બેંક ગ્રાહકો અને ક્રેડિટ કાર્ડ યુઝર્સ માટે મોટા સમાચાર! ઓગસ્ટમાં લાગુ થઈ રહ્યા છે CKYC 2.0 સહિત આ ૫ મોટા ફેરફારો
નવો મહિનો શરૂ થવાની સાથે જ આપણા રોજિંદા જીવન અને નાણાકીય કામકાજમાં ઘણા મહત્વના બદલાવો આવતા હોય છે. ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ નો મહિનો સામાન્ય કરદાતાઓ, બેંક ગ્રાહકો, ક્રેડિટ કાર્ડ યુઝર્સ અને રેલવે મુસાફરો માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સાબિત થવાનો છે. આ મહિનામાં Central KYC (CKYC) 2.0 ની શરૂઆતથી લઈને ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્ન (ITR) ભરવાની અંતિમ તારીખ અને રીઝર્વ બેંકની મોનેટરી પોલિસી (MPC) બેઠક જેવા અનેક નિર્ણયો લાઈનમાં છે.
જો તમે તમારા નાણાકીય આયોજનને ખોરવાઈ જવાથી બચાવવા માંગતા હોવ, તો ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ માં અમલમાં આવનારા આ ૭ મુખ્ય ફેરફારો વિશે અગાઉથી જાણી લેવું ખૂબ જ જરૂરી છે.

૧. બિઝનેસ અને પ્રોફેશનલ્સ માટે ITR ફાઇલ કરવાની છેલ્લી તારીખ
ઇન્કમ ટેક્સ વિભાગે એવા કરદાતાઓ માટે ૩૧ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ ની તારીખ આખરી ડેડલાઈન તરીકે નક્કી કરી છે જેઓ ITR-3 અને ITR-4 ફોર્મ ભરે છે અને જેમણે ટેક્સ ઓડિટ (Tax Audit) કરાવવાની જરૂર નથી.
આ નિયમ મુખ્યત્વે સ્વ-રોજગાર ધરાવતા પ્રોફેશનલ્સ, ફ્રીલાન્સર્સ, નાના વેપારીઓ અને આવકવેરા કાયદાની કલમ 44AD અને 44ADA હેઠળ પ્રિઝમ્પટિવ ટેક્સેશનનો વિકલ્પ પસંદ કરનારાઓને લાગુ પડે છે. જો તમે ૩૧ ઓગસ્ટ સુધીમાં તમારું રિટર્ન ફાઈલ નહીં કરો, તો કલમ 234F હેઠળ ₹૫,૦૦૦ સુધીની લેટ ફી અને કલમ 234A હેઠળ બાકી ટેક્સ પર વ્યાજ ચૂકવવું પડી શકે છે.
૨. દેશભરમાં CKYC 2.0 નો પ્રારંભ
નાણાકીય સંસ્થાઓમાં ગ્રાહકોની ઓળખ ચકાસણી (KYC) ને વધુ ઝડપી અને બિન-ઝંઝટમુક્ત બનાવવા માટે ૧ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ થી નવું ‘સેન્ટ્રલ કેવાયસી ૨.૦’ (CKYC 2.0) ફ્રેમવર્ક લાગુ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
આ નવી સિસ્ટમ હેઠળ, જો તમારું KYC એકવાર કોઈ માન્ય સંસ્થા પાસે થઈ ગયું હશે, તો તમારી મંજૂરી (Consent) મેળવીને અન્ય બેંકો કે નાણાકીય સંસ્થાઓ તે જ ડેટાનો ફરીથી ઉપયોગ કરી શકશે. પરિણામે, દરેક બેંક કે ફંડમાં વારંવાર ડોક્યુમેન્ટ્સ સબમિટ કરવાની ઝંઝટમાંથી મુક્તિ મળશે. શરૂઆતમાં બેંકો અને ઈન્સ્યોરન્સ કંપનીઓ આ સિસ્ટમ અપનાવશે, ત્યારબાદ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને સ્ટોક બ્રોકર્સને તબક્કાવાર ઉમેરવામાં આવશે.
૩. બેંકોના સર્વિસ ચાર્જિસમાં ફેરફાર
૧ ઓગસ્ટથી દેશની કેટલીક બેંકો પોતાના સર્વિસ ચાર્જમાં સુધારો કરવા જઈ રહી છે. ઉદાહરણ તરીકે, ઉજ્જીવન સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકે જાહેરાત કરી છે કે તેમના SMS એલર્ટ ચાર્જ હવે મેસેજ દીઠ ₹૦.૩૦ (માસિક મર્યાદા સાથે) રહેશે.
