NPPA નો મોટો નિર્ણય: બીપી, શુગર અને હૃદય રોગની ગોળીઓ હવે સસ્તી મળશે, જુઓ સરકારે નક્કી કરેલી નવી કિંમતોની યાદી
દેશના કરોડો દર્દીઓ અને મધ્યમ વર્ગીય પરિવારો માટે કેન્દ્ર સરકારે એક બહુ મોટો અને સંવેદનશીલ નિર્ણય લીધો છે. હેલ્થકેર પાછળ થતા અતિશય ખર્ચને ઘટાડવા અને સામાન્ય જનતાને સસ્તી તબીબી સારવાર પૂરી પાડવાના હેતુથી સરકારે ૩૦ આવશ્યક દવાઓના છૂટક ભાવ (Retail Prices) નક્કી કરી દીધા છે. રસાયણ અને ખાતર મંત્રાલયના ફાર્માસ્યુટિકલ્સ વિભાગ હેઠળ કાર્ય કરતી સંસ્થા ‘નેશનલ ફાર્માસ્યુટિકલ પ્રાઇસિંગ ઓથોરિટી’ (NPPA) દ્વારા આ મહત્વપૂર્ણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે.
સરકારના આ આદેશથી ડાયાબિટીસ, બ્લડ પ્રેશર (BP), હૃદય રોગ, વિવિધ વિટામિન્સ, કેલ્શિયમ, હાડકાની બીમારીઓ અને ઓર્ગન ટ્રાન્સપ્લાન્ટ (અંગ પ્રત્યારોપણ) જેવા ગંભીર રોગોની સારવારમાં વપરાતી દવાઓ હવે ઘણી સસ્તી થઈ જશે. NPPA એ સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ નવી કિંમતો દેશભરમાં તાત્કાલિક અસરથી લાગુ કરી દેવામાં આવી છે, જેનાથી લાખો દર્દીઓને દર મહિને થતા દવાના ખર્ચમાંથી મોટી આર્થિક રાહત મળશે.
સરકારે નિયંત્રિત કરેલી પ્રમુખ દવાઓ અને તેની નવી કિંમતોનું લિસ્ટ
સરકારે ‘ડ્રગ પ્રાઇસ કંટ્રોલ ઓર્ડર’ (DPCO) ૨૦૧૩ હેઠળ આશરે ૩૦ અગત્યના ડ્રગ ફોર્મ્યુલેશનની મહત્તમ કિંમતો મર્યાદિત કરી છે. બજારમાં સૌથી વધુ વેચાતી અને દર્દીઓ માટે અનિવાર્ય એવી કેટલીક મુખ્ય દવાઓની નવી નિર્ધારિત કિંમતો નીચે મુજબ છે:
| દવાનું નામ / ફોર્મ્યુલેશન | કયા રોગ કે સમસ્યા માટે ઉપયોગી | સરકારે નક્કી કરેલો નવો ભાવ (ટેબ્લેટ/કેપ્સ્યુલ દીઠ) |
| એમ્પાગ્લિફ્લોઝિન, સીટાગ્લિપ્ટિન અને મેટફોર્મિન | ડાયાબિટીસ (શુગર કંટ્રોલ) | ₹૧૪.૮૮ પ્રતિ ટેબ્લેટ |
| ગ્લિમેપીરાઇડ અને મેટફોર્મિન | ડાયાબિટીસ (બીજી લોકપ્રિય દવા) | ₹૧૧.૯૧ પ્રતિ ટેબ્લેટ |
| બાયસોપ્રોલ ફ્યુમેરેટ અને એમ્લોડિપિન | બ્લડ પ્રેશર અને હૃદય રોગ | ₹૯.૪૦ પ્રતિ ટેબ્લેટ |
| ટાર્કોલિમેસ (લાંબા સમય સુધી મુક્ત થતી કેપ્સ્યુલ) | ઓર્ગન ટ્રાન્સપ્લાન્ટ (અંગ પ્રત્યારોપણ બાદ) | ₹૧૨૭.૦૦ પ્રતિ કેપ્સ્યુલ |
| વિટામિન ડી૩ ઓરલ સોલ્યુશન (૧ મિલી) | શરીરમાં વિટામિનની ઉણપ દૂર કરવા | ₹૧૪.૯૧ પ્રતિ ૧ મિલી |
