“ક્યારેક તમારે સરમુખત્યારની જરૂર હોય છે”: ટ્રમ્પના વિસ્તરણવાદી જોખમો અને આર્થિક અલ્ટીમેટમથી દાવોસમાં ખળભળાટ
રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ જે. ટ્રમ્પે બુધવારે વર્લ્ડ ઈકોનોમિક ફોરમમાં મંચ ગજવ્યો હતો. તેમણે પોતાના “અમેરિકા ફર્સ્ટ” (અમેરિકા પ્રથમ) સિદ્ધાંતને ફરીથી દોહરાવતા એક આક્રમક સંબોધન આપ્યું હતું. તેમના સત્તાવાદી શાસન વિશેના સ્પષ્ટ નિવેદનો અને ગ્રીનલેન્ડને અમેરિકામાં સામેલ કરવાના નવા પ્રયાસોએ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચિંતા જન્માવી છે.
“સરમુખત્યાર” અંગેની ટિપ્પણી
સમિટની સૌથી વિવાદાસ્પદ ક્ષણોમાંની એક ત્યારે હતી જ્યારે ટ્રમ્પે વૈશ્વિક CEOના એક સ્વાગત સમારોહને સંબોધિત કર્યો અને તેમની નેતૃત્વ શૈલીની લાંબા સમયથી થતી ટીકાઓનો જવાબ આપ્યો. ટ્રમ્પે પ્રેક્ષકોને કહ્યું, “સામાન્ય રીતે તેઓ કહે છે કે, ‘તે એક ભયાનક સરમુખત્યાર પ્રકારનો વ્યક્તિ છે,‘ હું સરમુખત્યાર છું. પરંતુ ક્યારેક તમારે સરમુખત્યારની જરૂર હોય છે.” તેમણે દાવો કર્યો હતો કે આ ટિપ્પણીના “ખૂબ સારા રિવ્યુ” મળ્યા છે. સોશિયલ મીડિયા પર આ નિવેદન ઝડપથી વાયરલ થયું હતું, જેનાથી ફરી સત્તામાં આવ્યા પછીના તેમના પ્રથમ વર્ષની આક્રમક નીતિઓ પરની ચર્ચા વધુ તેજ બની છે.
ગ્રીનલેન્ડનો વિવાદ અને NATO સાથે તણાવ
ટ્રમ્પની મુલાકાતનો મુખ્ય વિષય ગ્રીનલેન્ડ પર યુએસના નિયંત્રણની તેમની અવિરત માંગ હતી, જેને તેમણે “વ્યૂહાત્મક સુરક્ષા” ની જરૂરિયાત ગણાવી હતી. જોકે તેમણે પ્રથમ વખત આ પ્રદેશ મેળવવા માટે લશ્કરી બળના ઉપયોગનો ઇનકાર કર્યો હતો, પરંતુ તેમણે આગ્રહ કર્યો હતો કે “યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સિવાય અન્ય કોઈ રાષ્ટ્ર કે રાષ્ટ્રોનું જૂથ ગ્રીનલેન્ડને સુરક્ષિત રાખવાની સ્થિતિમાં નથી.“
રાષ્ટ્રપતિની આ રેટરિક (ભાષણબાજી) તેમને યુરોપિયન સાથી દેશો સાથે સીધા સંઘર્ષમાં લાવી દીધા છે. તેમણે ગ્રીનલેન્ડના જોડાણનો વિરોધ કરનારા આઠ યુરોપિયન દેશો પર 10% ટેરિફ લાદવાની ધમકી આપી હતી—જે જૂન સુધીમાં વધીને 25% થઈ શકે છે. જોકે, NATO સેક્રેટરી-જનરલ માર્ક રૂટ્ટે સાથેની “ખૂબ જ ફળદાયી મુલાકાત” પછી, ટ્રમ્પે દાવો કર્યો હતો કે ભવિષ્યના સોદા માટેનું માળખું તૈયાર થઈ ગયું છે, જે રશિયન અને ચીની પ્રભાવને રોકવા માટે ટાપુ પર યુએસની લશ્કરી હાજરીમાં વધારો કરશે. આ વાતને પગલે તેમણે અસ્થાયી રૂપે ટેરિફની ધમકીઓ મોકૂફ રાખી છે.
વૈશ્વિક આર્થિક પ્રતિક્રિયા
ટ્રમ્પના અલ્ટીમેટમ સામે આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિક્રિયા ઝડપી અને ગંભીર રહી છે. યુરોપિયન સંસદે યુએસ સાથેના એક મહત્વપૂર્ણ વેપાર કરાર પરનું કામ સ્થગિત કરી દીધું છે. વધુમાં, મુખ્ય યુરોપિયન રોકાણકારોએ તેમનો અવિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો છે; સ્વીડનની અલેક્ટા (Alecta) અને ડેનમાર્કની એકેડેમિકર પેન્શન (AkademikerPension) એ “ઘટેલી આગાહીક્ષમતા” અને “નબળી સરકારી નાણાકીય સ્થિતિ” ને ટાંકીને અબજો ડોલરની યુએસ ટ્રેઝરીઝ (સરકારી બોન્ડ્સ) વેચવાનું શરૂ કર્યું છે.
આર્થિક અને વિદેશ નીતિના દાવા
તેમના ઔપચારિક સંબોધન દરમિયાન, ટ્રમ્પે “નોંધપાત્ર આર્થિક સિદ્ધિઓ” પ્રદર્શિત કરી, જેમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:
- માસિક વેપાર ખાધમાં 77% નો ઘટાડો.
- ફેડરલ પેરોલમાંથી 270,000 અમલદારોને દૂર કરવા.
- અમેરિકાના ઈતિહાસમાં “સૌથી મોટા ટેક્સ કટ” પસાર કરવા, જેમાં ટિપ્સ અને ઓવરટાઇમ પર કોઈ ટેક્સ નહીં હોવાનો સમાવેશ થાય છે.
- હાઉસિંગ ખર્ચ ઘટાડવા માટે એક વર્ષ માટે ક્રેડિટ કાર્ડના વ્યાજ દરો પર 10% ની મર્યાદા અને $200 બિલિયનના મોર્ટગેજ બોન્ડની ખરીદીનો પ્રસ્તાવ.
જોકે, ફેક્ટ-ચેકર્સ દ્વારા ઘણા દાવાઓને “શંકાસ્પદ” ગણાવ્યા છે, ખાસ કરીને એક વર્ષમાં આઠ યુદ્ધોનો અંત લાવવાનો તેમનો દાવો. વિદેશ નીતિ પર, ટ્રમ્પે નિકોલસ માદુરોને પકડવા માટેના 3 જાન્યુઆરીના લશ્કરી ઓપરેશનની પ્રશંસા કરતા કહ્યું કે “પશ્ચિમી ગોળાર્ધમાં અમેરિકન પ્રભુત્વ પર હવે ક્યારેય પ્રશ્ન કરવામાં આવશે નહીં.”