આ ઉપરાંત, વિવિધ બેંકોએ ડેબિટ કાર્ડ મેન્ટેનન્સ ચાર્જ, એકાઉન્ટ સર્વિસ ચાર્જ અને મિનિમમ બેલેન્સ સંબંધિત નિયમોમાં ફેરફાર કર્યા હોઈ શકે છે. તેથી, દરેક ગ્રાહકે પોતાની બેંકની સત્તાવાર વેબસાઈટ કે ઈમેલ ચેક કરી લેવા જોઈએ.
૪. ક્રેડિટ કાર્ડ ધારકો માટે RBI ના નવા નિયમો
રીઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ની નવી ગાઇડલાઇન્સ મુજબ, હવેથી ક્રેડિટ કાર્ડના બિલિંગમાં વધુ પારદર્શિતા જોવા મળશે.
નવા ફ્રેમવર્ક અનુસાર, ક્રેડિટ કાર્ડની બાકી રકમ પર વ્યાજ કે ફાઇનાન્સ ચાર્જ ગણતી વખતે વસૂલવામાં આવતા અનપેઇડ કન્વિનિયન્સ ફી, પેનલ્ટી કે ટેક્સને મૂળ રકમમાં ઉમેરી શકાશે નહીં. આ નિર્ણયથી બિલની અંશતઃ ચુકવણી કરતા ગ્રાહકો પર વ્યાજનો બોજ ઘટશે. આ સિવાય કેટલીક બેંકો રિવોર્ડ પોઈન્ટ્સ અને એન્યુઅલ ફીના નિયમો પણ બદલી રહી છે.

૫. તત્કાલ ટિકિટ બુકિંગની પ્રક્રિયા બદલાઈ
ભારતીય રેલવે દ્વારા ૧ ઓગસ્ટથી સ્ટેશનના રિઝર્વેશન કાઉન્ટર પરથી તત્કાલ ટિકિટ બુક કરવાની પ્રક્રિયામાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે.
નવી પ્રક્રિયા મુજબ, મુસાફરોને બુકિંગ શરૂ થાય તે પહેલા જ કાઉન્ટર પરથી એક સ્માર્ટ ટોકન આપવામાં આવશે. આનાથી મુસાફરો એક જ મુલાકાતમાં પોતાની ટિકિટ ઝડપથી બુક કરાવી શકશે અને કાઉન્ટર પર લાઈનમાં ઊભા રહીને લાંબો સમય બગાડવો નહીં પડે.
૬. LPG સિલિન્ડરના નવા ભાવ
દર મહિનાની પહેલી તારીખે ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (IOCL, BPCL, HPCL) રાંધણગેસના દરોની સમીક્ષા કરતી હોય છે.
૧ ઓગસ્ટના રોજ પણ ઘરેલું અને કોમર્શિયલ એલપીજી (LPG) સિલિન્ડરના નવા ભાવ જાહેર કરવામાં આવશે. આ ભાવ આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઇલની કિંમતો અને ડોલર સામે રૂપિયાના મૂલ્ય પર આધારિત હોય છે. દરેક શહેરમાં ટેક્સના માળખા મુજબ ભાવ અલગ-અલગ હોઈ શકે છે.
૭. ૫ ઓગસ્ટે RBI ની મોનેટરી પોલિસીની જાહેરાત
રીઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ની મોનેટરી પોલિસી કમિટી (MPC) ની ત્રણ દિવસીય મહત્વપૂર્ણ બેઠક ૩ ઓગસ્ટથી ૫ ઓગસ્ટ દરમિયાન યોજાશે.
આ બેઠકનો આખરી નિર્ણય ૫ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ ના રોજ RBI ગવર્નર દ્વારા જાહેર કરવામાં આવશે. બેંકના ધિરાણદારો (Borrowers) અને ડિપોઝિટર્સ આ નિર્ણય પર નજર રાખીને બેઠા છે, કારણ કે રેપો રેટ (Repo Rate) માં કોઈ પણ ફેરફાર થવાથી તમારી હોમ લોનની EMI, કાર લોનના વ્યાજદર અને ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) ના રિટર્ન પર સીધી અસર પડશે.