સાંજે ચા સાથે માણો ગરમાગરમ ભાખરવડીની મજા, હલવાઈ જેવો સ્વાદ હવે તમારા રસોડામાં!
સાંજની ચાનો સમય હોય અને સાથે કંઈક ચટાકેદાર ન હોય, તો ચાની મજા અધૂરી લાગે છે. જ્યારે નમકીનની વાત આવે, ત્યારે ‘ભાખરવડી’નું નામ સાંભળતા જ મોઢામાં પાણી આવી જાય છે. મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાતનું આ પ્રખ્યાત નમકીન તેના ખાટા, મીઠા અને તીખા સ્વાદના અનોખા સંગમ માટે જાણીતું છે.
અવારનવાર આપણે બજારમાંથી હલ્દીરામ કે ચિતલે બંધુની ભાખરવડી ખરીદીને લાવીએ છીએ અને વિચારીએ છીએ કે શું આ ઘરે બની શકે? જવાબ છે—હા! અને વિશ્વાસ રાખજો, ઘરે બનેલી ભાખરવડી બજાર કરતા પણ વધુ શુદ્ધ અને સ્વાદમાં લાજવાબ હોય છે.
આજે હું તમારી સાથે ભાખરવડી બનાવવાની એ ‘સીક્રેટ રેસીપી’ શેર કરી રહ્યો છું, જેનાથી તમારી ભાખરવડી એકદમ હલવાઈ જેવી કુરકુરી બનશે અને તળતી વખતે મસાલો પણ બહાર નહીં નીકળે.
ભાખરવડી બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
બહારના પડ (લોટ) માટે:
-
બેસન: 1 કપ (તે કરકરાપણું આપે છે)
-
મેંદો: 1 કપ (તે બાઈન્ડિંગ આપે છે)
-
મીઠું: સ્વાદ મુજબ
-
હળદર: અડધી નાની ચમચી
-
ગરમ તેલ (મોણ): 2-3 મોટી ચમચી
-
પાણી: લોટ બાંધવા માટે
ખાસ મસાલા (ફિલિંગ) માટે:
-
સૂકું કોપરું (છીણેલું): અડધો કપ
-
સફેદ તલ: 2 મોટી ચમચી
-
ખસખસ: 1 મોટી ચમચી
-
આખા ધાણા: 1 મોટી ચમચી
-
વરિયાળી: 1 મોટી ચમચી
-
જીરું: 1 નાની ચમચી
-
લાલ મરચું પાવડર: 2 નાની ચમચી (તીખાશ મુજબ)
-
હિંગ: ચપટી
-
આમચૂર પાવડર અથવા આમલીનો પલ્પ: 1 મોટી ચમચી
-
ખાંડ (દળેલી): 1-2 મોટી ચમચી (ખાટા-મીઠા સ્વાદ માટે)
-
મીઠું: સ્વાદ મુજબ
બનાવવાની રીત: સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ગાઈડ
સ્ટેપ 1: લોટ તૈયાર કરવો (The Dough)
સૌ પ્રથમ એક મોટા વાસણમાં બેસન અને મેંદો ચાળી લો. હવે તેમાં મીઠું, હળદર અને ગરમ તેલનું ‘મોણ’ નાખો. તેલ નાખ્યા પછી તેને હાથેથી બરાબર મસળો જેથી લોટની મુઠ્ઠી વળે. હવે થોડું-થોડું પાણી નાખીને એક કઠણ (Tight) લોટ બાંધી લો. યાદ રાખજો, લોટ નરમ ન હોવો જોઈએ, નહિતર ભાખરવડી કુરકુરી નહીં બને. તેને ઢાંકીને 15-20 મિનિટ રહેવા દો.

આ જ એ ભાગ છે જ્યાં ભાખરવડીનો અસલી સ્વાદ છુપાયેલો છે.
-
એક પેનમાં સૂકું કોપરું, તલ, ખસખસ, આખા ધાણા, વરિયાળી અને જીરું હલકું ગુલાબી થાય ત્યાં સુધી શેકી લો.
