ લોન, કાર લોન કે પર્સનલ લોન લેવી હશે ત્યારે બેંકો તરફથી ત્વરિત મંજૂરી મેળવવામાં સૌથી વધુ મદદરૂપ સાબિત થશે.
ડિજિટલથી ફિઝિકલ સુધીનો સ્માર્ટ વપરાશ અને ક્રેડિટ મિક્સ
આ કાર્ડ માટે અરજી કરતાની સાથે જ સૌપ્રથમ તમને એક ડિજિટલ અથવા વર્ચ્યુઅલ કાર્ડ મળે છે, જેનો ઉપયોગ તમે તાત્કાલિક ઓનલાઈન શોપિંગ, બિલ પેમેન્ટ કે વિવિધ સબ્સ્ક્રિપ્શન માટે કરી શકો છો. ત્યારબાદ થોડા દિવસોમાં જ્યારે તમને પ્લાસ્ટિકનું અસલી ભૌતિક (Physical) કાર્ડ મળી જાય, ત્યારે તમે તેનો ઉપયોગ મોલ, સુપરમાર્કેટ કે પેટ્રોલ પંપ પર ઑફલાઇન સ્વાઇપ કરીને કરી શકો છો, જેનાથી તમને વધુ રિવોર્ડ પોઈન્ટ્સ અને કેશબેકનો લાભ પણ મળે છે.
ફાયનાન્સ નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, ક્રેડિટ બ્યુરો માત્ર તમારી ચૂકવણી જ નથી જોતા, પરંતુ તે તમારા ‘ક્રેડિટ મિક્સ’ (Credit Mix) પર પણ નજર રાખે છે. ક્રેડિટ મિક્સ એટલે તમારા પ્રોફાઇલમાં સિક્યોર્ડ (સુરક્ષિત) અને અનસિક્યોર્ડ (અસુરક્ષિત) લોનનું પ્રમાણ કેટલું છે. આ કાર્ડ એક સુરક્ષિત લોનની શ્રેણીમાં આવતું હોવાથી તમારા ક્રેડિટ પ્રોફાઇલમાં પોઝિટિવ બેલેન્સ લાવે છે. સમયસર બિલ ભરીને ક્રેડિટ લિમિટ વધારવી એ આર્થિક સ્વતંત્રતા તરફનું પહેલું મજબૂત પગથિયું બની શકે છે.
