દુનિયામાં પહેલીવાર: આ દેશે પોતાના તમામ નાગરિકોને મફત પ્રીમિયમ AI આપવાનો કર્યો ઐતિહાસિક નિર્ણય!
ડિજિટલ ટેક્નોલોજીના આ આધુનિક યુગમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) આપણી જિંદગીનો એક મહત્વનો ભાગ બની ગયું છે. એક સમય હતો જ્યારે લોકો નવી ટેક્નોલોજી શીખવા માટે હજારો રૂપિયાના કોર્સ કરતા હતા, પરંતુ હવે સ્થિતિ બદલાઈ ગઈ છે. આજે દુનિયાભરની મોટી એઆઈ કંપનીઓ સામાન્ય લોકો સુધી પહોંચવા માટે પોતાના મોંઘા અને પ્રીમિયમ સબ્સ્ક્રિપ્શન પ્લાન તદ્દન મફત (Free) માં આપી રહી છે.
ભારતમાં આ ટ્રેન્ડ પહેલેથી જ લોકપ્રિય છે, જ્યાં ઓપનએઆઈ (OpenAI) અને ગૂગલ (Google) ના ફ્રી પ્લાન્સ આજે પણ ઉપલબ્ધ છે. તો બીજી તરફ ‘પરપ્લેક્સિટી એઆઈ’ (Perplexity AI) એ પણ ભૂતકાળમાં એરટેલ સાથે હાથ મિલાવીને ગ્રાહકોને પોતાનો પ્રીમિયમ પ્રો પ્લાન મફતમાં વાપરવાની સુવર્ણ તક આપી હતી. હવે ભારત જેવો જ આ અનોખો પ્રયોગ વિશ્વના અન્ય નાના-મોટા દેશોમાં પણ શરૂ થઈ ગયો છે. આ કડીમાં સૌથી નવું અને ચોંકાવનારું નામ ‘માલ્ટા’ (Malta) દેશનું સામે આવ્યું છે, જ્યાં સરકારે ઓપનએઆઈ સાથે મળીને એક અદ્ભુત અને ઐતિહાસિક અભિયાનની શરૂઆત કરી છે.
માલ્ટા સરકાર અને OpenAI ની ક્રાંતિકારી ભાગીદારી
યુરોપના સુંદર અને નાના દેશ માલ્ટાની સરકારે પોતાના નાગરિકોને ડિજિટલ યુગમાં વધુ સ્માર્ટ બનાવવા માટે સત્તાવાર રીતે OpenAI સાથે હાથ મિલાવ્યા છે. આ અંતર્ગત દેશમાં એક ખાસ રાષ્ટ્રીય અભિયાન શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. આ યોજનાની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે માલ્ટાનો જે પણ નાગરિક સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલો ‘ફ્રી એઆઈ લિટરેસી કોર્સ’ (AI Literacy Course) સફળતાપૂર્વક પૂરો કરશે, તેને આખી દુનિયામાં લોકપ્રિય એવા ChatGPT Plus નું એક વર્ષનું સબ્સ્ક્રિપ્શન બિલકુલ મફત આપવામાં આવશે.
સૌથી રસપ્રદ વાત એ છે કે આ ઓફર માત્ર માલ્ટામાં રહેતા લોકો માટે જ નથી, પરંતુ જે નાગરિકો માલ્ટાના વતની છે અને હાલમાં નોકરી કે અભ્યાસ અર્થે વિદેશમાં (Out of Country) રહી રહ્યા છે, તેઓ પણ આ સુવિધાનો લાભ ઉઠાવી શકશે.
‘એઆઈ ફોર ઓલ’ અભિયાન અને ડિજિટલ આઈડેન્ટિટી
OpenAI એ આ વૈશ્વિક અભિયાનને ‘એઆઈ ફોર ઓલ’ (AI for All) નામ આપ્યું છે. આ પ્રોજેક્ટને સફળ બનાવવા માટે કંપની માલ્ટા યુનિવર્સિટી (University of Malta) સાથે મળીને કામ કરી રહી છે. કોઈપણ એઆઈ કંપની દ્વારા રાષ્ટ્રીય સ્તરે (National Level) ચલાવવામાં આવનારું આ દુનિયાનું સૌથી પહેલું અને અનોખું અભિયાન છે.
આ યોજનાનો લાભ મેળવવા માટે માલ્ટાના ડિજિટલ આઈડેન્ટિટી સિસ્ટમ (ત્યાંની સરકારી ઓળખ પ્રણાલી) માં રજિસ્ટર્ડ થયેલા તમામ નાગરિકો પાત્ર ગણાશે. જોકે, મફત એક્સેસ મેળવતા પહેલા તેમણે સરકારી કોર્સ પાસ કરવો પડશે. આ કોર્સમાં લોકોને એઆઈનો વાસ્તવિક જીવનમાં કેવી રીતે ઉપયોગ કરવો, ઓફિસ કે અભ્યાસમાં તેનાથી કેવી રીતે મદદ લેવી અને સૌથી મહત્વનું – એઆઈનો જવાબદારીપૂર્વક (Responsible Use) કેવી રીતે ઉપયોગ કરવો તે શીખવવામાં આવશે. આ અભિયાન આ જ મહિનાથી સત્તાવાર રીતે શરૂ થઈ રહ્યું છે.