| મિથાઈલકોબાલામિન, એલ-મિથાઈલફોલેટ અને પાયરિડોક્સલ-૫ ફોસ્ફેટ | હાડકાં અને નસોની મજબૂતાઈ (કેલ્શિયમ) | ₹૧૯.૭૮ પ્રતિ ટેબ્લેટ |
| પેઇન કિલર જેલ (Pain Killer Gel) | સાંધા અને સ્નાયુઓનો દુખાવો | ₹૩.૩૧ પ્રતિ ગ્રામ |
ગંભીર બીમારીઓથી લઈને રોજિંદા સપ્લિમેન્ટ્સના ભાવ પર અંકુશ
આ સરકારી નિર્ણયની સૌથી સારી બાબત એ છે કે આમાં માત્ર લાંબા ગાળાના જટિલ રોગો જ નહીં, પરંતુ સામાન્ય માણસના રોજિંદા જીવનમાં ઉપયોગમાં લેવાતા સપ્લિમેન્ટ્સ અને પેઇન કિલરને પણ આવરી લેવાયા છે. શરીરમાં વિટામિન અને કેલ્શિયમની કમી પૂરી કરવા માટે ડોક્ટરો દ્વારા લખાતી મોંઘી ગોળીઓ તેમજ સ્નાયુઓના દુખાવા માટે વપરાતી જેલની કિંમત પ્રતિ ગ્રામ માત્ર ₹૩.૩૧ ફિક્સ કરી દેવામાં આવી છે. આનાથી હોસ્પિટલના આઉટડોર દર્દીઓ (OPD) નો ખર્ચ પણ નોંધપાત્ર રીતે ઘટશે.
મેડિકલ સ્ટોર્સ અને ફાર્મસીઓ માટે કડક નિયમો
નવા નિયમો અંતર્ગત કેન્દ્ર સરકારે દેશના તમામ દવા વિક્રેતાઓ, મેડિકલ સ્ટોર સંચાલકો અને ફાર્માસ્યુટિકલ કંપનીઓ માટે કડક આદેશો જારી કર્યા છે:
-
દરેક મેડિકલ સ્ટોરે આ આવશ્યક દવાઓની નવી ભાવ યાદી ગ્રાહકો સરળતાથી જોઈ શકે તે રીતે દુકાનમાં સ્પષ્ટ જગ્યાએ પ્રદર્શિત (Display) કરવી પડશે.
-
જો કોઈ ઉત્પાદક કંપની કે ફાર્મસી સ્ટોર સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલી મહત્તમ કિંમત (MRP) કરતાં એક પૈસો પણ વધારે વસૂલશે, તો તેમની સામે કડક કાનૂની પગલાં લેવાશે.
-
નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર કંપની પાસેથી વસૂલવામાં આવેલી વધારાની રકમ વ્યાજ સહિત વસૂલ કરીને સરકારી તિજોરીમાં જમા લેવામાં આવશે.
સભાન નાગરિક બનો: વધુ ભાવ વસૂલાય તો અહીં કરો ફરિયાદ
સરકારે દર્દીઓ અને ગ્રાહકોને પણ પોતાની સત્તા પ્રત્યે સજાગ રહેવા અપીલ કરી છે. કોઈપણ મેડિકલ સ્ટોર પરથી દવા ખરીદતી વખતે તેના પેકિંગ પર પ્રિન્ટ થયેલી નવી કિંમત કાળજીપૂર્વક તપાસો. જો કોઈ હોસ્પિટલની ફાર્મસી કે કેમિસ્ટ સરકારના નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરીને વધુ પૈસા પડાવવાનો પ્રયત્ન કરે, તો ગ્રાહકોએ ચૂપ બેસવાની જરૂર નથી. તમે નેશનલ ફાર્માસ્યુટિકલ પ્રાઇસિંગ ઓથોરિટીની સત્તાવાર વેબસાઇટ nppa.gov.in પર જઈને ગમે ત્યાંથી ઓનલાઈન ફરિયાદ નોંધી શકો છો. તમારું આ એક જાગૃત પગલું દેશમાં દવાઓની કાળાબજારી અને મનસ્વી ભાવો પર કાયમી લગામ લગાવવામાં મદદરૂપ સાબિત થશે.
