ટ્રેડર્સ માટે ખુશીના સમાચાર: સેબીએ ટ્રેડિંગનો સમય લંબાવ્યો અને લાગુ કર્યું નવું ક્લોઝિંગ સત્ર
જો તમે ભારતીય શેરબજારમાં રોકાણ કરો છો અથવા દૈનિક ધોરણે ટ્રેડિંગ કરો છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. આજથી, ૩ ઓગસ્ટ, ૨૦૨૬ થી ભારતીય શેરબજારમાં ટ્રેડિંગના કલાકો અને શેરના બંધ ભાવ (Closing Price) નક્કી કરવાની પ્રક્રિયામાં એક મોટો યુગપરિવર્તનકારી ફેરફાર અમલમાં આવી ગયો છે.
બજાર નિયામક સેબી (SEBI) એ ફ્યુચર્સ એન્ડ ઓપ્શન્સ (F&O) સેગમેન્ટમાં ટ્રેડિંગના સમયમાં વધારો કરવાની સાથે એક નવું ‘ક્લોઝિંગ ઓક્શન સત્ર’ (Closing Auction Session) શરૂ કર્યું છે. આ સુધારાઓનો મુખ્ય હેતુ શેરના અંતિમ બંધ ભાવને વધુ પારદર્શક, વાજબી બનાવવાનો અને બજાર બંધ થવાના આખરી સમયગાળામાં થતી તીવ્ર અસ્થિરતા (Volatility) ને ઘટાડવાનો છે.
હવે કેટલા વાગ્યા સુધી થશે ટ્રેડિંગ?
સેબી દ્વારા જાહેર કરાયેલા નવા નિયમો અનુસાર, ઇક્વિટી ડેરિવેટિવ્ઝ (F&O) સેગમેન્ટમાં હવે ટ્રેડિંગનો સમય લંબાવીને બપોરે ૩:૪૦ વાગ્યા સુધી કરવામાં આવ્યો છે. આ અગાઉ તમામ સેગમેન્ટમાં ટ્રેડિંગ પ્રક્રિયા બપોરે ૩:૩૦ વાગ્યે પૂર્ણ કરી દેવામાં આવતી હતી. આ નવા નિર્ણયથી F&O માં કામ કરતા ટ્રેડર્સને પોઝિશન એડજસ્ટ કરવા અને સોદા પૂર્ણ કરવા માટે ૧૦ મિનિટનો વધારાનો સમય મળશે.
જોકે, સામાન્ય રોકાણકારો માટે સ્પષ્ટતા કરવી જરૂરી છે કે કેશ માર્કેટ (ઇક્વિટી ડિલિવરી) ના ટ્રેડિંગ કલાકોમાં કોઈ ફેરફાર કરાયો નથી. કેશ માર્કેટમાં ટ્રેડિંગ સવારે ૯:૧૫ વાગ્યાથી શરૂ થઈને બપોરે ૩:૩૦ વાગ્યા સુધી જ રાબેતા મુજબ ચાલુ રહેશે. પરંતુ F&O સેગમેન્ટમાં સામેલ શેરો માટે બંધ થવાની આખી પ્રક્રિયા હવે તદ્દન અલગ રહેશે.
શું છે આ ‘ક્લોઝિંગ ઓક્શન સેશન’?
સેબીએ F&O સેગમેન્ટમાં સૂચિબદ્ધ તમામ શેરો માટે એક વિશેષ ક્લોઝિંગ ઓક્શન સત્ર રજૂ કર્યું છે. આ નવું સત્ર બપોરે ૩:૧૫ વાગ્યાથી શરૂ થઈને ૩:૩૫ વાગ્યા સુધી એટલે કે ૨૦ મિનિટ ચાલશે.
આ ૨૦ મિનિટના સમયગાળા દરમિયાન, એક્સચેન્જ દ્વારા તમામ ખરીદ-વેચાણના ઓર્ડર એકત્રિત કરવામાં આવશે અને હરાજી (Auction) ની આધુનિક પદ્ધતિ દ્વારા સંબંધિત શેરની સત્તાવાર ક્લોઝિંગ કિંમત નક્કી કરવામાં આવશે. અગાઉ છેલ્લા ૩૦ મિનિટના સરેરાશ ભાવ ગણીને ક્લોઝિંગ નક્કી થતું હતું, જે ઘણીવાર મોટા ટ્રેડર્સ દ્વારા મેનિપ્યુલેટ થવાની આશંકા રહેતી હતી. આ નવી સિસ્ટમથી નાના રોકાણકારોને વાજબી ભાવ મળશે.
કયા શેરો પર લાગુ થશે આ નવા નિયમો?
આ નવી વ્યવસ્થા હાલ પૂરતી માત્ર F&O સેગમેન્ટમાં સૂચિબદ્ધ હોય તેવા શેરો પર જ લાગુ કરવામાં આવી છે. જે શેરો માત્ર કેશ માર્કેટમાં ટ્રેડ થાય છે અને F&O નો ભાગ નથી, તેમના ટ્રેડિંગ સમય અથવા ક્લોઝિંગ પ્રક્રિયામાં હાલ કોઈ બદલાવ કરવામાં આવ્યો નથી.
ટ્રેડર્સ અને રોકાણકારો પર શું પડશે અસર?
આ નવા સુધારાથી F&O ટ્રેડર્સને દિવસના અંતે તેમની ઓપન પોઝિશન સંભાળવા માટે વધુ અનુકૂળતા રહેશે. છેલ્લી ક્ષણોમાં જોવા મળતી અચાનક મોટી વધઘટ અટકશે, જેથી સ્ટોપ લોસ હિટ થવાનું જોખમ ઘટશે.
નિષ્ણાતોના મતે, આ ફેરફારથી ભારતીય શેરબજાર વધુ પરિપક્વ બનશે અને વૈશ્વિક ધોરણોની સમકક્ષ પહોંચશે. શોર્ટ ટર્મ ટ્રેડર્સે હવે ૩:૧૫ થી ૩:૩૫ વાગ્યાના આ ઓક્શન ગાળાને સમજીને પોતાની રણનીતિ ગોઠવવી પડશે.