ભારતીય રૂપિયામાં આ ઓફરની કિંમત કેટલી?
જો આપણે આ ઓફરને ભારતીય રોકાણકારો અથવા યુઝર્સના પરિપ્રેક્ષ્યમાં જોઈએ, તો ChatGPT Plus વાપરવા માટે દર મહિને આશરે ૨,૦૦૦ રૂપિયા (અંદાજે $20) ની ફી ચૂકવવી પડે છે. આ હિસાબે એક વર્ષના સબ્સ્ક્રિપ્શનની કિંમત લગભગ ૨૪,૦૦૦ રૂપિયા થાય છે. માલ્ટા સરકાર પોતાના દરેક નાગરિકને કોર્સ કરવા બદલ ૨૪,૦૦૦ રૂપિયાનું પ્રીમિયમ ટૂલ મફત આપી રહી છે, જે ખરેખર એક મોટું રોકાણ કહી શકાય. આનાથી સામાન્ય માણસ પણ જીપીટી-૪ જેવા અત્યાધુનિક એઆઈ મોડલનો મફતમાં ઉપયોગ કરીને સ્માર્ટ બની શકશે.
હવે સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) નો વારો
આજના સમયમાં દુનિયાભરની સરકારોની નજર એઆઈ ટેક્નોલોજી પર ટકેલી છે. શિક્ષણ (Education) થી લઈને હેલ્થકેર (Healthcare) અને બિઝનેસ સુધીના દરેક ક્ષેત્રમાં એઆઈ ઝડપથી પરિવર્તન લાવી રહ્યું છે. જે દેશ આ ટેક્નોલોજીમાં પાછળ રહી જશે, તે વિકાસની રેસમાં પણ પાછળ છૂટી જશે.
મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, માલ્ટામાં આ સફળ લોન્ચિંગ પછી, OpenAI હવે મધ્ય-પૂર્વના અમીર દેશ સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) માં પણ આવું જ મોટું અભિયાન શરૂ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. યુએઈમાં કંપનીએ ‘સ્ટારગેટ યુએઈ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પાર્ટનરશિપ’ (Stargate UAE Infrastructure Partnership) કરી છે. આ અંતર્ગત ત્યાંના સ્થાનિક નાગરિકોને પણ એઆઈ ટૂલ્સના પ્રીમિયમ અને ફ્રી સબ્સ્ક્રિપ્શન પ્લાન આપવા પર ગંભીર વિચારણા ચાલી રહી છે.
ભારતમાં ફ્રી પ્લાન્સનો ઈતિહાસ અને વર્તમાન સ્થિતિ
જો આપણે ભારતીય બજારની વાત કરીએ, તો અહીં પણ એઆઈ કંપનીઓ વચ્ચે ગ્રાહકોને આકર્ષવાની મોટી હોડ જામી છે. ગત વર્ષે ગૂગલ, પરપ્લેક્સિટી અને ઓપનએઆઈ જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓએ ભારતમાં લોકોને આકર્ષવા માટે મફત પ્લાન્સ આપવાના શરૂ કર્યા હતા. જોકે, ભારતમાં આ વ્યવસ્થા સરકારી સ્તરે નહોતી, પરંતુ ખાનગી કંપનીઓની અંદરોઅંદરની ભાગીદારી (Private Partnerships) ના આધારે શરૂ કરાઈ હતી.
-
ગૂગલ અને જિઓ: ગૂગલે પોતાના એઆઈ પ્લાન્સ સામાન્ય લોકો સુધી પહોંચાડવા માટે દેશની સૌથી મોટી ટેલિકોમ કંપની ‘રિલાયન્સ જિઓ’ (Reliance Jio) સાથે હાથ મિલાવ્યા હતા, જેના કારણે કરોડો ભારતીયોને તેનો સીધો લાભ મળ્યો.
-
પરપ્લેક્સિટી અને એરટેલ: બીજી તરફ, પરપ્લેક્સિટી એઆઈએ ભારતના એરટેલ (Airtel) યુઝર્સને ટાર્ગેટ કરીને પોતાનો મોંઘો પ્રો પ્લાન ફ્રીમાં ઓફર કર્યો હતો. જો કે, સત્તાવાર માહિતી મુજબ હવે આ પ્લાનની સમયમર્યાદા પૂરી થઈ ગઈ છે અને તે બંધ થઈ ગયો છે.
-
OpenAI નો માસ્ટરસ્ટ્રોક: આ બધાની વચ્ચે ઓપનએઆઈએ કોઈ કંપની સાથે પાર્ટનરશિપ કરવાને બદલે સીધો જ મોટો નિર્ણય લીધો હતો. કંપનીએ પોતાના ૪૦૦ રૂપિયાની માસિક ફી વાળા એડવાન્સ પ્લાનને તમામ ભારતીય યુઝર્સ માટે તદ્દન મફત કરી દીધો હતો, જેથી સામાન્ય લોકો પણ કોઈપણ ખર્ચ વગર સ્માર્ટ એઆઈનો ઉપયોગ કરી શકે.
