ભારતમાં 1 એપ્રિલથી ફરજિયાત બનશે E20 પેટ્રોલ: જાણો તમારા વાહનની માઈલેજ પર શું થશે અસર?
ભારત સરકાર દેશમાં પર્યાવરણની જાળવણી અને ઈંધણની આયાત ઘટાડવા માટે સતત મોટા પગલાં લઈ રહી છે. આ દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લેતા સરકારે આગામી 1 એપ્રિલ 2026 થી સમગ્ર દેશમાં માત્ર E20 પેટ્રોલ (20% એથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલ) વેચવાનો આદેશ આપ્યો છે. અગાઉ 10% એથેનોલ મિશ્રણનો લક્ષ્યાંક સમય મર્યાદા પહેલા જ હાંસલ કરી લેવામાં આવ્યો હતો, જે બાદ હવે સરકાર સંપૂર્ણપણે E20 તરફ વળી રહી છે.
શું છે સરકારનો નવો નિયમ?
પેટ્રોલિયમ મંત્રાલય દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી સૂચના મુજબ, તમામ ઓઈલ કંપનીઓએ હવે એવું પેટ્રોલ વેચવાનું રહેશે જેમાં 20% સુધી એથેનોલ ભેળવેલું હોય. આ ઉપરાંત, આ પેટ્રોલનો RON (Research Octane Number) 95 હોવો અનિવાર્ય છે. આ નિર્ણય પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ક્રૂડ ઓઈલની આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવી, પ્રદૂષણમાં ઘટાડો કરવો અને શેરડી તથા મકાઈ પકવતા ખેડૂતોની આવકમાં વધારો કરવાનો છે, કારણ કે એથેનોલ મુખ્યત્વે આ પાકોમાંથી બનાવવામાં આવે છે.
તમારા વાહન પર તેની શું અસર પડશે?
ઈન્ડસ્ટ્રીના નિષ્ણાતોના મતે, વર્ષ 2023-25 પછી ભારતમાં બનેલા મોટાભાગના વાહનો E20 ઈંધણને ધ્યાનમાં રાખીને જ ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. તેથી નવા વાહનોમાં કોઈ ખાસ સમસ્યા આવશે નહીં. જોકે, જૂના વાહનોના કિસ્સામાં નીચે મુજબની અસરો જોવા મળી શકે છે:
- માઈલેજમાં ઘટાડો: જૂના વાહનોની માઈલેજમાં 3 થી 7 ટકા સુધીનો ઘટાડો નોંધાઈ શકે છે.
- એન્જિન પરફોર્મન્સ: જૂના એન્જિન જે માત્ર પ્યોર પેટ્રોલ માટે બનેલા હતા, તેમને એથેનોલના કારણે લાંબા ગાળે થોડી સમસ્યા થઈ શકે છે.
RON 95 ની શરત શા માટે રાખવામાં આવી?
સામાન્ય રીતે પેટ્રોલમાં ‘નોકિંગ’ (એન્જિનમાંથી અવાજ આવવો) ની સમસ્યા ટાળવા માટે ઓક્ટેન નંબર મહત્વનો ભાગ ભજવે છે. સરકાર દ્વારા લાદવામાં આવેલી RON 95ની શરત પાછળના કારણો નીચે મુજબ છે:
- પ્રિ-ઇગ્નીશનથી બચાવ: ઈંધણ એન્જિનમાં સમય પહેલા ન સળગે તે માટે ઉચ્ચ ઓક્ટેન જરૂરી છે.
- એન્જિનની સુરક્ષા: RON જેટલું વધારે હશે, એન્જિનમાં ‘પિંગિંગ’ કે ધ્રુજારી એટલી ઓછી થશે, જેનાથી એન્જિનનું આયુષ્ય વધશે.
- વધુ કાર્યક્ષમતા: ઉચ્ચ ઓક્ટેનવાળું પેટ્રોલ એન્જિનના પરફોર્મન્સને સુરક્ષિત રાખવામાં મદદ કરે છે.
ક્યાં લાગુ થશે આ નિયમ?
કેન્દ્ર સરકારના આદેશ મુજબ, આ નિયમ તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં લાગુ થશે. જોકે, વિશેષ સંજોગોમાં સરકાર અમુક ચોક્કસ વિસ્તારોમાં મર્યાદિત સમય માટે છૂટછાટ આપી શકે છે. એકંદરે, આ પગલું ભારતને સ્વચ્છ ઈંધણ અને આત્મનિર્ભરતા તરફ લઈ જવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવશે.

