શું તમારે પણ વિદેશ ફરવું છે? ખિસ્સામાં પૈસા ન હોય તો પણ આ 5 કોર્સ પૂરા કરશે તમારું સપનું!
શું તમને પણ નવી જગ્યાઓ જોવી, અલગ-અલગ દેશોની સંસ્કૃતિને નજીકથી અનુભવવી અને પાસપોર્ટ પર નવા-નવા દેશોના સ્ટેમ્પ લગાવવા ગમે છે? મોટાભાગના લોકો એવું માને છે કે વિદેશ ફરવા માટે ખિસ્સામાં ખૂબ બધા પૈસા હોવા જોઈએ, પરંતુ સત્ય એ છે કે જો તમે સાચી કારકિર્દી પસંદ કરો, તો તમારો અભ્યાસ અને નોકરી જ તમને સાત સમંદર પાર લઈ જઈ શકે છે.
આજના ગ્લોબલ યુગમાં એવા ઘણા પ્રોફેશનલ કોર્સ છે, જે તમને માત્ર સારું સેલરી પેકેજ જ નથી અપાવતા, પરંતુ અભ્યાસ દરમિયાન ‘સ્ટુડન્ટ એક્સચેન્જ પ્રોગ્રામ’ અથવા નોકરી મળ્યા પછી ‘ઈન્ટરનેશનલ પ્રોજેક્ટ્સ’ના બહાને વિદેશ પ્રવાસની તક પણ આપે છે. જો તમે 12મા ધોરણ પછી કે ગ્રેજ્યુએશન પછી મૂંઝવણમાં હોવ, તો ચાલો જાણીએ એવા 5 શાનદાર કોર્સ વિશે જે તમારા ‘ટ્રાવેલ ગોલ’ને પૂરા કરી શકે છે.
1. MBA ઇન ઇન્ટરનેશનલ રિલેશન્સ (International Relations)
આજની ભાગદોડ ભરેલી દુનિયામાં International Relations (IR) એક અત્યંત ગ્લેમરસ અને બૌદ્ધિક કારકિર્દી વિકલ્પ તરીકે ઉભરી આવ્યો છે. જે લોકો ગ્લોબલ પોલિટિક્સ, મુત્સદ્દીગીરી (Diplomacy) અને આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર સમજવા માંગે છે તેમના માટે આ શ્રેષ્ઠ છે.
-
શું ભણવાનું રહેશે: આમાં તમને બે દેશો વચ્ચેના સંબંધો, ગ્લોબલ ટ્રેડ, આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદો અને વિદેશી નીતિઓ વિશે ઊંડાણપૂર્વક શીખવવામાં આવે છે.
-
વિદેશ જવાની તક: આ કોર્સની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે અભ્યાસ દરમિયાન જ તમને ઈન્ટરનેશનલ સેમિનાર, કોન્ફરન્સ અને રિસર્ચ પ્રોજેક્ટ્સ માટે બીજા દેશોમાં જવાની તક મળે છે. ઘણી યુનિવર્સિટીઓ વિદેશી સંસ્થાઓ સાથે ટાઈ-અપ ધરાવે છે, જેનાથી વિદ્યાર્થીઓને ‘એક્સચેન્જ પ્રોગ્રામ’નો લાભ મળે છે.
-
ટોચની સંસ્થાઓ: જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટી (JNU), સિમ્બાયોસિસ પુણે અને એમિટી યુનિવર્સિટી જેવી સંસ્થાઓમાં આ પ્રોગ્રામ ખૂબ લોકપ્રિય છે.
2. ડિપ્લોમા ઇન ઇન્ટરનેશનલ રિલેશન્સ (12મા પછી એન્ટ્રી)
જો તમે ગ્રેજ્યુએશનની રાહ જોવા નથી માંગતા અને જલ્દી આ ક્ષેત્રની બારીકીઓ સમજવા માંગો છો, તો 12મા પછી Diploma in International Relations એક સારું પગલું હોઈ શકે છે.
-
કોર્સનો સમયગાળો: આ સામાન્ય રીતે 1 થી 2 વર્ષનો હોય છે.
-
ફાયદો: તે એવા વિદ્યાર્થીઓ માટે ‘બેઝ’ તૈયાર કરે છે જેઓ આગળ જઈને વિદેશમાં માસ્ટર્સ કે રિસર્ચ કરવા માંગે છે. દિલ્હી યુનિવર્સિટી (DU) અને જામિયા મિલિયા ઈસ્લામિયા જેવી સંસ્થાઓમાં આનાથી જોડાયેલા શ્રેષ્ઠ પ્રોગ્રામ ઉપલબ્ધ છે.
3. ટ્રાવેલ એન્ડ ટુરિઝમ મેનેજમેન્ટ (ફરવું એ જ જ્યારે કામ બની જાય)
જો તમને ઓફિસની ચાર દીવાલોમાં બેસી રહેવું ગમતું નથી, તો Travel and Tourism Management તમારા માટે જ છે. આ ક્ષેત્રમાં તમારું ‘કામ’ જ બીજાને ફેરવવાનું અને પોતે નવી જગ્યાઓ એક્સપ્લોર કરવાનું હોય છે.
