અમેરિકા-ઈરાન યુદ્ધ વચ્ચે વરિષ્ઠ સેનેટર લિન્ડસે ગ્રેહામનું નિધન; મૃત્યુના થોડા કલાકો પહેલા ટ્રમ્પ સાથે થઈ હતી ગુપ્ત વાતચીત
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભયાનક લશ્કરી સંઘર્ષ અને મધ્ય પૂર્વમાં ફેલાયેલા ભારે તણાવની વચ્ચે અમેરિકન રાજકારણમાંથી એક ખૂબ જ આઘાતજનક સમાચાર સામે આવ્યા છે. અમેરિકાના વરિષ્ઠ અને અત્યંત પ્રભાવશાળી રિપબ્લિકન સેનેટર લિન્ડસે ગ્રેહામનું અચાનક અવસાન થયું છે. યુએસ મિડિયાના અહેવાલો અનુસાર, વિદેશ નીતિ અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા મામલાના નિષ્ણાત ગણાતા સેનેટર ગ્રેહામે તેમના મૃત્યુના ગણતરીના કલાકો પહેલા જ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે ફોન પર લાંબી વાતચીત કરી હતી. આ અંતિમ વાતચીત દરમિયાન ઈરાન પર લશ્કરી કાર્યવાહી, યુક્રેન સંકટ અને રશિયા વિરુદ્ધ નવા આકરા પ્રતિબંધો અંગે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ચર્ચા થઈ હતી.
અમેરિકી મિડિયા વેબસાઇટ એક્સિઓસ (Axios) ના સત્તાવાર અહેવાલ મુજબ, આ ફોન કોલ દરમિયાન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે સેનેટર ગ્રેહામને ગુપ્ત માહિતી આપી હતી કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં વૈશ્વિક વાણિજ્યિક (કોમર્શિયલ) જહાજ પર ઈરાન દ્વારા કરવામાં આવેલા બીજા હુમલા બાદ અમેરિકા ચૂપ બેસવાનું નથી. અમેરિકી સેના ઈરાન પર નવા અને વધુ વિનાશક હવાઈ હુમલાઓ કરવાની સંપૂર્ણ તૈયારી કરી ચૂકી છે. આ ગંભીર ચર્ચાની વચ્ચે સેનેટરે રાષ્ટ્રપતિ સાથે રશિયા પર નવા પ્રતિબંધો લાદવા સંબંધિત બિલ અને પોતાની આગામી યુક્રેન મુલાકાત અંગે પણ વિસ્તૃત ચર્ચા કરી હતી.
લિન્ડસે ગ્રેહામે યાદ અપાવેલા ૩ અધૂરા લક્ષ્યો
આ સત્તાવાર વાતચીત દરમિયાન એક એવો વળાંક આવ્યો જે હવે તેમના અવસાન બાદ ભારે ચર્ચામાં છે. સેનેટર ગ્રેહામે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ સાથે વાત કરતા કરતા મજાકિયા અંદાજમાં પરંતુ ગંભીરતાપૂર્વક કહ્યું હતું કે, “હું હજી મરી શકતો નથી. મારે રશિયા પર વધુ કડક પ્રતિબંધો લાદવાના છે, ઈરાનની સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ લાવવાનો છે અને મધ્ય પૂર્વમાં ઇઝરાયલ તથા સાઉદી અરેબિયા વચ્ચેના રાજદ્વારી સંબંધોને સામાન્ય (નોર્મલાઈઝ) કરવાના છે.”
તેમના આ શબ્દો દર્શાવે છે કે તેઓ અમેરિકાની વૈશ્વિક શાખ અને સુરક્ષાને લઈને કેટલા ચિંતિત હતા. પરંતુ વિધિની વક્રતા એ રહી કે આ વાતચીતના થોડા જ કલાકો બાદ તેમનું હૃદય રોકાઈ જવાથી અથવા અન્ય તબીબી કારણોસર આકસ્મિક નિધન થયું હતું, અને તેમના આ ત્રણેય મહત્વના લક્ષ્યો અધૂરા રહી ગયા.
મૃત્યુ પહેલાં તબિયત સારી ન હોવાનો સંકેત આપ્યો હતો
અહેવાલો અનુસાર, રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ સાથેની આ મહત્વની ફોન વાર્તાલાપ પૂરી થયાના થોડા સમય બાદ, લિન્ડસે ગ્રેહામે તેમના એક નજીકના અંગત મિત્રને ફોન કરીને જણાવ્યું હતું કે તેમની તબિયત બિલકુલ સારી નથી લાગી રહી અને તેઓ શારીરિક રીતે અસ્વસ્થતા અનુભવી રહ્યા છે. આમ છતાં, દેશ પ્રત્યેની પોતાની ફરજને આગળ રાખીને તેમણે રવિવારે સવારે પ્રસિદ્ધ ન્યૂઝ ચેનલ NBC ના એક લાઈવ રાજકીય કાર્યક્રમમાં હાજર રહેવાનું નક્કી કરી રાખ્યું હતું. તેમણે મિત્રને એમ પણ કહ્યું હતું કે આ ટીવી ઇન્ટરવ્યુ પૂરો થયા પછી તેઓ સીધા ડૉક્ટર પાસે જશે અને પોતાનું સંપૂર્ણ હેલ્થ ચેકઅપ કરાવશે. પરંતુ કમનસીબે તેઓ ડૉક્ટર પાસે પહોંચે તે પહેલાં જ કાચી મિનિટે તેમનું પ્રાણપંખેરું ઊડી ગયું.
અમેરિકન વિદેશ નીતિનો એક મજબૂત સ્તંભ
લિન્ડસે ગ્રેહામને અમેરિકન રાજકારણના ઇતિહાસમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીના સૌથી અગ્રણી અને ડેશિંગ નેતાઓમાંથી એક માનવામાં આવતા હતા. વિદેશ નીતિ, રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને લશ્કરી સંરક્ષણના મુદ્દાઓ પર આખી સેનેટ અને વ્હાઇટ હાઉસ તેમના અભિપ્રાયને સર્વોપરી માનતું હતું. તેઓ લાંબા સમયથી રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનની આક્રમક નીતિઓના કટ્ટર વિરોધી હતા અને રશિયા સામે આકરામાં આકરા આર્થિક અને સૈન્ય પ્રતિબંધો લાદવાની સતત હિમાયત કરતા આવ્યા હતા.
તે જ સમયે, તેઓ યુક્રેનને અમેરિકા તરફથી અપાતી તમામ સૈન્ય અને નાણાકીય સહાયના સૌથી મોટા સમર્થક હતા. મધ્ય પૂર્વના દેશોમાં શાંતિ સ્થાપવા માટે ઇઝરાયલ અને સાઉદી અરેબિયા વચ્ચે ઐતિહાસિક મિત્રતા કરાવવાના પ્રયાસોમાં પણ તેમનો પડદા પાછળ મોટો હાથ હતો. તેમના આ અચાનક અવસાનથી માત્ર રિપબ્લિકન પાર્ટીને જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર અમેરિકાની સંરક્ષણ નીતિને એક મોટો ઝટકો લાગ્યો છે, ખાસ કરીને એવા સમયે જ્યારે અમેરિકા ખુદ ઈરાન સાથે યુદ્ધની સ્થિતિમાં છે.
