આધાર કાર્ડમાં ભૂલ છે? કેન્દ્રના ધક્કા ખાધા વગર ફોનથી જ સુધારો, જુઓ સૌથી સરળ રીત
આધાર કાર્ડ આજે આપણા દરેકના જીવનનો એક અનિવાર્ય ભાગ બની ગયું છે. સરકારી યોજનાઓનો લાભ લેવો હોય, બેંકમાં ખાતું ખોલાવવું હોય, નવું સિમ કાર્ડ ખરીદવું હોય કે પછી કોઈ કાનૂની દસ્તાવેજ બનાવવો હોય, દરેક જગ્યાએ આધાર કાર્ડ સૌથી પહેલા માંગવામાં આવે છે. તે માત્ર એક ઓળખપત્ર નથી, પરંતુ આપણી નાગરિકતા અને અસ્તિત્વ સાથે જોડાયેલો મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજ છે. જો કે, ઘણી વખત એવું બને છે કે આપણા આધાર કાર્ડમાં નામની સ્પેલિંગ ખોટી હોય, જૂનો મોબાઈલ નંબર લિંક હોય અથવા લગ્ન કે ઘર બદલવાને કારણે સરનામું બદલાઈ ગયું હોય.
જો આધાર કાર્ડમાં વિગતો અપડેટ ન હોય, તો ઘણી જગ્યાએ કામ અટકી પડે છે અને મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડે છે. લોકોને લાગે છે કે આધાર કાર્ડમાં સુધારો કરાવવા માટે સરકારી કચેરીઓ કે આધાર કેન્દ્રોના ધક્કા ખાવા પડશે અને લાંબી લાઈનોમાં ઊભા રહેવું પડશે. પરંતુ ટેકનોલોજીના આ યુગમાં હવે આ કામ ઘણું સરળ થઈ ગયું છે. તમે ઘરે બેઠા તમારા સ્માર્ટફોનની મદદથી જ આધાર કાર્ડમાં નામ, સરનામું અને મોબાઈલ નંબર જેવી મહત્વની વિગતો સુધારી શકો છો. ચાલો વિગતવાર જાણીએ કે આ પ્રક્રિયા કેવી રીતે કામ કરે છે.
એમ-આધાર (mAadhaar) એપ્લિકેશન શું છે?
આધાર કાર્ડનું સંચાલન કરતી સંસ્થા UIDAI (યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા) દ્વારા નાગરિકોની સુવિધા માટે ‘mAadhaar’ નામની સત્તાવાર મોબાઈલ એપ્લિકેશન બહાર પાડવામાં આવી છે. આ એપ ગૂગલ પ્લે સ્ટોર અને એપલ એપ સ્ટોર બંને પર મફતમાં ઉપલબ્ધ છે. આ એપ્લિકેશનની મદદથી તમે તમારા આધાર કાર્ડને ડિજિટલ સ્વરૂપમાં સુરક્ષિત રાખી શકો છો અને સાથે જ તેમાં જરૂરી ફેરફારો પણ ઘરે બેઠા જ કરી શકો છો. આ એપનો ઉપયોગ કરવા માટે તમારો મોબાઈલ નંબર આધાર સાથે લિંક હોવો જરૂરી છે, કારણ કે દરેક સુરક્ષા વેરિફિકેશન OTP (વન ટાઈમ પાસવર્ડ) દ્વારા જ થાય છે.
આધાર કાર્ડમાં નામ કેવી રીતે સુધારવું?
ઘણીવાર ટાઈપિંગની ભૂલના કારણે અથવા લગ્ન પછી મહિલાઓની અટક બદલાવાને કારણે આધાર કાર્ડમાં નામ બદલવાની જરૂર પડે છે. જો તમારા નામમાં કોઈ ભૂલ છે, તો તમે નીચેના સરળ સ્ટેપ્સને ફોલો કરીને તેને ઓનલાઈન સુધારી શકો છો:
-
સ્ટેપ ૧ (એપ ડાઉનલોડ): સૌથી પહેલા તમારા સ્માર્ટફોનમાં ગૂગલ પ્લે સ્ટોર અથવા એપલ એપ સ્ટોર ખોલો અને ત્યાં ‘mAadhaar’ સર્ચ કરીને સત્તાવાર એપ્લિકેશન ડાઉનલોડ કરો.
-
સ્ટેપ ૨ (લોગિન પ્રક્રિયા): એપ ઓપન કર્યા પછી, તમારે તમારો ૧૨ આંકડાનો આધાર નંબર દાખલ કરવો પડશે. ત્યારબાદ તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર એક OTP આવશે. એ OTP સબમિટ કરીને એપ્લિકેશનમાં લોગિન કરો.
