ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની પ્રચંડ ચેતવણીથી વિશ્વભરમાં ખળભળાટ
વૈશ્વિક રાજકારણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના મોરચે ફરી એકવાર ભારે સનસનાટી મચી ગઈ છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સામે અત્યાર સુધીની સૌથી કડક અને આક્રમક ચેતવણી જારી કરીને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અમેરિકા પોતાના હિતો રક્ષવા માટે કોઈ પણ હદ સુધી જઈ શકે છે. ટ્રમ્પે એક સનસનાટીભર્યા દાવા સાથે જણાવ્યું છે કે જો તેહરાન (ઈરાન સરકાર) ભવિષ્યમાં તેમની હત્યા કરવામાં સફળ રહેશે, તો તેમણે અમેરિકી સેનાને પહેલેથી જ એવા આદેશ આપી દીધા છે કે જેનાથી ઈરાનનું અસ્તિત્વ જોખમમાં આવી જશે. તેમણે ન્યૂયોર્ક ટાઈમ્સને આપેલા ઈન્ટરવ્યુમાં સ્પષ્ટ કહ્યું કે આવી સ્થિતિમાં તેહરાન પર એટલા મોટા પાયે બોમ્બમારો કરવામાં આવશે કે આખો દેશ સંપૂર્ણપણે હચમચી જશે અને ઈરાને ક્યારેય સપનામાં પણ આવી ભયાનક લશ્કરી પ્રતિક્રિયાની કલ્પના નહીં કરી હોય.
યુદ્ધવિરામ હવે ભૂતકાળ, પરિસ્થિતિ સંપૂર્ણ બદલાઈ ગઈ
ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ સાથેની આ વિશેષ મુલાકાતમાં રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે ખુલાસો કર્યો હતો કે ઈરાન પાછલા ઘણા વર્ષોથી તેમને વ્યક્તિગત રીતે નિશાન બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. જોકે, તેમણે પ્રવર્તમાન સ્થિતિ અંગે સ્પષ્ટતા પણ કરી હતી કે હાલમાં કોઈ એવા નવા ગુપ્તચર (ઇન્ટેલિજન્સ) અહેવાલો સામે આવ્યા નથી જે તાજેતરમાં કોઈ નવા હુમલા કે હત્યાના કાવતરાની પુષ્ટિ કરતા હોય. ટ્રમ્પના મતે, આ ધમકી ભલે ગમે તેટલી જૂની હોય, પરંતુ તેને જરાય હળવાશથી લઈ શકાય નહીં.
આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે બંને દેશો વચ્ચે રાજદ્વારી અને સૈન્ય સ્તરે તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે. ટ્રમ્પે દાવો કર્યો હતો કે ઈરાને વાટાઘાટો અને સંવાદનો દોર ચાલુ રાખવા માટે અમેરિકાને કાલાવાલા (વિનંતી) કર્યા હતા. અમેરિકા આ પ્રસ્તાવ પર સંમત પણ થયું છે, પરંતુ ટ્રમ્પે બહુ કડક શબ્દોમાં કહી દીધું છે કે અગાઉનો યુદ્ધવિરામ હવે સત્તાવાર રીતે સમાપ્ત થઈ ગયો છે અને પરિસ્થિતિ હવે પહેલા જેવી સામાન્ય રહી નથી.
સોશિયલ મીડિયા પર ટ્રમ્પનો પ્રહાર
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ (Truth Social) પર આ અંગે એક સત્તાવાર પોસ્ટ મૂકીને ઈરાન સરકારને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ખુલ્લી ચેતવણી આપી છે. તેમણે લખ્યું છે કે, “ઈસ્લામિક રિપબ્લિક ઓફ ઈરાને વિનંતી કરી છે કે આપણે આપણી વચ્ચેની વાટાઘાટોનો સિલસિલો ચાલુ રાખીએ. અમે વૈશ્વિક શાંતિના હિતમાં આ માટે સંમતિ આપી છે, પરંતુ અમે તેમને ખૂબ જ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં અને કડક લહેજામાં કહી દીધું છે કે અગાઉનો યુદ્ધવિરામ હવે પૂર્ણ થઈ ગયો છે.” ટ્રમ્પના આ આકરા તેવર બતાવે છે કે અમેરિકા હવે નવી વાટાઘાટો પોતાની શરતો પર જ કરશે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં હુમલા અને તણાવનું અસલી કારણ
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે અચાનક વધેલા આ પ્રચંડ તણાવનું મુખ્ય કારણ ‘હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ’ (Strait of Hormuz) માં બનેલી તાજેતરની હિંસક ઘટનાઓ છે. સંરક્ષણ ક્ષેત્રના અહેવાલો અનુસાર, આ વ્યૂહાત્મક સમુદ્રી માર્ગ પરથી પસાર થતા આંતરરાષ્ટ્રીય વાણિજ્યિક જહાજો (કોમર્શિયલ શિપ્સ) પર ઈરાન પ્રેરિત તત્વો દ્વારા હુમલા કરવામાં આવ્યા હતા.
આ વૈશ્વિક ઉશ્કેરણીના જવાબમાં, અમેરિકી સેનાએ પણ મોટો વળતો પ્રહાર કરીને છેલ્લા બે દિવસમાં અનેક ઈરાની સૈન્ય થાણાઓ અને તેના વ્યૂહાત્મક લક્ષ્યો પર બોમ્બમારો કર્યો છે. આ અમેરિકી હુમલામાં ઈરાનને મોટી જાનહાનિ થઈ છે અને તેની આંતરમાળખાકીય સુવિધાઓને ભારે નુકસાન પહોંચ્યું છે. આ હુમલાના બદલામાં ઈરાને પણ મધ્ય પૂર્વમાં સ્થિત યુએસ મિલિટરી ઇન્સ્ટોલેશન્સને નિશાન બનાવવાની કોશિશ કરી છે, જેના લીધે આખા ગલ્ફ રીજનમાં યુદ્ધની સ્થિતિ સર્જાઈ છે.
વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ જેડી વાન્સની ઈરાનને અંતિમ ચેતવણી
આ સમગ્ર વિવાદ અંગે અમેરિકાના વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ જેડી વાન્સે (JD Vance) પણ કડક વલણ અપનાવ્યું છે. તેમણે ઈરાન પર સીધો આરોપ લગાવતા કહ્યું કે, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ જેવા અત્યંત મહત્વના વૈશ્વિક વ્યાપારી સમુદ્રી માર્ગ પર હુમલા કરીને ઈરાને અગાઉ થયેલા આંતરરાષ્ટ્રીય કરારોનું સરેઆમ ઉલ્લંઘન કર્યું છે. વાન્સે દુનિયાને ચેતવણી આપતા જણાવ્યું કે, જો ઈરાન દ્વારા વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન અને દરિયાઈ ટ્રાફિકને રોકવાનો કે વિક્ષેપિત કરવાનો ફરીથી સહેજ પણ પ્રયાસ કરવામાં આવશે, તો યુએસ આર્મી આનાથી પણ વધુ ભયાનક અને કડક લશ્કરી કાર્યવાહી કરશે. આ સ્થિતિમાં આગામી દિવસોમાં વૈશ્વિક શેરબજાર અને ક્રૂડ ઓઈલની કિંમતો પર આ યુદ્ધ જેવા માહોલની મોટી અસર જોવા મળી શકે છે.
