મહારાષ્ટ્રમાં લોકશાહીનો અનોખો વળાંક: ઈતિહાસમાં પ્રથમવાર વિપક્ષના નેતા વગર શરૂ થશે બજેટ સત્ર
મહારાષ્ટ્રના સંસદીય ઈતિહાસમાં ૨૩ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૬નો દિવસ એક અનોખી અને વિવાદાસ્પદ ઘટના તરીકે નોંધાશે. આજથી શરૂ થઈ રહેલા રાજ્યના બજેટ સત્રમાં વિધાનસભા અને વિધાન પરિષદ બંને ગૃહોમાં ‘વિરોધ પક્ષના નેતા’નું પદ ખાલી રહેશે. આ અગાઉ ક્યારેય મહારાષ્ટ્રના ઈતિહાસમાં આવી પરિસ્થિતિ સર્જાઈ નથી, જેણે રાજ્યના રાજકીય વાતાવરણને ઉત્તેજિત કરી દીધું છે.
કેમ સર્જાઈ આ પરિસ્થિતિ?
રાજકીય સમીકરણો અને આંકડાકીય માયાવી જાળને કારણે વિપક્ષી ગઠબંધન ‘મહા વિકાસ આઘાડી’ (MVA) બંને ગૃહોમાં જરૂરી સંખ્યાબળ એકઠું કરવામાં નિષ્ફળ રહ્યું છે. વિધાન પરિષદમાં કોંગ્રેસના એમએલસી પ્રજ્ઞા સાતવના રાજીનામા બાદ વિપક્ષની સ્થિતિ વધુ નબળી પડી છે. જ્યારે કોઈ પક્ષ પાસે લઘુત્તમ ૧૦% સભ્યોનું સંખ્યાબળ ન હોય, ત્યારે વિરોધ પક્ષના નેતાની પસંદગી કાયદેસર રીતે પડકારજનક બની જાય છે.
વિપક્ષનો આક્રોશ: “લોકશાહી પર કલંક”
શિવસેના (UBT) ના સાંસદ સંજય રાઉતે આ મુદ્દે સરકાર પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે. તેમણે કહ્યું કે, “વિપક્ષ વગરનું ગૃહ એ લોકશાહીનું અપમાન છે. સરકાર જાણી જોઈને લોકશાહીના સંતુલનને બગાડી રહી છે જેથી કોઈ તેમને સવાલ ન કરી શકે.” બીજી તરફ ભાસ્કર જાધવે આને સત્તા પક્ષનો અહંકાર ગણાવ્યો છે. વિપક્ષનો આરોપ છે કે સરકાર સંસ્થાઓને નબળી પાડીને પોતાની મનમાની કરવા માંગે છે.
સરકારનો પક્ષ: “નિયમ મુજબ કામગીરી”
જ્યારે આ મામલે મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસને પૂછવામાં આવ્યું, ત્યારે તેમણે સ્પષ્ટતા કરી કે, “વિરોધ પક્ષના નેતાની નિમણૂક કરવી એ વિધાનસભા અને વિધાન પરિષદના અધ્યક્ષનો વિશેષાધિકાર છે. સરકાર આ પ્રક્રિયામાં દખલ કરતી નથી.” શાસક પક્ષ ‘મહાયુતિ’ માને છે કે જો વિપક્ષ પાસે સંખ્યા નથી, તો તેમાં સરકારની કોઈ ભૂલ નથી.
અજિત પવારના નિધન પર શોક અને શંકાના વાદળો
આ સત્રના પ્રથમ દિવસે રાજ્યના કદાવર નેતા અજિત પવારના માનમાં શોક પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવશે. જોકે, આ મુદ્દો પણ શાંત રહે તેવું લાગતું નથી. અજિત પવારનું તાજેતરમાં એક વિમાન દુર્ઘટનામાં નિધન થયું હતું, જેને લઈને તેમના ભત્રીજા રોહિત પવાર સહિત અનેક ધારાસભ્યોએ શંકા વ્યક્ત કરી છે. રોહિત પવાર આ દુર્ઘટનાની ઉચ્ચ સ્તરીય તપાસની માંગ સાથે સદનમાં અવાજ ઉઠાવશે તેવી પ્રબળ શક્યતા છે.
બજેટ સત્રમાં શું અપેક્ષા છે?
વિરોધ પક્ષના નેતા વિના, સરકાર માટે બજેટ પસાર કરવું સરળ બની શકે છે, પરંતુ જવાબદારીના સ્તરે અનેક પ્રશ્નો ઉભા થશે. રાજકીય નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે વિપક્ષ એક થઈને હંગામો મચાવી શકે છે, જેનાથી કામગીરી ખોરવાઈ શકે છે. આ બજેટમાં ખેડૂતોના પ્રશ્નો, બેરોજગારી અને રાજ્યની આર્થિક સ્થિતિ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવશે.
મહારાષ્ટ્રનું આ બજેટ સત્ર માત્ર આંકડાઓનું નહીં, પણ સત્તા અને સિદ્ધાંતોની લડાઈનું કેન્દ્ર બનશે. વિપક્ષના નેતાની ગેરહાજરીમાં લોકશાહીના મૂલ્યો જળવાશે કે કેમ, તે તો આવનારા દિવસોમાં ગૃહની કાર્યવાહી જ કહેશે.
