ગિફ્ટની લાલચમાં એકાઉન્ટ ખાલી ન થઈ જાય! જાણો ન્યૂ યર સ્કેમથી બચવાની ટ્રિક્સ
નવા વર્ષનો પ્રારંભ થઈ ચૂક્યો છે અને આખી દુનિયા જલ્સામાં ડૂબેલી છે. વર્ષના પહેલા દિવસે WhatsApp જેવા મેસેજિંગ પ્લેટફોર્મ પર મેસેજનો પૂર આવે છે. અબજો લોકો એકબીજાને શુભેચ્છા સંદેશા, ફોટા અને વીડિયો મોકલી રહ્યા છે. પરંતુ સાવધાન! તમારી આ ખુશી અને ઉતાવળનો ફાયદો ઉઠાવવા માટે સાયબર અપરાધીઓ (Scammers) પણ પૂરી રીતે સક્રિય છે.
દર વર્ષની જેમ, આ વખતે પણ છેતરપિંડી કરનારાઓ નવા વર્ષની શુભેચ્છાના બહાને લોકોને ડિજિટલ ચૂનો લગાવવાની ફિરાકમાં છે. એક નાની ભૂલ તમારા વર્ષની શરૂઆત બગાડી શકે છે અને તમારા બેંક ખાતાને ખાલી કરી શકે છે. ચાલો જાણીએ કે WhatsApp પર ફ્રોડ મેસેજને કેવી રીતે ઓળખવા અને તમારી જાતને કેવી રીતે સુરક્ષિત રાખવી.
ફ્રોડ શુભેચ્છા સંદેશાઓને કેવી રીતે ઓળખવા?
સ્કેમર્સ અત્યંત ચાલાકીથી મેસેજ તૈયાર કરે છે જે જોવામાં એકદમ અસલી લાગે છે. સુરક્ષા નિષ્ણાતોએ કેટલાક એવા સંકેતો વિશે જણાવ્યું છે જેનાથી તમે ફ્રોડનો અંદાજ લગાવી શકો છો:
1. લિંક અને QR કોડવાળા મેસેજથી દૂરી રાખો
સામાન્ય રીતે, જ્યારે કોઈ મિત્ર કે સંબંધી તમને નવા વર્ષની શુભેચ્છા પાઠવે છે, ત્યારે તે ટેક્સ્ટ મેસેજ, ઈમોજી કે કોઈ સુંદર ઈમેજ મોકલે છે. પરંતુ જો તમને કોઈ અજાણ્યા નંબર પરથી (કે ક્યારેક પરિચિતના હેક થયેલા એકાઉન્ટમાંથી) એવો મેસેજ આવે જેમાં કોઈ લિંક પર ક્લિક કરવાનું કે QR કોડ સ્કેન કરવાનું કહેવામાં આવ્યું હોય, તો તરત જ સતર્ક થઈ જાઓ. આ લિંક તમને નકલી વેબસાઈટ પર લઈ જઈ શકે છે જે તમારા ફોનનો ડેટા ચોરી કરી શકે છે.
2. ‘ગિફ્ટ ક્લેમ’ અને ‘ઈનામ’ની લાલચ
સ્કેમર્સ ઘણીવાર એવા મેસેજ મોકલે છે જેમાં લખ્યું હોય છે— “મફત ન્યૂ યર ગિફ્ટ મેળવવા માટે અહીં ક્લિક કરો” અથવા “લકી ડ્રોમાં તમે ₹5000નું એમેઝોન વાઉચર જીત્યું છે, મેળવવા માટે અત્યારે જ વેરિફાઈ કરો.” યાદ રાખો, કોઈ પણ કંપની કારણ વગર WhatsApp પર મફત ભેટ વહેંચતી નથી. “લિમિટેડ ઓફર” કે “અત્યારે જ ક્લેમ કરો” જેવા શબ્દો તમને ઉતાવળમાં નિર્ણય લેવા માટે ઉશ્કેરે છે, જે ફ્રોડનું સૌથી મોટું લક્ષણ છે.
3. ખોટા સ્પેલિંગ અને ખરાબ ભાષા
પ્રોફેશનલ કંપનીઓ કે બ્રાન્ડ્સ જ્યારે પણ મેસેજ મોકલે છે, ત્યારે તેમની ભાષા અને સ્પેલિંગ સચોટ હોય છે. સ્કેમર્સ અવારનવાર જાણીતી કંપનીઓની (જેમ કે Amazon, Flipkart) નકલ કરે છે, પરંતુ ધ્યાનથી જોતા તમને સ્પેલિંગમાં ભૂલો જોવા મળશે (જેમ કે Amazon ને બદલે Amzon). સાથે જ, આ મેસેજની ટોન ઘણીવાર અજીબ કે વ્યાકરણની દૃષ્ટિએ ખોટી હોય છે.
જો આવો મેસેજ આવે તો શું કરવું?
જો આવો મેસેજ આવે તો શું કરવું?નવા વર્ષમાં સુરક્ષિત રહેવા માટે આ ટિપ્સ ફોલો કરો:
-
અજાણ્યા નંબરોને બ્લોક કરો: જો તમને કોઈ આંતરરાષ્ટ્રીય નંબર કે અજાણ્યા નંબર પરથી શંકાસ્પદ લિંક મળે, તો તેને ખોલ્યા વગર નંબરને ‘બ્લોક’ અને ‘રિપોર્ટ’ કરો.
-
ટૂ-સ્ટેપ વેરિફિકેશન ઓન રાખો: તમારા WhatsApp એકાઉન્ટની સુરક્ષા માટે ‘Two-Step Verification’ હંમેશા ચાલુ રાખો. આનાથી કોઈ તમારા એકાઉન્ટને સરળતાથી હેક કરી શકશે નહીં.
-
વ્યક્તિગત માહિતી શેર ન કરો: કોઈ પણ વેબસાઈટ કે લિંક પર તમારી બેંક વિગતો, OTP કે આધાર નંબર જેવી માહિતી ક્યારેય ભરશો નહીં.
-
ફોરવર્ડ મેસેજની તપાસ કરો: જો કોઈ મેસેજ “Forwarded Many Times” ટેગ સાથે આવી રહ્યો હોય અને તેમાં કોઈ ઓફર હોય, તો તેના પર વિશ્વાસ ન કરો.
નિષ્કર્ષ
નવા વર્ષની શરૂઆત ખુશીઓ સાથે થવી જોઈએ, નહીં કે કોઈ આર્થિક નુકસાન સાથે. સાયબર અપરાધીઓ તમારી લાગણીઓ અને ઉત્સવના માહોલનો ફાયદો ઉઠાવે છે. તેથી, કોઈ પણ ‘ફ્રી ગિફ્ટ’ કે ‘શંકાસ્પદ લિંક’ના ચક્કરમાં ન પડો. જાગૃત રહો અને સુરક્ષિત રીતે તમારા સ્નેહીજનો સાથે ખુશીઓ વહેંચો.
