ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં 10% નો મોટો ઘટાડો: ટ્રમ્પના એક નિર્ણયથી બદલાઈ ગયું બજારનું ગણિત!
વૈશ્વિક રાજકારણ અને આર્થિક ગતિવિધિઓએ શેરબજાર અને ચલણ બજારમાં જબરદસ્ત હલચલ મચાવી દીધી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કાચા તેલ (ક્રૂડ ઓઈલ) ના ભાવમાં આવેલા મોટા ઘટાડાને કારણે ભારતીય રૂપિયામાં એક જ ઝાટકે 61 પૈસાનો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. બુધવારે અમેરિકી ડોલરના મુકાબલે રૂપિયો મજબૂત થઈને 94.57 (અસ્થાયી) ના સ્તરે બંધ થયો હતો.
રૂપિયામાં આવેલી આ તેજી પાછળ અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના ઈરાન સાથેના સંભવિત કરાર અને તેલના ભાવમાં થયેલો 10 ટકાથી વધુનો ઘટાડો મુખ્ય કારણ માનવામાં આવે છે.
ક્રૂડ ઓઈલ અને ટ્રમ્પના ‘પ્રોજેક્ટ ફ્રીડમ’ ની અસર
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથે સંભવિત સમજૂતીના સંકેત આપ્યા છે, જેના કારણે બ્રેન્ટ ક્રૂડના ભાવ તેની ટોચ પરથી નીચે ઉતરીને પ્રતિ બેરલ 100 ડોલરની નજીક પહોંચી ગયા છે. આ સાથે જ ટ્રમ્પે “પ્રોજેક્ટ ફ્રીડમ” ને અટકાવવાની જાહેરાત કરી, જેનાથી બજારના સેન્ટિમેન્ટમાં સુધારો થયો છે.
શું છે આ પ્રોજેક્ટ ફ્રીડમ? હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Hormuz Strait) માં ફસાયેલા જહાજોને સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢવા અને સુરક્ષા આપવા માટે સોમવારે અમેરિકા દ્વારા આ ઓપરેશન શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. જોકે, ટ્રમ્પે હવે તેને અસ્થાયી રૂપે સ્થગિત કરી દીધો છે. તેમનો દાવો છે કે ઈરાન સાથે યુદ્ધ ખતમ કરવાના કરારની દિશામાં વાતચીતમાં ઘણી પ્રગતિ થઈ છે, જેના કારણે વૈશ્વિક બજારમાં અનિશ્ચિતતા ઘટી છે.
RBI ની ‘પરોક્ષ’ વ્યૂહરચના
ફોરેક્સ ટ્રેડર્સના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) રૂપિયાને ટેકો આપવા માટે સક્રિય ભૂમિકા ભજવી રહી છે. RBI તેના વિદેશી મુદ્રા ભંડારનો સીધો ઉપયોગ કરવાને બદલે કેટલીક ‘પરોક્ષ’ વ્યૂહરચનાઓ પર વિચાર કરી રહી છે. નિષ્ણાતોના મતે, સરકારી બેંકોને વિદેશી મુદ્રા બોન્ડ (Foreign Currency Bonds) દ્વારા ભંડોળ એકત્ર કરવા પ્રોત્સાહિત કરી શકાય છે, જેથી સિસ્ટમમાં ડોલરનો નવો પ્રવાહ આવી શકે અને રૂપિયા પરનું દબાણ ઓછું થાય.
બજારની હલચલ અને આંકડાકીય વિગતો
બુધવારે ઇન્ટરબેંક ફોરેન એક્સચેન્જ માર્કેટમાં રૂપિયાની વધઘટ નીચે મુજબ રહી હતી:
-
ઓપનિંગ: ડોલર સામે રૂપિયો 95 પર ખુલ્યો.
-
નીચલું સ્તર: દિવસ દરમિયાન તે 95.18 સુધી ગબડ્યો હતો.
-
ક્લોઝિંગ: અંતે 61 પૈસાના સુધારા સાથે 94.57 પર બંધ રહ્યો.
-
રેકોર્ડ લો: અગાઉના ટ્રેડિંગ સત્રમાં રૂપિયો 95.44 ના અત્યાર સુધીના સૌથી નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયો હતો.
બીજી તરફ, ડોલર ઇન્ડેક્સમાં પણ 0.66 ટકાનો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જે હાલ 97.79 પર ટ્રેડ કરી રહ્યો છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ વાયદામાં 8.25 ટકાના ઘટાડા સાથે 100.81 અમેરિકી ડોલર પ્રતિ બેરલ પર પહોંચી ગયું છે.
શેરબજારમાં જોરદાર ઉછાળો
રૂપિયાની મજબૂતીની અસર ઘરેલું શેરબજાર પર પણ જોવા મળી હતી.
-
સેન્સેક્સ: 940.73 પોઈન્ટ ઉછળીને 77,958.52 પર બંધ થયો.
-
નિફ્ટી: 298.15 પોઈન્ટ વધીને 24,330.95 પર પહોંચ્યો.
જોકે, એક્સચેન્જના આંકડા દર્શાવે છે કે વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારોએ (FIIs) મંગળવારે 3,621.58 કરોડ રૂપિયાના શેરનું વેચાણ કર્યું હતું.
ભારતના સર્વિસ સેક્ટરમાં પાંચ મહિનાની સૌથી મોટી તેજી
અર્થતંત્ર માટે અન્ય એક સારા સમાચાર એ છે કે એપ્રિલ મહિનામાં ભારતનો સર્વિસ સેક્ટર ગ્રોથ પાંચ મહિનાની ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્યો છે. HSBC ઈન્ડિયા સર્વિસીસ PMI માર્ચના 57.5 થી વધીને એપ્રિલમાં 58.8 પર પહોંચ્યો છે.
પશ્ચિમ એશિયાના સંકટને કારણે ભારતીય કંપનીઓએ હવે આંતરરાષ્ટ્રીય સપ્લાયર્સને બદલે ઘરેલું સપ્લાયર્સ તરફ વળવાનું શરૂ કર્યું છે, જેના કારણે નવા ઓર્ડર અને ઉત્પાદનમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળ્યો છે. આ ડેટા સૂચવે છે કે નવેમ્બર પછી સર્વિસ સેક્ટરમાં આ સૌથી મજબૂત વિસ્તરણ છે.
