નવું ચાર્જર ખરીદતા પહેલા ચેક કરો ‘R’ કોડ, જાણો કેવી રીતે આ એક નંબર તમારો ફોન બચાવી શકે છે
આજકાલ આપણે સ્માર્ટફોન વગર આપણી જિંદગીની કલ્પના પણ કરી શકતા નથી. પરંતુ શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે તમારા ફોનને ‘જીવન’ આપનાર ચાર્જર કેટલું સુરક્ષિત છે? આજકાલ મોટાભાગની સ્માર્ટફોન કંપનીઓ બોક્સમાંથી ચાર્જર ગાયબ કરી ચૂકી છે. તેવામાં જ્યારે આપણે નવું ચાર્જર ખરીદવાનું હોય છે, ત્યારે આપણે અવારનવાર દુકાન પર જઈને સૌથી સસ્તું કે દેખાવમાં સુંદર હોય તેવું ચાર્જર ઉઠાવી લાવીએ છીએ.
અહીં જ આપણે સૌથી મોટી ભૂલ કરીએ છીએ. બજારમાં નકલી અને હલકી ગુણવત્તાના ચાર્જરનો રાફડો ફાટ્યો છે. પરંતુ શું તમને ખબર છે કે તમારા ચાર્જરની પાછળ એક નાનકડો કોડ લખેલો હોય છે, જે નક્કી કરે છે કે તે ચાર્જર તમારા ફોન માટે ‘અમૃત’ છે કે ‘ઝેર’. જી હા, આપણે વાત કરી રહ્યા છીએ ‘R’ કોડ વિશે.
શું છે આ રહસ્યમય ‘R’ કોડ?
જો તમે તમારા ઓરિજિનલ ચાર્જરને પલટાવીને જોશો, તો તેના પર ખૂબ જ નાના અક્ષરોમાં ઘણા બધા નિશાન અને નંબર બનેલા હશે. તેમની વચ્ચે જ એક જગ્યાએ ‘R’ લખેલું હશે, જેના પછી એક ડેશ (-) અને 8 અંકનો એક નંબર હશે (જેમ કે: R-XXXXXXXX).
મોટાભાગના લોકો તેને માત્ર એક સીરીયલ નંબર સમજીને છોડી દે છે, પરંતુ હકીકતમાં તે BIS (Bureau of Indian Standards) એટલે કે ભારતીય માનક બ્યુરો દ્વારા જારી કરવામાં આવેલો એક રજીસ્ટ્રેશન નંબર છે.
કેમ જરૂરી છે આ કોડ?
ભારત સરકારના નિયમો મુજબ, ભારતમાં વેચાતા દરેક ઈલેક્ટ્રોનિક પ્રોડક્ટ, ખાસ કરીને મોબાઈલ ચાર્જર માટે BIS સર્ટિફિકેશન લેવું અનિવાર્ય છે. આ કોડ હોવો એ વાતની ગેરંટી છે કે:
-
ક્વોલિટી ચેક: આ ચાર્જર લેબમાં કડક પરીક્ષણોમાંથી પસાર થયું છે.
-
સુરક્ષા ધોરણો: તેને બનાવવામાં તે ધોરણોનું ધ્યાન રાખવામાં આવ્યું છે જે માનવ સુરક્ષા માટે જરૂરી છે.
-
ભરોસાપાત્ર: આ કોઈ ફૂટપાથ પર મળતી નકલી પ્રોડક્ટ નથી, પરંતુ એક રજિસ્ટર્ડ કંપની દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું છે.
નકલી ચાર્જરનું જોખમ: ફોન અને જીવ બંને જોખમમાં
જો તમારા ચાર્જર પર ‘R’ કોડ નથી અથવા તે માત્ર દેખાડા માટે છાપવામાં આવ્યો છે, તો તમે એક મોટા જોખમને આમંત્રણ આપી રહ્યા છો. નકલી ચાર્જર વાપરવાના ઘણા ગેરફાયદા થઈ શકે છે:
-
ઓવરહિટીંગ અને બ્લાસ્ટ: હલકી ગુણવત્તાના ચાર્જર ખૂબ જ ઝડપથી ગરમ થઈ જાય છે, જેનાથી શોર્ટ સર્કિટ કે ચાર્જર ફાટવાનો ડર રહે છે.