-
સ્ટેપ ૩ (ઓનલાઈન અપડેટ ઓપ્શન): એપના હોમ પેજ પર તમને ઘણા બધા વિકલ્પો જોવા મળશે. તેમાંથી તમારે ‘Update Aadhaar Online’ (ઓનલાઈન આધાર અપડેટ) વાળા ઓપ્શન પર ક્લિક કરવાનું રહેશે.
-
સ્ટેપ ૪ (નામમાં સુધારો): હવે તમારી સામે એક નવું પેજ ખુલશે, જ્યાં તમે કઈ વિગત બદલવા માંગો છો તેની યાદી હશે. ત્યાં ‘Name’ (નામ) વાળા ઓપ્શન પર ક્લિક કરો. હવે જે નવું અને સાચું નામ રાખવા માંગો છો તે કાળજીપૂર્વક ટાઈપ કરો. યાદ રાખો કે નામ બદલવા માટે તમારે કોઈ માન્ય ઓળખપત્ર (જેમ કે પાનકાર્ડ, પાસપોર્ટ અથવા વોટર આઈડી) નો ફોટો કે સ્કેન કોપી અપલોડ કરવી પડી શકે છે.
-
સ્ટેપ ૫ (ફી ચૂકવણી અને સબમિશન): નામની વિગતો અને સહાયક દસ્તાવેજો અપલોડ કર્યા પછી, અંતમાં તમારે સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલી ઓનલાઈન અપડેટ ફી (જે સામાન્ય રીતે ૫૦ રૂપિયા હોય છે) ચૂકવવી પડશે. આ ફી તમે યુપીઆઈ, ડેબિટ કાર્ડ કે નેટ બેંકિંગ દ્વારા ચૂકવી શકો છો. ફી ભરાઈ ગયા પછી ફોર્મ સબમિટ થઈ જશે અને તમને એક સ્લિપ (URN નંબર) મળશે, જેનાથી તમે સ્ટેટસ ચેક કરી શકશો.
આધાર કાર્ડમાં નવો મોબાઈલ નંબર કેવી રીતે લિંક કરવો?
આજના સમયમાં આધાર સાથે સાચો અને ચાલુ મોબાઈલ નંબર લિંક હોવો ખૂબ જ જરૂરી છે, કારણ કે તમામ ઓનલાઈન સરકારી સેવાઓ અને બેંકિંગ વ્યવહારો માટેનો OTP તે જ નંબર પર આવે છે. જો તમારો જૂનો નંબર બંધ થઈ ગયો હોય, તો તેને તાત્કાલિક બદલી નાખવો હિતાવહ છે.
-
સ્ટેપ ૧ (એપ દ્વારા શરૂઆત): સૌથી પહેલા mAadhaar એપ ઓપન કરો અને લોગિન કર્યા બાદ ફરીથી ‘Update Aadhaar Online’ ના સેક્શનમાં જાઓ.
-
સ્ટેપ ૨ (બાયોમેટ્રિક અથવા ફેસ વેરિફિકેશન): મોબાઈલ નંબર એ ખૂબ જ સંવેદનશીલ માહિતી હોવાથી, સુરક્ષાના કારણોસર એપ તમારી પાસે ફેસ સ્કેન (ચહેરો સ્કેન કરવો) અથવા બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન માંગી શકે છે. આ પ્રક્રિયાથી એ સાબિત થાય છે કે આધાર કાર્ડનો અસલી માલિક જ આ ફેરફાર કરી રહ્યો છે.
-
સ્ટેપ ૩ (નવો નંબર દાખલ કરવો): વેરિફિકેશન સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થયા પછી, તમને નવો મોબાઈલ નંબર એન્ટર કરવાનો ઓપ્શન મળશે. ત્યાં તમારો નવો ૧૦ આંકડાનો મોબાઈલ નંબર લખો. જો ત્યાં અન્ય કોઈ પૂરક વિગતો કે માહિતી માંગવામાં આવે, તો તે પણ ભરી દો.
-
સ્ટેપ ૪ (ફી પેમેન્ટ): બધી વિગતો કન્ફર્મ કર્યા બાદ, નિયત ઓનલાઈન શુલ્કનું પેમેન્ટ કરો અને ફોર્મ સબમિટ કરી દો. (નોંધ: કેટલીક ઓનલાઈન પ્રક્રિયાઓમાં માત્ર અપોઈન્ટમેન્ટ બુક થાય છે અને બાયોમેટ્રિક અપડેટ માટે નજીકના આધાર કેન્દ્રની મુલાકાત લેવી પડી શકે છે, જે સુરક્ષા નિયમો પર આધારિત છે).
આધાર કાર્ડમાં સરનામું (એડ્રેસ) ઓનલાઈન કેવી રીતે બદલવું?
