ગભરાશો નહીં, આ તક છે! પડતા બજારમાં રોકાણ કરવાની સાચી રીત અને નિષ્ણાતોની સલાહ
શેરબજારમાં અત્યારે ઉથલપાથલનો માહોલ છે. સેન્સેક્સ અને નિફ્ટીમાં મોટા ઘટાડાને કારણે ઘણા રોકાણકારો ચિંતિત છે, પરંતુ બજારના નિષ્ણાતો આ સમયને ‘ડરવાનો નહીં પણ તક ઝડપવાનો’ સમય ગણાવે છે. જ્યારે માર્કેટ ઊંચાઈ પર હોય ત્યારે રોકાણ કરવામાં જોખમ વધારે હોય છે, પરંતુ જ્યારે માર્કેટ નીચે હોય ત્યારે સારી કંપનીઓના શેર અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડના યુનિટ્સ સસ્તા ભાવે ઉપલબ્ધ હોય છે. જોકે, સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે રોકાણ કેવી રીતે કરવું?
જો તમે તમારું બધું જ નાણું એકસાથે માર્કેટમાં લગાવી દો છો, તો તેને ‘લમ્પસમ’ રોકાણ કહેવામાં આવે છે. આ રીત ત્યારે જ ફાયદાકારક સાબિત થાય છે જ્યારે તમે બજારના તળિયાને (Bottom) બરાબર પકડી શકો. પરંતુ સત્ય એ છે કે, કોઈ પણ નિષ્ણાત એ ચોકસાઈથી કહી શકતું નથી કે બજાર હજુ કેટલું ઘટશે. જો તમે આજે બધું રોકાણ કરી દો અને કાલે માર્કેટ હજુ 5% ઘટી જાય, તો તમને તરત જ મોટું નુકસાન દેખાવા લાગશે. આ માનસિક તણાવથી બચવા માટે SIP (Systematic Investment Plan) ને સૌથી સુરક્ષિત અને સમજદારીભર્યો માર્ગ માનવામાં આવે છે.
રૂપી કોસ્ટ એવરેજિંગ: પડતા બજારમાં SIP નો અસલી જાદુ
SIP દ્વારા રોકાણ કરવાનો સૌથી મોટો ફાયદો ‘રૂપી કોસ્ટ એવરેજિંગ’ (Rupee Cost Averaging) છે. જ્યારે બજાર ઘટતું હોય છે, ત્યારે તમારી નિશ્ચિત રકમમાં તમને મ્યુચ્યુઅલ ફંડના વધુ યુનિટ્સ મળે છે. દાખલા તરીકે, જો તમે દર મહિને ₹5,000 ની SIP કરો છો અને ફંડની NAV ₹100 થી ઘટીને ₹80 થઈ જાય, તો તમને એ જ રકમમાં વધુ યુનિટ્સ મળશે. જ્યારે બજાર ફરી પાછું વધશે, ત્યારે આ વધારાના યુનિટ્સ તમારા પોર્ટફોલિયોના વળતરમાં જબરદસ્ત ઉછાળો લાવશે.
બીજી બાજુ, લમ્પસમ રોકાણમાં શિસ્તનો અભાવ જોવા મળી શકે છે. સામાન્ય રોકાણકાર ઘણીવાર ગભરાટમાં આવીને ખોટા સમયે રોકાણ કરી બેસે છે. SIP તમને બજારની વધઘટ (Volatility) થી બચાવે છે અને લાંબા ગાળે તમારા રોકાણની સરેરાશ કિંમત ઘટાડે છે. નિષ્ણાતોના મતે, જો તમારી પાસે મોટી રકમ પડી હોય, તો પણ તેને એકસાથે લગાવવાને બદલે તેને લિક્વિડ ફંડમાં મૂકીને ‘Systematic Transfer Plan’ (STP) દ્વારા દર અઠવાડિયે અથવા દર મહિને ઇક્વિટીમાં ખસેડવી જોઈએ. આનાથી તમે બજારના દરેક ઘટાડાનો લાભ લઈ શકશો.
ક્યાં બનશે વધારે પૈસા? લાંબા ગાળાનો દ્રષ્ટિકોણ
પૈસા ક્યાં વધારે બનશે તેનો આધાર તમારા રોકાણના સમયગાળા (Time Horizon) પર છે. જો તમે 5 થી 10 વર્ષ માટે રોકાણ કરવા માંગતા હોવ, તો હાલનો ઘટાડો તમારા માટે સોનાની ખાણ સમાન છે. ઐતિહાસિક રીતે જોવામાં આવ્યું છે કે જે લોકોએ બજારના ડરના માહોલમાં પોતાની SIP ચાલુ રાખી છે અથવા વધારી છે, તેમણે જ સૌથી વધુ સંપત્તિ બનાવી છે. લમ્પસમ રોકાણ ત્યારે જ વધુ વળતર આપે છે જ્યારે બજાર અહીંથી સીધું ઉપર જાય, પરંતુ જો બજાર લાંબો સમય સુધી વધ-ઘટ કરતું રહે, તો SIP હંમેશા વિજેતા સાબિત થાય છે.
તમારા પોર્ટફોલિયોને મજબૂત બનાવવા માટે અત્યારે ગભરાઈને પૈસા પાછા ખેંચવાને બદલે, સારા ફંડામેન્ટલ્સ ધરાવતા શેરો અથવા ઇન્ડેક્સ ફંડ્સમાં રોકાણ ચાલુ રાખવું જોઈએ. યાદ રાખો કે બજારમાં પૈસા એ લોકો જ બનાવે છે જેઓ ‘સમય’ (Timing the market) ને બદલે ‘બજારમાં સમય વિતાવવા’ (Time in the market) પર વિશ્વાસ રાખે છે. તેથી, જો તમારી પાસે વધારાની મૂડી હોય, તો આ ઘટાડામાં હપ્તે-હપ્તે રોકાણ વધારવું એ સૌથી સ્માર્ટ નિર્ણય રહેશે.