-
બેટરીની બરબાદી: લોકલ ચાર્જર વોલ્ટેજને કંટ્રોલ કરી શકતા નથી, જેનાથી તમારા મોંઘા ફોનની બેટરી ધીમે-ધીમે ફૂલવા લાગે છે અને ખરાબ થઈ જાય છે.
-
કરંટ લાગવાનો ડર: સસ્તા પ્લાસ્ટિક અને ખરાબ વાયરિંગને કારણે ઘણીવાર ફોન ચાર્જ કરતી વખતે યુઝરને વીજળીનો ઝટકો (Electric Shock) લાગવાની ઘટનાઓ પણ બનતી રહે છે.
અસલી અને નકલીની ઓળખ કેવી રીતે કરવી? (પ્રો ટિપ)
અસલી અને નકલીની ઓળખ કેવી રીતે કરવી? (પ્રો ટિપ)આજકાલ છેતરપિંડી કરનારાઓ એટલા હોંશિયાર થઈ ગયા છે કે તેઓ નકલી ચાર્જર પર પણ ખોટો ‘R’ કોડ છાપી દે છે. પરંતુ તમે સરકારની મદદથી તેને સેકન્ડોમાં પકડી શકો છો:
-
BIS Care એપ: તમારા ફોનમાં સરકારની ‘BIS Care’ એપ ડાઉનલોડ કરો.
-
Verify R-No: એપમાં ‘Verify R-No’ વાળા સેક્શનમાં જાઓ.
-
કોડ નાખો: ચાર્જર પર લખેલો ‘R’ પછીનો 8 અંકનો નંબર ત્યાં દાખલ કરો.
-
સત્ય સામે: જો નંબર સાચો હશે, તો તમને કંપનીનું નામ, પ્રોડક્ટનું મોડેલ અને તેની વેલિડિટી (ક્યાં સુધી માન્ય છે) દેખાઈ જશે. જો માહિતી મેચ ન થાય, તો સમજી લેવું કે તે ચાર્જર નકલી છે.
ચાર્જર ખરીદતી વખતે આ બાબતોનું ધ્યાન રાખો
આગલી વખતે જ્યારે તમે માર્કેટમાં ચાર્જર લેવા જાઓ, ત્યારે માત્ર સેલ્સમેનની વાતોમાં ન આવો. આ 3 વસ્તુઓ જરૂર ચેક કરો:
-
BIS માર્ક: ચાર્જર પર ‘ત્રિકોણ’ જેવો દેખાતો એક લોગો હોય છે જેની નીચે R-નંબર લખેલો હોય છે.
-
વજન: અવારનવાર નકલી ચાર્જર ખૂબ જ હલકા હોય છે કારણ કે તેમની અંદર સુરક્ષા માટે જરૂરી કમ્પોનન્ટ્સ હોતા નથી.
-
કિંમત: જો કોઈ તમને ‘Apple’ કે ‘Samsung’નું ઓરિજિનલ ચાર્જર 200-300 રૂપિયામાં આપી રહ્યું છે, તો સમજી જવું કે દાળમાં કંઈક કાળું છે.
આપણે લાખો રૂપિયાનો સ્માર્ટફોન તો ખરીદી લઈએ છીએ, પણ 200-400 રૂપિયા બચાવવા માટે કોઈ પણ સસ્તા ચાર્જરનો ઉપયોગ કરવા લાગીએ છીએ. આ માત્ર તમારા ફોનની લાઈફ ઓછી નથી કરતું, પરંતુ તમારા ઘરની સુરક્ષા માટે પણ મોટું જોખમ છે.
તેથી, આગલી વખતે ચાર્જર પર લખેલા તે નાનકડા ‘R’ કોડને અવગણશો નહીં. તે તમારી અને તમારા ગેજેટની સુરક્ષાનું ‘સુરક્ષા કવચ’ છે. યાદ રાખો, સતર્કતા એ જ સુરક્ષા છે!