-
જ્યારે મસાલામાંથી સુગંધ આવવા લાગે, ત્યારે ગેસ બંધ કરી તેને ઠંડા થવા દો.
-
હવે મિક્સરમાં આ શેકેલા મસાલા સાથે લાલ મરચું, હિંગ, ખાંડ, મીઠું અને આમચૂર પાવડર નાખીને કરકરું પીસી લો. ધ્યાન રહે કે પાવડર બનાવવાનો છે, પેસ્ટ નહીં.
સ્ટેપ 3: વણવું અને ભરવું (Rolling & Filling)
હવે લોટનો એક મોટો લૂવો લો અને તેને એક મોટી રોટલીની જેમ પાતળો વણી લો. રોટલી બહુ જાડી ન હોવી જોઈએ.
-
રોટલી ઉપર થોડું આમલીનું પાણી અથવા ખાટી-મીઠી ચટણી લગાવો (આનાથી મસાલો ચોંટી જશે).
-
હવે તૈયાર કરેલો મસાલો આખી રોટલી પર સમાન રીતે ફેલાવો. કિનારીઓ પર થોડી જગ્યા ખાલી છોડો.
-
મસાલાને વેલણથી હળવું દબાવી દો જેથી તે લોટમાં સેટ થઈ જાય.
સ્ટેપ 4: રોલ બનાવવો અને કાપવો (The Rolling Technique)
હવે એક છેડેથી રોટલીને ઉઠાવો અને ખૂબ જ ટાઈટ (Tight) રોલ કરવાનું શરૂ કરો. રોલની વચ્ચે હવા ન રહેવી જોઈએ. છેલ્લી કિનારી પર થોડું પાણી લગાવી તેને બરાબર પેક (Seal) કરી દો. હવે આ લાંબા રોલને અડધા-અડધા ઇંચના ટુકડામાં કાપી લો. દરેક ટુકડાને હાથેથી હળવો દબાવી દો જેથી પડ દેખાવા લાગે.
સ્ટેપ 5: તળવાની સાચી રીત (Frying)
કઢાઈમાં તેલ ગરમ કરો. ભાખરવડી તળવાનું સૌથી મોટું સીક્રેટ એ છે કે તેલ મધ્યમ ગરમ (Medium Hot) હોવું જોઈએ.
-
ધીમાથી મધ્યમ તાપ પર ભાખરવડીને સોનેરી અને કુરકુરી થાય ત્યાં સુધી તળો.
-
એક વાર તળવામાં ઓછામાં ઓછી 10-12 મિનિટનો સમય આપો. જો તમે ફાસ્ટ તાપ પર તળશો, તો તે બહારથી લાલ થઈ જશે પણ અંદરથી કાચી રહી જશે.
પરફેક્ટ ભાખરવડી બનાવવાના 3 ‘પ્રો ટિપ્સ’
-
કઠણ લોટ: જો લોટ નરમ થયો તો ભાખરવડી તળ્યા પછી પોચી પડી જશે. તેથી પાણી ખૂબ સાચવીને નાખવું.
-
ટાઈટ રોલ: રોલ કરતી વખતે જો તે ઢીલો રહી ગયો, તો તેલમાં જતા જ મસાલો બહાર નીકળી આવશે અને મહેનત બગડશે.
-
આમલીની ચટણી: મસાલાની નીચે આમલીની ચટણી કે પાણી લગાવવાથી સ્વાદ તો વધે જ છે, સાથે મસાલો અંદર બરાબર ‘લોક’ થઈ જાય છે.
જ્યારે આ ભાખરવડી ઠંડી થઈ જાય, ત્યારે તેને એક એર-ટાઈટ ડબ્બામાં ભરી લો. તે 15-20 દિવસ સુધી બગડતી નથી. તો હવે પછી જ્યારે મહેમાન ઘરે આવે કે બાળકોને કંઈક ચટાકેદાર ખાવાનું મન થાય, ત્યારે બજાર ભાગવાને બદલે તમારા રસોડામાં આ ‘હલવાઈ સ્ટાઈલ’ ભાખરવડી ચોક્કસ ટ્રાય કરજો!
