પાકિસ્તાન સાથેના સંબંધો પર ભારત નિશ્ચિંત રહે, દ્વિપક્ષીય સંબંધો આપણી પ્રાથમિકતા: માર્કો રૂબિયો
ભારતના પ્રવાસે આવેલા અમેરિકી વિદેશ મંત્રી માર્કો રૂબિયોએ ભારત-અમેરિકા સંબંધોને લઈને એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ અને આશ્વાસન આપનારો સંદેશ આપ્યો છે. પોતાના બે દિવસીય સત્તાવાર પ્રવાસ દરમિયાન તેમણે ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે મુલાકાત કરી હતી અને દ્વિપક્ષીય તેમજ વૈશ્વિક મુદ્દાઓ પર વિસ્તૃત ચર્ચા કરી હતી. આ સાથે જ, પાકિસ્તાન અને ચીનના સંદર્ભમાં ભારતની ચિંતાઓને દૂર કરતા રૂબિયોએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે વોશિંગ્ટનના કોઈપણ અન્ય દેશ સાથેના સંબંધો, ભારત સાથેના અમેરિકાના વ્યૂહાત્મક સંબંધોની કિંમતે હોઈ શકે નહીં.
નિક્સન-કિસિંજર યુગ સાથે સરખામણી યોગ્ય નથી
એક અગ્રણી મીડિયા હાઉસ (ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ) ને આપેલા ઇન્ટરવ્યુમાં માર્કો રૂબિયોએ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રની નીતિઓની સરખામણી 1970ના દાયકાની અમેરિકી નીતિઓ સાથે કરવામાં આવે તે સામે સખત વાંધો ઉઠાવ્યો હતો. ઉલ્લેખનીય છે કે 1970ના દાયકામાં પ્રમુખ રિચર્ડ નિક્સન અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર હેનરી કિસિંજરના કાર્યકાળ દરમિયાન અમેરિકી વિદેશ નીતિનો ઝુકાવ પાકિસ્તાનના તત્કાલીન લશ્કરી શાસન તરફ વધુ હતો.
આ અંગે રૂબિયોએ જણાવ્યું હતું કે આજની વૈશ્વિક વ્યવસ્થા 1970ના યુગ કરતા સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગઈ છે. તે સમયે ‘શીત યુદ્ધ’ (Cold War) નો સમયગાળો હતો અને બીજી ઘણી એવી પરિસ્થિતિઓ હતી જે હવે અસ્તિત્વમાં નથી. તેથી આજના સમયની સરખામણી તે સમય સાથે કરવી સંપૂર્ણપણે અપ્રસ્તુત છે.
પાકિસ્તાન સાથેના સંબંધો અંગે ભારત નિશ્ચિંત રહે
પાકિસ્તાનમાં આસિમ મુનીરના નેતૃત્વ અને ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના ઇસ્લામાબાદ સાથે બની રહેલા નવા સમીકરણો પર ઉઠેલા પ્રશ્નોનો જવાબ આપતા અમેરિકી વિદેશ મંત્રીએ ભારતની ચિંતાઓ દૂર કરી હતી. તેમણે કહ્યું:
“વિશ્વના કોઈપણ દેશ સાથે અમેરિકાના સંબંધો ક્યારેય ભારત સાથેના અમારા જોડાણને નુકસાન પહોંચાડીને બનાવવામાં આવશે નહીં. અમે ભારત સાથેના અમારા સંબંધોને ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનીએ છીએ. મારો આ ભારત પ્રવાસ, બંને દેશો વચ્ચે વેપાર કરારો પ્રત્યેની અમારી પ્રતિબદ્ધતા અને આપણા સાહસિક પ્રયાસો આ વાતનો જીવંત પુરાવો છે.”
તણાવ ઘટાડવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે સંબંધો
માર્કો રૂબિયોએ પાકિસ્તાન સાથે અમેરિકાના સંબંધોને એક અલગ દ્રષ્ટિકોણથી જોવાનું સૂચન કર્યું હતું. તેમનું માનવું છે કે ઇસ્લામાબાદ સાથે વોશિંગ્ટનના સંપર્કમાં રહેવાથી પ્રાદેશિક સ્થિરતામાં મદદ મળી શકે છે.
તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે પાકિસ્તાન એક એવો દેશ છે જેની સાથે અમેરિકાના રાજદ્વારી સંબંધો છે અને હોવા પણ જોઈએ. જો અમેરિકા પાકિસ્તાન પર પોતાના પ્રભાવનો ઉપયોગ કોઈપણ સંભવિત સંઘર્ષ કે આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓને રોકવા માટે હકારાત્મક રીતે કરી શકે, તો તે ભારત અને સમગ્ર દક્ષિણ એશિયાઈ પ્રદેશ માટે એક સકારાત્મક પગલું જ સાબિત થશે.
માર્કો રૂબિયોના આ નિવેદનથી સ્પષ્ટ થાય છે કે અમેરિકા ભલે વૈશ્વિક મંચ પર વિવિધ દેશો સાથે પોતાના સંબંધો જાળવી રાખે, પરંતુ ભારત સાથેની તેની વ્યૂહાત્મક અને વેપાર ભાગીદારી અમેરિકાની પ્રાથમિકતાઓની યાદીમાં સૌથી ઉપર છે.
