સ્મૃતિ મંધાનાએ રચ્યો ઈતિહાસ: 11 હજાર ઈન્ટરનેશનલ રન બનાવનારી પ્રથમ મહિલા ક્રિકેટર, ગોલ્ડ મેડલ મેચમાં ભારતનો ધમાકેદાર વિજય
ભારતીય મહિલા ક્રિકેટ ટીમ માટે 22 સપ્ટેમ્બર 2026નો દિવસ યાદગાર બની ગયો છે. એશિયન ગેમ્સની ગોલ્ડ મેડલ મેચમાં ભારતે શ્રીલંકાને 147 રનના વિશાળ અંતરથી હરાવીને ગોલ્ડ મેડલ પોતાના નામે કર્યો. આ મેચ માત્ર ભારતની શાનદાર જીત માટે જ નહીં, પરંતુ સ્ટાર ઓપનર સ્મૃતિ મંધાનાની ઐતિહાસિક સિદ્ધિ માટે પણ યાદ રહેશે.
શ્રીલંકા સામેની ફાઇનલમાં મંધાનાએ 45 બોલમાં 79 રનની તોફાની ઇનિંગ રમી. તેની આ ઇનિંગમાં 5 ચોગ્ગા અને 7 છગ્ગા સામેલ હતા. આ દરમિયાન તેણે આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં 11,000 રન પૂરા કર્યા અને આવું કરનારી વિશ્વની પ્રથમ મહિલા ક્રિકેટર બની ગઈ.
મંધાનાની સાથે શફાલી વર્મા અને રિચા ઘોષે પણ જોરદાર બેટિંગ કરી. ભારતે 20 ઓવરમાં 3 વિકેટ ગુમાવીને 216 રન બનાવ્યા અને શ્રીલંકા સામે 217 રનનો પડકાર મૂક્યો. જવાબમાં શ્રીલંકાની ટીમ માત્ર 69 રનમાં સમેટાઈ ગઈ અને ભારતે 147 રનથી મેચ જીતીને ગોલ્ડ મેડલ પોતાના નામે કર્યો.
મંધાનાના નામે મહિલા ક્રિકેટનો ઐતિહાસિક રેકોર્ડ
સ્મૃતિ મંધાના આ મેચમાં મેદાન પર ઉતરી ત્યારે તેની નજર માત્ર મોટી ઇનિંગ પર નહોતી. તેના માટે આ મેચ વ્યક્તિગત રીતે પણ ખૂબ મહત્વની હતી. આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં 11,000 રન પૂરા કરવા માટે તેને માત્ર 13 રનની જરૂર હતી.
મેચની શરૂઆતથી જ મંધાનાએ આ માઇલસ્ટોન તરફ ઝડપથી આગળ વધવાનું શરૂ કર્યું. શરૂઆતની ઓવરોમાં તેણે બાઉન્ડ્રી ફટકારી અને થોડા જ બોલમાં જરૂરી રન પૂરા કરીને ઇતિહાસ રચી દીધો. તે મહિલા આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં 11,000 રન સુધી પહોંચનારી પ્રથમ ખેલાડી બની.
મંધાનાની આંતરરાષ્ટ્રીય કારકિર્દીમાં ટેસ્ટ, વનડે અને ટી20 આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટના રન સામેલ છે. આ ઐતિહાસિક સિદ્ધિએ તેની લાંબી અને સતત શાનદાર કારકિર્દીમાં વધુ એક મોટું પ્રકરણ ઉમેર્યું છે.
45 બોલમાં 79 રનની તોફાની ઇનિંગ
11,000 રનનો રેકોર્ડ બનાવ્યા બાદ પણ મંધાનાનું બેટ અટક્યું નહીં. તેણે શ્રીલંકાના બોલરો સામે આક્રમક બેટિંગ ચાલુ રાખી. મંધાનાએ માત્ર 30થી વધુ બોલમાં પોતાની અડધી સદી પૂરી કરી અને ત્યારબાદ પણ સતત મોટા શોટ રમતી રહી.
તેણે 45 બોલનો સામનો કરીને 79 રન બનાવ્યા. તેની ઇનિંગમાં પાંચ ચોગ્ગા અને સાત છગ્ગા આવ્યા. એટલે કે બાઉન્ડ્રી દ્વારા જ તેણે 62 રન બનાવી નાખ્યા હતા. તેની સ્ટ્રાઇક રેટ પણ 175થી વધુ રહી હતી.
મંધાના સદી તરફ આગળ વધી રહી હતી, પરંતુ ઇનિંગના 17મા ઓવરમાં શ્રીલંકાને આખરે મોટી સફળતા મળી. સુગંધિકા કુમારીએ મંધાનાને 79 રનના સ્કોર પર આઉટ કરી દીધી. સદી ચૂકી જવા છતાં મંધાનાની આ ઇનિંગ ભારતના વિશાળ સ્કોરનો મુખ્ય આધાર બની રહી.
