ફ્રાન્સમાં શિક્ષણ વ્યવસ્થા સામે ભડક્યા અઢી લાખ લોકો, ટ્રમ્પે આપ્યું મોટું રાજકીય નિવેદન
ફ્રાન્સની રાજધાની પેરિસ સહિત આખો દેશ આજકાલ ભારે ઉથલપાથલના દોરમાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે. શાળાઓની ખસ્તાહાલ સ્થિતિ, જર્જરિત થઈ રહેલી ઇમારતો, શિક્ષકોની ભારે અછત અને ફંડની કમીને લઈને ફ્રાન્સના રસ્તાઓ પર વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓનો રોષ ફાટી નીકળ્યો છે. મંગળવારે આ આંદોલને ઉગ્ર સ્વરૂપ ધારણ કર્યું અને દેશભરમાં અંદાજે અઢી લાખથી વધુ લોકો રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા હતા.
આ પરિસ્થિતિ વચ્ચે, અમેરિકાના ચૂંટાયેલા રાષ્ટ્રપતિ (અને ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ) ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફ્રાન્સમાં થઈ રહેલા વિરોધ પ્રદર્શનો અંગે એક મહત્વપૂર્ણ અને વિવાદાસ્પદ દાવો કર્યો છે. ટ્રમ્પનું કહેવું છે કે ચાલી રહેલા પ્રદર્શનો વાસ્તવમાં શાળાઓની ખરાબ સ્થિતિ વિશે નથી, પરંતુ તે અનિયંત્રિત સ્થળાંતર અને ઇસ્લામ સંબંધિત મુદ્દાઓથી પ્રેરાયેલા છે. ચાલો ફ્રાન્સમાં ચાલી રહેલા આ ગંભીર મુદ્દાની વાસ્તવિકતા અને ટ્રમ્પના દાવાની અસરો વિશે જાણીએ.
ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર શું દાવો કર્યો?
મંગળવારે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ પર ફ્રાન્સના હાલાતને લઈને એક તીખી ટીકા કરી હતી. ટ્રમ્પે ખુલ્લેઆમ દાવો કર્યો કે ફ્રાન્સના રસ્તાઓ પર ઉતરેલી જનમેદની શાળાઓની ખરાબ વ્યવસ્થા વિરુદ્ધ નથી. તેમના મતે, આ આંદોલન મોટા પાયે થઈ રહેલા અનિયંત્રિત સ્થળાંતરનું પરિણામ છે અને તેમના શબ્દોમાં કહીએ તો, “આ બધું ઇસ્લામ દ્વારા ફ્રાન્સ પર કબજો કરવાની કોશિશો સાથે જોડાયેલું છે.”
ટ્રમ્પના આ નિવેદન બાદ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે એક નવી ચર્ચા છેડાઈ ગઈ છે. રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પનું આ નિવેદન સીધી રીતે અમેરિકાની ઘરઆંગણાની રાજનીતિ અને આગામી ચૂંટણીઓને પ્રભાવિત કરવા માટે છે, જ્યાં સ્થળાંતર (Immigration) હંમેશાંથી એક મોટો ચૂંટણી મુદ્દો રહ્યો છે. ટ્રમ્પના કેટલાક નજીકના સહયોગીઓએ પણ ફ્રાન્સની આ સ્થિતિને પશ્ચિમી દેશો માટે એક ગંભીર ચેતવણી કરાર આપી છે.
જમીની હકીકત: કેમ રસ્તા પર ઉતર્યા છે વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકો?
એક તરફ જ્યાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ તેને ધાર્મિક અને સ્થળાંતર સાથે જોડી રહ્યા છે, જમીન પર ઉતરીને વિરોધ પ્રદર્શન કરી રહેલા વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓની ફરિયાદો સાવ પાયાની અને વહીવટી છે.
જર્જરિત ઇમારતો અને પાયાની સુવિધાઓનો અભાવ: ફ્રાન્સની ઘણી શાળાઓની હાલત બદતર થઈ ગઈ છે. છતમાંથી પાણી ટપકવું, વર્ગખંડોમાં ખરાબ જાળવણી અને કેટલીક શાળાઓમાં તો ઉંદરોના ઉપદ્રવ જેવી ચોંકાવનારી સમસ્યાઓ સામે આવી છે.
