યુએસ-ઈરાન કરાર જોખમમાં! ઇઝરાયલે લેબનોન પર ઘાતક હવાઈ હુમલો કર્યો, ટ્રમ્પની ‘ફાઈનલ’ ચેતવણી
વિશ્વની નજર આજે પાકિસ્તાનના ઇસ્લામાબાદ પર છે, જ્યાં અમેરિકા અને ઈરાન દાયકાઓથી ચાલી રહેલા તણાવને ઉકેલવા માટે ટેબલ પર આવવાના છે. જોકે, મંત્રણા શરૂ થાય તે પહેલા જ વાતાવરણ અત્યંત તંગ બની ગયું છે. શનિવારે અમેરિકાના ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વાન્સ ઇસ્લામાબાદ પહોંચ્યા છે, પરંતુ શાંતિના પ્રયાસો વચ્ચે શસ્ત્રોની ખણખણાટ વધુ સંભળાઈ રહી છે.
૧. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું ઘાતક અલ્ટીમેટમ
ન્યૂ યોર્ક પોસ્ટના અહેવાલ મુજબ, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વાટાઘાટો પહેલા અત્યંત કડક વલણ અપનાવ્યું છે. તેમણે ચેતવણી આપી છે કે, “અમે અમારા જહાજો પર અત્યાર સુધીના શ્રેષ્ઠ અને શ્રેષ્ઠ શસ્ત્રો લોડ કરી રહ્યા છીએ. જો ઈરાન સાથે વાતચીત દ્વારા કોઈ નક્કર ઉકેલ નહીં આવે, તો ઈરાન પર અત્યાર સુધીનો સૌથી ઘાતક હુમલો કરવામાં આવશે.” બીજી તરફ જેડી વાન્સે પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો ઈરાનીઓ સદ્ભાવનાથી વાત નહીં કરે, તો તેમને પરિણામ ભોગવવા તૈયાર રહેવું પડશે.
૨. ઈરાનની બે શરતો અને તેહરાનની ધમકી
ઈરાની સંસદના સ્પીકર મોહમ્મદ બાઘર ગાલિબાફે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું છે કે જ્યાં સુધી બે મુખ્ય શરતો પૂરી નહીં થાય ત્યાં સુધી મંત્રણા અર્થહીન છે. પહેલી શરત લેબનોનમાં તાત્કાલિક યુદ્ધવિરામ અને બીજી શરત ઈરાની સંપત્તિ પરનો પ્રતિબંધ હટાવવાની છે. ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચીએ પણ અમેરિકાને તેની પ્રતિબદ્ધતાઓ યાદ અપાવતા કહ્યું છે કે લેબનોનનો સમાવેશ કર્યા વગર કોઈ કરાર સ્વીકાર્ય નથી.
૩. ઇઝરાયલના હુમલા અને ગ્રાઉન્ડ રિપોર્ટ
જ્યારે ઇસ્લામાબાદમાં રાજદ્વારી પ્રયાસો તેજ છે, ત્યારે ઇઝરાયલે લેબનોન પર તેના હવાઈ હુમલાઓની તીવ્રતા વધારી દીધી છે. ઇઝરાયલી સેનાએ લેબનોનમાં અનેક સ્થળોએ ડ્રોન હુમલા કર્યા છે, જેના જવાબમાં હિઝબુલ્લાહ દ્વારા પણ ઇઝરાયલી સૈનિકોને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા છે. આ વધતી હિંસા ઈરાનને વાટાઘાટોના ટેબલ પરથી ઉઠાડવા માટે મજબૂર કરી શકે છે.
૪. સંપત્તિ પુનઃસ્થાપન અંગે મડાગાંઠ
અલ-અરેબિયાના અહેવાલો મુજબ, અમેરિકાએ ઈરાનની ફ્રીઝ થયેલી સંપત્તિ પરનો પ્રતિબંધ હટાવવાનો સાફ ઇનકાર કરી દીધો છે. ઈરાન માટે આ સૌથી સંવેદનશીલ મુદ્દો છે, અને અમેરિકાના આ વલણથી શાંતિ પ્રક્રિયાના પાયા જ ડગી રહ્યા હોય તેવું લાગે છે. ઇસ્લામાબાદમાં કડક સુરક્ષા વચ્ચે વાટાઘાટો શરૂ થવાની છે, પણ બહારનું યુદ્ધ આ મંત્રણાને ગળી જાય તેવી શક્યતા છે.
વૈશ્વિક શાંતિ માટે નિર્ણાયક સાબિત થશે. શું જેડી વાન્સ અને ઈરાની પ્રતિનિધિઓ વચ્ચે કોઈ મધ્યમ માર્ગ નીકળશે? કે પછી ઇઝરાયલ-લેબનોન સંઘર્ષ અને ટ્રમ્પની ચેતવણી મધ્ય પૂર્વને એક ભયાનક યુદ્ધમાં ધકેલી દેશે? સમગ્ર વિશ્વ અત્યારે શ્વાસ રોકીને ઇસ્લામાબાદ તરફ જોઈ રહ્યું છે.