નોકરી કે ધંધાના અર્થે બીજા શહેરમાં સ્થળાંતર કરવાથી કે નવું ઘર ખરીદવાને કારણે અવારનવાર સરનામું બદલવાની જરૂર પડે છે. સરનામું બદલવાની પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન ઉપલબ્ધ છે.
-
સ્ટેપ ૧ (એડ્રેસ અપડેટ સેક્શન): એપ્લિકેશનમાં લોગિન કર્યા બાદ, હોમ સ્ક્રીન પર આપેલા ‘Update Address Online’ (ઓનલાઈન સરનામું અપડેટ કરો) ના વિકલ્પ પર ક્લિક કરો.
-
સ્ટેપ ૨ (નવું સરનામું ટાઈપ કરવું): આ ઓપ્શન ખોલતા જ તમારી સામે એક ફોર્મ આવશે, જેમાં તમારે તમારું નવું સરનામું (જેમ કે મકાન નંબર, સોસાયટીનું નામ, લેન્ડમાર્ક, પિનકોડ, ગામ/શહેર અને જીલ્લો) ખૂબ જ ચોકસાઈપૂર્વક ભરવાનું રહેશે.
-
સ્ટેપ ૩ (દસ્તાવેજો અપલોડ કરવા): નવું સરનામું સાબિત કરવા માટે તમારી પાસે કોઈ માન્ય પ્રૂફ હોવું જરૂરી છે. તમે લાઈટ બિલ, વેરા બિલ, ભાડા કરાર (રેન્ટ એગ્રીમેન્ટ), બેંક પાસબુક અથવા ટેલિફોન બિલ જેવા દસ્તાવેજોનો સ્પષ્ટ ફોટો પાડીને અથવા સ્કેન કરીને એપમાં અપલોડ કરો.
-
સ્ટેપ ૪ (પેમેન્ટ અને પ્રક્રિયા પૂર્ણ): દસ્તાવેજો સફળતાપૂર્વક અપલોડ થઈ ગયા પછી, ઓનલાઈન પ્રોસેસિંગ ફી ચૂકવો. પેમેન્ટ સક્સેસફુલ થતાં જ તમારું ફોર્મ સબમિટ થઈ જશે.
ઓનલાઈન અરજી કર્યા પછી સ્ટેટસ કેવી રીતે ચેક કરવું?
જ્યારે તમે એપ દ્વારા કોઈપણ વિગત (નામ, સરનામું કે મોબાઈલ નંબર) બદલવા માટેની અરજી સબમિટ કરો છો, ત્યારે તમને સ્ક્રીન પર એક ‘URN’ (Update Request Number) એટલે કે અપડેટ રિક્વેસ્ટ નંબર મળે છે. આ નંબર ખૂબ જ મહત્વનો છે, તેને ક્યાંક નોંધી લો અથવા તેનો સ્ક્રીનશોટ પાડી લો.
આ જ mAadhaar એપની અંદર ‘Check Status’ નો એક સેક્શન હોય છે. ત્યાં જઈને તમે તમારો આ URN નંબર નાખીને જાણી શકો છો કે તમારી વિગતો સુધરી ગઈ છે કે હજુ પ્રક્રિયા હેઠળ (Under Process) છે. સામાન્ય રીતે UIDAI દ્વારા વેરિફિકેશન પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવામાં ૫ થી ૧૫ દિવસનો સમય લાગે છે. વિગતો અપડેટ થઈ ગયા પછી તમે એપમાંથી જ નવું ડિજિટલ આધાર કાર્ડ ડાઉનલોડ પણ કરી શકો છો.
ધ્યાનમાં રાખવા જેવી મહત્વની બાબતો
આધાર કાર્ડમાં ઓનલાઈન સુધારો કરતી વખતે કેટલીક સાવચેતી રાખવી ખૂબ જ જરૂરી છે: ૧. આધાર કાર્ડમાં નામ કે જન્મતારીખ વારંવાર બદલી શકાતી નથી, તેની એક મર્યાદા (લાઈફટાઈમ લિમિટ) નક્કી કરેલી હોય છે. તેથી ફોર્મ સબમિટ કરતા પહેલા સ્પેલિંગ બરાબર ચેક કરી લો. ૨. તમે જે પણ દસ્તાવેજો (Documents) અપલોડ કરો, તે એકદમ સ્પષ્ટ અને વાંચી શકાય તેવા હોવા જોઈએ. જો ફોટો ઝાંખો હશે તો તમારી અરજી રિજેક્ટ (નામંજૂર) થઈ શકે છે. ૩. કોઈપણ અજાણી વેબસાઈટ કે નકલી એપ્લિકેશન પર તમારા આધારની વિગતો શેર ન કરો, હંમેશા UIDAI ની સત્તાવાર એપ્લિકેશન કે વેબસાઈટનો જ ઉપયોગ કરો.