શિક્ષકોની ભારે અછત: શાળાઓમાં કાયમી શિક્ષકોની ભારે અછતને કારણે વિદ્યાર્થીઓના અભ્યાસનું ભારે નુકસાન થઈ રહ્યું છે. વર્ગખંડોમાં બાળકોની સંખ્યા જરૂરિયાત કરતા વધારે છે, જેનાથી ભણતરનું સ્તર ઘટી રહ્યું છે.
ફંડિંગની કમી: સપ્ટેમ્બર મહિનામાં પેરિસની આસપાસના ઓછા આવક ધરાવતા વિસ્તારોથી શરૂ થયેલી આ વિરોધની ચિનકારી હવે આખા દેશમાં ફેલાઈ ચૂકી છે. પ્રદર્શનકારીઓની માંગ છે કે સરકારે શિક્ષણ બજેટ વધારવું જોઈએ અને શાળાઓની દશા સુધારવી જોઈએ.
ઉગ્ર બનતું પ્રદર્શન અને પોલીસ સાથે ઘર્ષણ
ઉગ્ર બનતું પ્રદર્શન અને પોલીસ સાથે ઘર્ષણમંગળવારે થયેલા આ વિશાળ પ્રદર્શનમાં સ્થિતિ ઘણી જગ્યાએ તણાવપૂર્ણ બની ગઈ હતી.
માર્સેઈ અને નાંત જેવા શહેરોમાં પ્રદર્શન શાંતિપૂર્ણ રહ્યું અને લોકોએ શિક્ષણ વ્યવસ્થા વિરુદ્ધ સૂત્રોચ્ચાર કર્યા.
જો કે, સ્ટ્રાસબર્ગ, લ્યોન અને રેનેસ જેવા મોટા શહેરોમાં પ્રદર્શન હિંસક બન્યું હતું. કેટલાક ઉપદ્રવી તત્વોએ આગચંપી કરી અને પોલીસકર્મીઓ પર વસ્તુઓ ફેંકી. સ્થિતિને નિયંત્રણમાં લાવવા માટે પોલીસે ટીયર ગેસના ગોળા છોડવા પડ્યા હતા.
યુનિયનો અને સરકારના આંકડાઓમાં પણ મોટો તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે. ‘યુનિયન સિન્ડિકેલ લિસેન’નો દાવો છે કે અંદાજે ૨,૦૦૦ હાઈ સ્કૂલ પૂરી રીતે બંધ રહી, જ્યારે શિક્ષણ મંત્રાલયે ૮૯૧ શાળાઓમાં અભ્યાસ પ્રભાવિત થયાની વાત સ્વીકારી છે. બીજી તરફ, હાઈ સ્કૂલ સ્ટુડન્ટ્સ યુનિયનનો દાવો છે કે દેશની અડધાથી વધુ શાળાઓ પર તેની અસર પડી છે, જેના કારણે ઘણી જગ્યાએ ઓનલાઈન ક્લાસનો સહારો લેવો પડ્યો હતો.
શું છે આ વિવાદનો રાજકીય અર્થ?
ફ્રાન્સની ઇમેન્યુઅલ મેક્રોં સરકાર સામે આ સંકટ દિવસ-દિવસે ગંભીર બનતું જઈ રહ્યું છે. સરકારે કેટલીક સમસ્યાઓના સમાધાનની ખાતરી જરૂર આપી છે, પરંતુ જનતાનો રોષ શાંત થવાનું નામ નથી લઈ રહ્યો.
જ્યાં એક તરફ ફ્રાન્સના સામાન્ય નાગરિકો પોતાની પાયાની શિક્ષણ વ્યવસ્થાને બચાવવાની ગુહાર લગાવી રહ્યા છે, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ જેવા વૈશ્વિક નેતાઓ તેને રાજકીય રંગ આપીને સ્થળાંતર અને વૈચારિક ચર્ચાઓનો હિસ્સો બનાવી રહ્યા છે. જોવાનું એ રહેશે કે મેક્રોં સરકાર આ આંતરિક શિક્ષણ સંકટ અને આંતરરાષ્ટ્રીય નિવેદનો વચ્ચે કેવી રીતે સંતુલન જાળવે છે.
