રાહુલ ગાંધીની ‘હાઈ ટી’ માટે CJPને આમંત્રણ આપવાનો કોંગ્રેસનો પ્રયાસ, અભિજીત દીપકે સાથે સંપર્કથી રાજકીય ચર્ચા તેજ
દેશના રાજકારણમાં કોંગ્રેસ અને કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP) વચ્ચેના સંબંધોને લઈને નવી ચર્ચા શરૂ થઈ છે. અત્યાર સુધી CJPથી અંતર રાખતી કોંગ્રેસે તેના સ્થાપક અભિજીત દીપકેનો સંપર્ક કરીને રાહુલ ગાંધીની ‘હાઈ ટી’ બેઠકમાં સામેલ થવા આમંત્રણ આપવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. આ ઘટનાક્રમને કોંગ્રેસના બદલાતા રાજકીય વલણ અને વિપક્ષી એકતા મજબૂત કરવાની કવાયત તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે.
અહેવાલો અનુસાર, લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ ઇન્ડિયા ગઠબંધનના નેતાઓ, નાગરિક સમાજના પ્રતિનિધિઓ અને વિદ્યાર્થી સંગઠનો સાથે ચર્ચા કરવા માટે પોતાના નિવાસસ્થાને હાઈ ટીનું આયોજન કર્યું હતું. આ બેઠકનો મુખ્ય ઉદ્દેશ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર સામેના વિરોધ અને મતદાર યાદીની વિશેષ સઘન સુધારણા પ્રક્રિયા (SIR) અંગે આગળની રણનીતિ નક્કી કરવાનો હતો.
CJP પ્રત્યે કોંગ્રેસનું વલણ કેમ બદલાયું?
CJP સોશિયલ મીડિયા દ્વારા ચર્ચામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ જૂન અને જુલાઈ દરમિયાન દિલ્હીના જંતર-મંતર ખાતે પરીક્ષાના પેપર લીકના વિરોધમાં યોજાયેલા પ્રદર્શનોને કારણે આ સંગઠન ચર્ચામાં આવ્યું હતું. આ આંદોલન બાદ કેન્દ્રીય શિક્ષણમંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગ પણ જોર પકડી હતી.
કોંગ્રેસના નેતૃત્વનો એક મોટો વર્ગ અગાઉ CJPને આમ આદમી પાર્ટી (AAP) સાથે જોડાયેલું સંગઠન અથવા તેની બી-ટીમ તરીકે જોતો હતો. આ જ કારણસર કોંગ્રેસ તેના સંપર્કમાં આવવાથી દૂર રહેતી હોવાનું માનવામાં આવતું હતું.
જોકે, મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર સામે ચાલી રહેલા વિરોધ અને SIR પ્રક્રિયા રદ કરવાની માંગ વચ્ચે રાજકીય સમીકરણો બદલાતાં દેખાઈ રહ્યાં છે. કોંગ્રેસને હવે એવું લાગી રહ્યું છે કે સમાન મુદ્દાઓ પર વિરોધ કરી રહેલા સંગઠનોને એક મંચ પર લાવવાથી આંદોલનને વધુ મજબૂતી મળી શકે છે.
અભિજીત દીપકે સુધી સંદેશ પહોંચાડવાનો પ્રયાસ
ન્યૂઝ24 અને ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલો અનુસાર, કોંગ્રેસે CJPના સ્થાપક અભિજીત દીપકે અને તેમના સંગઠનના અન્ય નેતાઓ સુધી પહોંચવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. આ માટે વકીલ અને સામાજિક કાર્યકર પ્રશાંત ભૂષણની મદદ લેવાની વાત સામે આવી હતી. કેટલાક અહેવાલોમાં યોગેન્દ્ર યાદવની ભૂમિકાનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.
જોકે, આ સંપર્કથી બંને પક્ષો વચ્ચે કોઈ ઔપચારિક રાજકીય સમજૂતી થઈ હોવાનું સામે આવ્યું નથી. અહેવાલો અનુસાર, અભિજીત દીપકે આ આમંત્રણ અંગે ખાસ ઉત્સાહ દર્શાવ્યો નહોતો. તે સમયે તેઓ મહારાષ્ટ્રમાં હતા, જ્યારે CJPના કેટલાક અગ્રણીઓ પોલીસ કસ્ટડીમાં હતા.