-
પ્રોફાઇલ: આ કોર્સમાં તમને ટૂર પ્લાનિંગ, એરલાઇન ઓપરેશન્સ અને ઇન્ટરનેશનલ ટૂરિઝમ વિશે ભણાવવામાં આવે છે.
-
કારકિર્દી: કોર્સ પૂરો કર્યા પછી તમે ‘ઇન્ટરનેશનલ ટૂર મેનેજર’ અથવા ‘ટ્રાવેલ કન્સલ્ટન્ટ’ તરીકે કામ કરી શકો છો. ઘણી મોટી ટ્રાવેલ કંપનીઓ તેમના કર્મચારીઓને નવા ડેસ્ટિનેશનની રેકી (Reece) કરવા અથવા ગ્રૂપ્સને લીડ કરવા માટે વિદેશ મોકલે છે. આમાં સારી કમાણીની સાથે લક્ઝરી હોટેલ્સ અને વિદેશી લોકેશન્સની મજા મફતમાં મળે છે.
4. ફોરેન ટ્રેડ અને ઇન્ટરનેશનલ બિઝનેસ (IIFTનો જાદુ)
આજની ઇકોનોમી સંપૂર્ણપણે એક્સપોર્ટ અને ઇમ્પોર્ટ પર ટકેલી છે. Foreign Trade અથવા International Business નો કોર્સ તમને ગ્લોબલ માર્કેટના રાજા બનાવી શકે છે.
-
શું કામ હશે: આમાં તમને શીખવવામાં આવે છે કે એક દેશમાંથી બીજા દેશમાં બિઝનેસ કેવી રીતે ફેલાવવો. આ કોર્સ દરમિયાન તમારે બિઝનેસ મીટિંગ્સ, ઈન્ટરનેશનલ ટ્રેડ ફેર્સ (વ્યાપાર મેળા) અને માર્કેટ રિસર્ચ માટે અવારનવાર વિદેશ પ્રવાસ કરવો પડે છે.
-
શાનદાર પેકેજ: જો તમે Indian Institute of Foreign Trade (IIFT) જેવી પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થામાંથી આ કોર્સ કરો છો, તો તમારું શરૂઆતનું સેલરી પેકેજ જ વાર્ષિક 10 થી 15 લાખ રૂપિયા સુધી હોઈ શકે છે. પૈસા અને ફરવું, બંનેનું પરફેક્ટ કોમ્બિનેશન!
5. UPSC દ્વારા ‘ભારતીય વિદેશ સેવા’ (IFS)
જો તમે દેશની સેવા કરવાની સાથે દુનિયા જોવા માંગો છો, તો Indian Foreign Service (IFS) થી શ્રેષ્ઠ કંઈ નથી. આ ભારતની સૌથી પ્રતિષ્ઠિત નોકરીઓમાંથી એક છે.
-
કેવી રીતે પહોંચવું: આના માટે તમારે UPSC સિવિલ સર્વિસ પરીક્ષા પાસ કરવી પડે છે. આમાં ટોપ રેન્ક લાવનારા ઉમેદવારોને જ IFS કેડર મળે છે.
-
જીવનની સફર: એક IFS અધિકારી તરીકે તમારું પોસ્ટિંગ વિશ્વના વિવિધ દેશોમાં સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસો (Embassies) માં થાય છે. સરકાર માત્ર તમારા રહેવાનો અને ફરવાનો ખર્ચ જ નથી ઉઠાવતી, પરંતુ તમને એક ડિપ્લોમેટ (રાજદ્વારી) નો દરજ્જો પણ મળે છે. આ કારકિર્દી ઓછી અને શાહી જીવન વધુ છે.
સાચી પસંદગી જ સફળતાની ચાવી છે
ઉપર જણાવેલ તમામ કોર્સ પોતાની રીતે અજોડ છે. પસંદગી એ વાત પર નિર્ભર કરે છે કે તમારો રસ શેમાં છે. જો તમને રાજકારણ અને મુત્સદ્દીગીરી ગમે છે, તો IR પસંદ કરો; જો તમને બિઝનેસ અને નંબર્સ ગમે છે, તો Foreign Trade તરફ જાઓ; અને જો તમે એડવેન્ચરના શોખીન છો, તો ટુરિઝમ મેનેજમેન્ટ તમારા માટે બેસ્ટ છે.
યાદ રાખો, ભણતર માત્ર પુસ્તકીયા જ્ઞાન માટે નથી, તે એક એવી બારી છે જેનાથી તમે આખી દુનિયા જોઈ શકો છો. તો બસ, તમારો રસ ઓળખો અને પાસપોર્ટ તૈયાર રાખો!

4. ફોરેન ટ્રેડ અને ઇન્ટરનેશનલ બિઝનેસ (IIFTનો જાદુ)