દાવોસમાં ટ્રમ્પનું વિવાદાસ્પદ સંબોધન: ગ્રીનલેન્ડ મેળવવાની જીદ, પરંતુ ‘આઇસલેન્ડ’ ના નામે થઈ ભારે ફજેતી
વર્લ્ડ ઈકોનોમિક ફોરમ (WEF) 2026 ની વાર્ષિક બેઠકમાં અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફરી એકવાર પોતાના આક્રમક તેવરથી વૈશ્વિક નેતાઓને ચોંકાવી દીધા. પોતાના સંબોધનમાં ટ્રમ્પે યુરોપની આકરી ટીકા કરી અને ગ્રીનલેન્ડ પર અમેરિકી માલિકીની માંગણી દોહરાવી, પરંતુ આ દરમિયાન તેઓ ઘણીવાર ગ્રીનલેન્ડ અને આઇસલેન્ડ ના નામ વચ્ચે મૂંઝવણમાં જણાતા હતા.
ગ્રીનલેન્ડ પર દાવો અને સૈન્ય બળનો ઇનકાર
રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે ગ્રીનલેન્ડને અમેરિકાની “વ્યૂહાત્મક રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા” માટે અનિવાર્ય ગણાવ્યું. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે તેઓ ગ્રીનલેન્ડની “માલિકી અને અધિકાર” ઈચ્છે છે જેથી તેની રક્ષા કરી શકાય, કારણ કે તેમના મતે ડેનમાર્ક તેનું રક્ષણ કરવા સક્ષમ નથી. જોકે, છેલ્લા અઠવાડિયાના તણાવ બાદ ટ્રમ્પે પ્રથમ વખત જાહેરાત કરી હતી કે તેઓ ગ્રીનલેન્ડ મેળવવા માટે સૈન્ય બળનો ઉપયોગ કરશે નહીં. તેમણે કહ્યું, “હું બળપ્રયોગ કરવા માંગતો નથી… અમેરિકા ફક્ત ગ્રીનલેન્ડ નામની જગ્યા માંગી રહ્યું છે.”
‘આઇસલેન્ડ’ વાળા નિવેદનથી થઈ ફજેતી
ભાષણ દરમિયાન ટ્રમ્પે ઓછામાં ઓછી ચાર વખત ગ્રીનલેન્ડને ‘આઇસલેન્ડ’ કહીને સંબોધિત કર્યું. તેમણે ત્યાં સુધી દાવો કર્યો કે “આઇસલેન્ડને કારણે ગઈકાલે અમારા શેરબજારમાં પહેલો ઘટાડો આવ્યો… આઇસલેન્ડ આપણને પહેલાથી જ ઘણા પૈસા ગુમાવી ચૂક્યું છે.” વાસ્તવમાં તેઓ ગ્રીનલેન્ડ સંબંધિત બજારની હલચલનો ઉલ્લેખ કરી રહ્યા હતા.
વ્હાઇટ હાઉસના પ્રેસ સેક્રેટરી કેરોલિન લેવિટે આ ભૂલનો બચાવ કરતા કહ્યું કે રાષ્ટ્રપતિએ લેખિત ભાષણમાં ગ્રીનલેન્ડને “બરફનો ટુકડો” (piece of ice) કહ્યો હતો, પરંતુ સોશિયલ મીડિયા પર ‘કમ્યુનિટી નોટ્સ’ દ્વારા તેમના આ દાવાને તરત જ પડકારવામાં આવ્યો અને તેને ખોટો ગણાવ્યો.
યુરોપને ચેતવણી અને ટેરિફનો ખતરો
ટ્રમ્પે યુરોપિયન દેશોને ચેતવણી આપી કે તેઓ “સાચી દિશામાં આગળ વધી રહ્યા નથી” અને કેટલાક સ્થાનો હવે ઓળખવા પણ મુશ્કેલ છે. તેમણે ડેનમાર્ક સહિત આઠ યુરોપિયન સાથી દેશો પર 25% સુધીની આયાત જકાત (ટેરિફ) લાદવાની ધમકી આપી હતી, જેને તેમણે નાટો (NATO) ના મહાસચિવ માર્ક રટ સાથેના “ભવિષ્યના કરારના માળખા” પર ચર્ચા કર્યા બાદ હાલ પૂરતી ટાળી દીધી છે. ટ્રમ્પનો દાવો છે કે આ કરાર ખનીજો અને સુરક્ષા સહયોગ પર આધારિત હશે, જોકે ગ્રીનલેન્ડના નેતાઓએ આવા કોઈપણ કરારની જાણ હોવાનો ઇનકાર કર્યો છે.
ગ્રીનલેન્ડની તીખી પ્રતિક્રિયા
ગ્રીનલેન્ડના વડાપ્રધાન મ્યુટ બોરુપ એગડેએ ટ્રમ્પના દાવાઓને સખત રીતે નકારી કાઢતા સોશિયલ મીડિયા પર લખ્યું, “અમે અમેરિકન બનવા માંગતા નથી… ગ્રીનલેન્ડ વેચાણ માટે નથી.” તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે ગ્રીનલેન્ડનું ભવિષ્ય માત્ર ત્યાંના લોકો જ નક્કી કરશે. ડેનમાર્કના સંરક્ષણ મંત્રીએ પણ ટ્રમ્પના હસ્તક્ષેપના દાવા પર સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે “આવું નહીં થાય.”
નિષ્ણાતો અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિશ્લેષકોએ ટ્રમ્પના આ વર્તનને “હાઇબ્રિડ વોરફેર” નો ભાગ ગણાવ્યો છે, જેનાથી અમેરિકા અને તેના સૌથી જૂના સાથી દેશો વચ્ચે વિશ્વાસની ખાઈ વધુ ઊંડી થઈ છે.