આ ઘટનાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે કોંગ્રેસ અને CJP કેટલાક મુદ્દાઓ પર સમાન વલણ ધરાવતા હોવા છતાં બંને વચ્ચે રાજકીય વિશ્વાસ અને સહકારની સ્થિતિ હજી સંપૂર્ણપણે સ્પષ્ટ નથી.
રાહુલ ગાંધીના નિવેદનથી મળ્યો એકતાનો સંદેશ
કોંગ્રેસના બદલાતા વલણનો સંકેત રાહુલ ગાંધીના નિવેદનથી પણ મળ્યો હતો. તેમણે કહ્યું હતું કે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર સામે અલગ-અલગ વિરોધ પ્રદર્શનો થઈ રહ્યાં નથી, પરંતુ આ તમામ પ્રયાસો એક જ આંદોલનનો ભાગ છે.
રાહુલ ગાંધીના મતે, બંધારણનું રક્ષણ કરવા માટે જે લોકો આગળ આવી રહ્યા છે, તેઓ કયા સંગઠન સાથે જોડાયેલા છે તેનાથી વધુ મહત્ત્વ તેમના હેતુનું છે. તેમણે આવા લોકોને સમર્થન અને સહયોગ આપવાની વાત પણ કરી હતી.
14 ઑક્ટોબરે રાહુલ ગાંધીએ જંતર-મંતર ખાતે તિરંગા સાથે શાંતિપૂર્ણ વિરોધ કરવા બદલ યુવાનોને જેલમાં મોકલવા અંગે પણ નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી. CJPના નેતાઓની ધરપકડની ટીકા કરતાં તેમણે કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓ, યુવાનો, પત્રકારો અને ઇન્ડિયા ગઠબંધનના સભ્યોના ઝંડા અલગ હોઈ શકે છે, પરંતુ તેમના બંધારણીય અધિકારોની માંગ સમાન છે.
આ નિવેદન બાદ અભિજીત દીપકેએ રાહુલ ગાંધીનો આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો.
CJPએ સ્વતંત્ર સંગઠન તરીકે કામ કરવાનો સંકેત આપ્યો
કોંગ્રેસના સંપર્ક અને રાહુલ ગાંધીના સમર્થન છતાં CJPએ કોઈ રાજકીય પક્ષનો ભાગ બનવાની જાહેરાત કરી નથી. અભિજીત દીપકેએ સંગઠન સ્વતંત્ર દબાણ જૂથ તરીકે કામ કરતું રહેશે એવો સંકેત આપ્યો છે.
આનો અર્થ એ છે કે CJP સમાન મુદ્દાઓ પર કોંગ્રેસ અને અન્ય વિપક્ષી પક્ષો સાથે સહકાર આપે તો પણ પોતાની અલગ ઓળખ જાળવી રાખવા માગે છે.
CJPએ 16 ઑક્ટોબરે દિલ્હીના કનોટ પ્લેસ સ્થિત સેન્ટ્રલ પાર્કમાં તિરંગા સાથે એકત્ર થવાની અપીલ કરી હતી. સંગઠને અન્ય શહેરોમાં પણ તિરંગા માર્ચ યોજવા સમર્થકોને વિનંતી કરી હતી.
હવે રાજકીય વર્તુળોમાં નજર એ વાત પર રહેશે કે કોંગ્રેસ અને CJP વચ્ચેનો સંપર્ક આગળ વધે છે કે નહીં. હાલના ઘટનાક્રમને ઔપચારિક ગઠબંધન ગણવું વહેલું છે, પરંતુ તેનાથી એક સંકેત જરૂર મળે છે કે ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને બંધારણીય મુદ્દાઓ પર વિપક્ષી સંગઠનો વચ્ચે સહકાર વધારવાના પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.
આગામી દિવસોમાં બંને પક્ષોની ભૂમિકા અને વિરોધ પ્રદર્શનો અંગેના નિર્ણયો નક્કી કરશે કે આ સંપર્ક માત્ર એક રાજકીય પહેલ બની રહે છે કે પછી વિપક્ષી એકતાનું નવું સ્વરૂપ ઊભું કરે છે.
