હવે DL અપડેટ માટે ખર્ચ નહીં થાય? આધાર વેરિફિકેશન સાથે જોડાયેલી નવી જોગવાઈ જાણો
મોદી સરકાર હવે ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ (Driving License) ના નિયમોમાં અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને સકારાત્મક ફેરફારો કરવાની તૈયારી કરી રહી છે. આ હેતુ માટે કેન્દ્ર સરકારના માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલય દ્વારા એક નવો ડ્રાફ્ટ (મસૂદો) જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. જો આ પ્રસ્તાવિત નિયમો અમલમાં આવશે, તો દેશના કરોડો વાહન ચાલકો અને નાગરિકોને મોટી આર્થિક અને પ્રક્રિયાગત રાહત મળશે.
હાલના સમયમાં ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સમાં નામ, સરનામું કે મોબાઈલ નંબર બદલવા માટે સરકારી ફી ચૂકવવી પડે છે અને આરટીઓ (RTO) ના ચક્કર કાપવા પડે છે. પરંતુ સરકારની નવી યોજના હેઠળ હવે આ તમામ વિગતો અપડેટ કરાવવા માટે એક પણ રૂપિયો ફી ચૂકવવી પડશે નહીં.
કઈ-કઈ સેવાઓ મળશે સાવ મફત?
કેન્દ્ર સરકારના નવા પ્રસ્તાવ મુજબ, જો અરજદાર ઓનલાઈન માધ્યમથી પોતાના આધાર કાર્ડ (Aadhaar Card) દ્વારા વેરિફિકેશન કે ઓથેન્ટિકેશન પૂર્ણ કરે છે, તો તેને નીચે મુજબની સુવિધાઓ સંપૂર્ણપણે નિઃશુલ્ક (મફત) પૂરી પાડવામાં આવશે:
સરનામું બદલવું (Address Change): નવા ઘર કે શહેરમાં શિફ્ટ થતી વખતે લાઇસન્સ પરનું સરનામું બદલવું.
નામમાં સુધારો (Name Change): નામ કે સ્પેલિંગમાં થયેલી ભૂલો સુધારવી.
સંપર્ક વિગતો અપડેટ કરવી: નવો મોબાઈલ નંબર કે ઈ-મેઈલ આઈડી (Email Address) લિંક કરવું.
આ સુવિધાથી ડિજિટલ પ્રક્રિયાને પ્રોત્સાહન મળશે અને સામાન્ય નાગરિકોના પૈસા તથા સમય બંનેની બચત થશે.
સમયમર્યાદામાં અરજીનો નિકાલ: સરકારી તંત્રની જવાબદારી થશે નક્કી
અત્યાર સુધી ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સમાં ફેરફાર કરાવવા માટે આપ આપેલી અરજીઓ મહિનાઓ સુધી અટકેલી રહેતી હતી. આ સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ લાવવા માટે સરકારે ચોક્કસ સમયમર્યાદા (Deadline) નક્કી કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે:
૧. ૧૫ દિવસની અંદર નિર્ણય: લાઇસન્સિંગ ઓથોરિટી (RTO) એ નામ, સરનામું કે અન્ય વિગતો બદલવાની ઓનલાઈન અરજી મળ્યાના ૧૫ દિવસની અંદર તેને મંજૂર (Approve) અથવા અસ્વીકાર (Reject) કરવાની રહેશે.
૨. રિજેક્ટ કરવાનું કારણ આપવું પડશે: જો કોઈ અધિકારી તમારી અરજી અસ્વીકાર કરે છે, તો તેમણે તેનું સ્પષ્ટ કારણ દર્શાવવું પડશે, જેથી અરજદાર પોતાની ભૂલ સુધારીને ફરી અરજી કરી શકે.
૩. ૩૦ દિવસમાં આપોઆપ મંજૂરી (Deemed Approval): જો કોઈ સરનામું બદલવાની અરજી પર ૩૦ દિવસ સુધી અધિકારી દ્વારા કોઈ જ નિર્ણય લેવામાં ન આવે, તો તેને આપોઆપ મંજૂર (Deemed Approved) થયેલી ગણવામાં આવશે અને નવી વિગતો સિસ્ટમમાં અપડેટ થઈ જશે.
‘સારથિ’ (Sarathi) પોર્ટલ થશે વધુ સરળ અને સુલભ
કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સંચાલિત ‘સારથિ’ (Sarathi) પોર્ટલ પર ઓનલાઈન અરજી કરવાની પ્રક્રિયાને અત્યંત સરળ બનાવવામાં આવી રહી છે.
સંકલિત ફોર્મ (Consolidated Application Form): લાઇસન્સ રિન્યૂ કરાવવું હોય, ડુપ્લિકેટ લાઇસન્સ મેળવવું હોય, વાહનની નવી શ્રેણી (જેમ કે ટૂ-વ્હીલરમાંથી ફોર-વ્હીલર) ઉમેરવી હોય કે અંગત વિગતો સુધારવી હોય — આ બધા જ કામ માટે હવે અલગ-અલગ ફોર્મ ભરવાને બદલે એક જ કોમન ફોર્મ ભરવાનું રહેશે.
ડેટાનું ઓટો-ફિલિંગ: અરજદારની મોટાભાગની વિગતો આધાર અને સારથિ પોર્ટલ પરથી ઈલેક્ટ્રોનિક રીતે આપોઆપ મેળવી લેવાશે, જેથી વારંવાર એકની એક માહિતી ટાઈપ કરવાની જરૂર નહીં રહે.
જાહેર જનતા અને સ્ટેકહોલ્ડર્સ પાસે મંગાવવામાં આવ્યા સુચનો
માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલયે આ પ્રસ્તાવિત નિયમો અંગે સામાન્ય નાગરિકો, વિષય નિષ્ણાતો અને સંબંધિત ભાગીદારો (Stakeholders) પાસેથી ૩૦ દિવસની અંદર પોતાના સૂચનો અને વાંધાઓ (Suggestions & Objections) મંગાવ્યા છે.
આ ૩૦ દિવસનો સમયગાળો પૂર્ણ થયા બાદ અને નાગરિકોના સૂચનો ધ્યાને લીધા પછી સરકાર આ નિયમોનું આખરી ગેઝેટ નોટિફિકેશન બહાર પાડશે. આ સુધારાઓ સંપૂર્ણપણે અમલમાં આવતાની સાથે જ દેશના તમામ ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ ધારકોને મોટી રાહત મળશે અને પારદર્શક સરકારી સેવાઓનો લાભ ઘરેબેઠા મળી શકશે.