શફાલી વર્મા સાથે મળીને ભારતને જોરદાર શરૂઆત
ભારતને ફાઇનલમાં શરૂઆતથી જ આક્રમક બેટિંગની જરૂર હતી અને મંધાના તથા શફાલી વર્માની જોડી એ જ કામ કરીને બતાવ્યું.
બંને ઓપનરોએ શ્રીલંકાના બોલરોને શરૂઆતથી દબાણમાં રાખ્યા. પાવરપ્લે દરમિયાન ભારતે ઝડપથી રન બનાવ્યા અને પ્રથમ વિકેટ માટે બંને વચ્ચે 99 રનની ભાગીદારી થઈ.
શફાલી વર્માએ પણ પોતાની જાણીતી આક્રમક શૈલીમાં બેટિંગ કરી. તેણે માત્ર 29 બોલમાં 48 રન બનાવ્યા, જેમાં ત્રણ ચોગ્ગા અને ત્રણ છગ્ગા સામેલ હતા. મંધાના અને શફાલીની આ ભાગીદારીએ ભારતને ફાઇનલમાં મજબૂત સ્થિતિમાં પહોંચાડી દીધું.
આ સાથે મંધાના અને શફાલી ટી20 આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં જોડી તરીકે 4,000 રન પૂરા કરનારી પ્રથમ જોડી પણ બની. બંને વચ્ચેની લાંબી ભાગીદારી મહિલા ક્રિકેટમાં તેમની સતત સફળતાને દર્શાવે છે.
હરમનપ્રીત કૌર મોટી ઇનિંગ રમી શકી નહીં
શફાલી આઉટ થયા બાદ ભારતીય કેપ્ટન હરમનપ્રીત કૌર ક્રિઝ પર આવી હતી. જોકે, તે આ મેચમાં પોતાની મોટી ઇનિંગ રમી શકી નહીં.
હરમનપ્રીતે 17 બોલમાં 19 રન બનાવ્યા. તે આઉટ થયા બાદ ભારતીય ટીમને અંતિમ ઓવરોમાં ઝડપી રનની જરૂર હતી. અહીં રિચા ઘોષે જવાબદારી સંભાળી અને પોતાની વિસ્ફોટક બેટિંગથી સ્કોરને 200ની પાર પહોંચાડી દીધો.
રિચા ઘોષે અંતિમ ઓવરોમાં મચાવ્યો ધમાલ
સ્મૃતિ મંધાના આઉટ થયા પછી રિચા ઘોષે ભારતીય ઇનિંગને વધુ ઝડપ આપી. રિચાએ માત્ર 22 બોલમાં અણનમ 49 રન બનાવ્યા.
તેની ઇનિંગમાં છ ચોગ્ગા અને ત્રણ છગ્ગા આવ્યા. રિચાની આ ધમાકેદાર બેટિંગને કારણે ભારત અંતિમ ઓવરોમાં ખૂબ ઝડપથી રન બનાવવામાં સફળ રહ્યું.
આખરે ભારતે 20 ઓવરમાં 3 વિકેટ ગુમાવીને 216 રનનો વિશાળ સ્કોર ઊભો કર્યો. આ મહિલા એશિયન ગેમ્સના ઇતિહાસમાં સૌથી મોટો સ્કોર રહ્યો.
શ્રીલંકાની ટીમ 69 રનમાં ઓલઆઉટ
217 રનના મોટા લક્ષ્યનો પીછો કરવા ઉતરેલી શ્રીલંકાની ટીમ શરૂઆતથી જ મુશ્કેલીમાં જોવા મળી. ભારતીય બોલરોએ પાવરપ્લેથી જ શ્રીલંકાના બેટિંગ ઓર્ડર પર દબાણ બનાવ્યું.
શ્રીલંકાની ટીમ ભારતીય બેટિંગની સામે ટકી શકી નહીં અને આખરે માત્ર 69 રનમાં ઓલઆઉટ થઈ ગઈ. ભારતે આ રીતે 147 રનની મોટી જીત નોંધાવી. આ જીત મહિલા ક્રિકેટમાં ભારતની મોટી જીતોમાંની એક બની.
ભારતના બોલરોમાં દીપ્તિ શર્મા અને શફાલી વર્માએ મહત્વની ભૂમિકા ભજવી. ભારતીય બોલિંગ યુનિટે શરૂઆતથી જ લાઇન અને લેન્થ જાળવી રાખી અને શ્રીલંકાને સતત દબાણમાં રાખ્યું.
ભારતે એશિયન ગેમ્સમાં ફરી જીત્યો ગોલ્ડ
આ જીત સાથે ભારતે એશિયન ગેમ્સના મહિલા ક્રિકેટમાં પોતાનું વર્ચસ્વ જાળવી રાખ્યું. 2023ના હાંગઝોઉ એશિયન ગેમ્સમાં પણ ભારતે મહિલા ક્રિકેટનું ગોલ્ડ મેડલ જીત્યું હતું. 2026માં શ્રીલંકા સામેની ફાઇનલ જીતીને ભારતે ફરી ગોલ્ડ મેડલ પોતાના નામે કર્યો.
ભારત માટે આ જીત માત્ર એક ટ્રોફી કે મેડલ સુધી મર્યાદિત રહી નથી. ટીમના અનેક ખેલાડીઓએ આ મેચમાં યાદગાર પ્રદર્શન કર્યું. મંધાનાનો ઐતિહાસિક રેકોર્ડ, શફાલીની ઝડપી ઇનિંગ, રિચા ઘોષની અંતિમ ઓવરોની બેટિંગ અને ત્યારબાદ બોલરોનું શાનદાર પ્રદર્શન—આ બધું મળીને ભારતની મોટી જીતનું કારણ બન્યું.
મંધાનાની ઇનિંગમાં અનેક ખાસ રેકોર્ડ
મંધાનાની 79 રનની ઇનિંગને માત્ર એક સામાન્ય અડધી સદી તરીકે જોઈ શકાય નહીં. આ ઇનિંગ દરમિયાન તેણે એકસાથે અનેક નોંધપાત્ર સિદ્ધિઓ હાંસલ કરી.
સૌથી મોટો રેકોર્ડ 11,000 આંતરરાષ્ટ્રીય રનનો રહ્યો. આ ઉપરાંત તેણે ટી20 આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં પોતાની 37મી અડધી સદી પણ નોંધાવી. મંધાના હાલ મહિલા ટી20 આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં સૌથી વધુ રન બનાવનારી બેટરોમાં પણ ટોચ પર છે.
મંધાનાની કારકિર્દીમાં આ એક એવો તબક્કો છે જ્યાં વ્યક્તિગત રેકોર્ડ અને ટીમની સફળતા એક જ દિવસે જોવા મળી. તેણે એક તરફ વિશ્વ રેકોર્ડ પોતાના નામે કર્યો, તો બીજી તરફ ભારતને ગોલ્ડ મેડલ જીતાડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી.
સદી ચૂકી, પરંતુ ઇતિહાસ રચી દીધો
મંધાના 79 રન પર આઉટ થતાં તેની સદી અધૂરી રહી. તેની ઇનિંગ જો થોડી વધુ લાંબી ચાલી હોત તો તે ત્રણ આંકડાનો સ્કોર પણ મેળવી શકતી હતી. જોકે, આ વખતે સદી કરતાં પણ મોટો રેકોર્ડ તેના નામે થઈ ગયો.
11,000 આંતરરાષ્ટ્રીય રનનો આંકડો પાર કરવો મહિલા ક્રિકેટમાં અત્યાર સુધી કોઈ અન્ય ખેલાડી કરી શકી નહોતી. તેથી ગોલ્ડ મેડલ મેચમાં તેની 79 રનની ઇનિંગ લાંબા સમય સુધી યાદ રહેશે.
એક મેચ, અનેક ઇતિહાસ
ભારત-શ્રીલંકાની આ ગોલ્ડ મેડલ મેચમાં એકસાથે અનેક યાદગાર ક્ષણો જોવા મળી. ભારતે 216/3નો મોટો સ્કોર બનાવ્યો, મંધાનાએ 11,000 આંતરરાષ્ટ્રીય રનનો વિશ્વ રેકોર્ડ બનાવ્યો, મંધાના-શફાલીએ ટી20 આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં 4,000 રનની ભાગીદારીનો માઇલસ્ટોન હાંસલ કર્યો અને ત્યારબાદ ભારતીય બોલરોએ શ્રીલંકાને માત્ર 69 રનમાં સમેટી દીધું.
આખરે ભારતે 147 રનની શાનદાર જીત સાથે ગોલ્ડ મેડલ પોતાના નામે કર્યો. સ્મૃતિ મંધાના માટે આ મેચ ખાસ કરીને યાદગાર બની, કારણ કે તેણે એક જ ઇનિંગમાં પોતાની ટીમ માટે મહત્વપૂર્ણ રન બનાવવાની સાથે મહિલા ક્રિકેટના ઇતિહાસમાં પોતાનું નામ વધુ એક વખત સુવર્ણ અક્ષરે નોંધાવી દીધું.
