કેન્સરના દર્દીઓ માટે આશાનું નવું કિરણ: અમેરિકામાં ક્રાંતિકારી દવા ‘રાસોંક’ (Rasonk) ને મળી મંજૂરી, એક મહિનાના ડોઝની કિંમત ₹૩૮ લાખ
દુનિયાભરમાં કેન્સર જેવા અસાધ્ય રોગ સામે વિજ્ઞાન સતત યુદ્ધ લડી રહ્યું છે. આ દિશામાં એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને આશાસ્પદ સફળતા મળી છે. અમેરિકાના ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશન (FDA) એ ‘રિવોલ્યુશન મેડિસિન્સ’ (Revolution Medicines) દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલી નવી કેન્સર વિરોધી ગોળી ‘રાસોંક’ (Rasonk) ને ઔપચારિક રીતે મંજૂરી આપી દીધી છે.
આ દવા ખાસ કરીને મેટાસ્ટેટિક પેન્ક્રિયાટિક કેન્સર (સ્વાદુપિંડનું કેન્સર) ના દર્દીઓ માટે સંજીવની સમાન સાબિત થઈ રહી છે. અત્યાધુનિક ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સમાં સાબિત થયું છે કે આ દવા એડવાન્સ્ડ સ્ટેજ ધરાવતા કેન્સર પીડિતોના જીવિત રહેવાના દર (Survival Rate) ને લગભગ બે ગણો વધારી દે છે.
દિવસે એક વાર લેવાની ગોળી: કીમોથેરાપીના કડવા અનુભવોમાંથી મુક્તિ
પેન્ક્રિયાટિક કેન્સરને મેડિકલ સાયન્સમાં સૌથી જટિલ અને જીવલેણ કેન્સરમાંનું એક ગણવામાં આવે છે. મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં આ કેન્સરનું નિદાન ખૂબ જ મોડું થતું હોય છે, જેના કારણે પરંપરાગત કીમોથેરાપી પણ બહુ અસરકારક નીવડતી નથી.
સરળ ડોઝ: ‘રાસોંક’ એ મોં દ્વારા દિવસે માત્ર એક જ વાર લેવાની ગોળી (Oral Pill) છે.
કોના માટે ઉપયોગી?: આ દવા ખાસ કરીને એવા દર્દીઓ માટે વરદાનરૂપ છે કે જેઓ પહેલા કીમોથેરાપી લઈ ચૂક્યા છે અને તેમના પર તેની અસર બંધ થઈ ગઈ છે, અથવા જે દર્દીઓ કીમોથેરાપીની આડઅસરો (Side Effects) સહન કરવા માટે શારીરિક રીતે સક્ષમ નથી.
૩૮ લાખ રૂપિયાનો મહિનો: મોંઘી દવા સાથે આર્થિક સહાયની જોગવાઈ
આ દવાની કિંમત સાંભળીને સામાન્ય માણસ ચોંકી જાય તે સ્વાભાવિક છે. રિવોલ્યુશન મેડિસિન્સ કંપનીએ રાસોંક દવાની ૩૦ દિવસની સપ્લાય (એક મહિનાનો ડોઝ) ની કિંમત ૩૯,૮૦૦ યુએસ ડોલર નક્કી કરી છે. વર્તમાન ભારતીય રૂપિયાના વિનિમય દર મુજબ આ રકમ આશરે ₹૩૮ લાખ થાય છે.
દવા અત્યંત મોંઘી હોવા છતાં, ઉત્પાદક કંપનીએ જાહેરાત કરી છે કે તેઓ કોઈ પણ પાત્ર દર્દીને પૈસાના અભાવે આ સારવારથી વંચિત નહીં રહેવા દે. આ માટે કંપનીએ વિશેષ ‘ફાઇનાન્સિયલ આસિસ્ટન્સ પ્રોગ્રામ’ (આર્થિક સહાય યોજના) ની પણ જાહેરાત કરી છે, જેથી વીમા કંપનીઓ અને સરકારી સહાય દ્વારા દર્દીઓ સુધી આ દવા પહોંચાડી શકાય.
૮૮ વર્ષીય વૃદ્ધાનો આપવીતી અનુભવ: “આ દવા વરદાનથી કમ નથી”
કેલિફોર્નિયાના ફુલર્ટનમાં રહેતા ૮૮ વર્ષીય બારબરા એન્ડેસ (Barbara Andes) આ દવાની ક્રાંતિકારી અસરના જીવંત સાક્ષી છે. બારબરા છેલ્લા એક વર્ષથી પેન્ક્રિયાટિક કેન્સર સામે ઝઝૂમી રહ્યા હતા અને કીમોથેરાપીથી ભારે અશક્તિ અનુભવતા હતા. જુલાઈ મહિનામાં તેમણે આ નવી દવા લેવાનું શરૂ કર્યું.
પોતાનો અનુભવ શેર કરતાં બારબરાએ જણાવ્યું કે, “ગોળી શરૂ કર્યાના થોડા જ અઠવાડિયામાં મને ચમત્કારિક સુધારો દેખાયો. મારી સતત રહેતી ઊલટી-ઉબકા (Nausea) અને અસહ્ય થાક દૂર થઈ ગયા છે. હવે હું મારા ઘરના રોજિંદા કામો જાતે કરી શકું છું. આ દવા વિશ્વભરના હજારો પીડિતો માટે કોઈ ઈશ્વરીય વરદાનથી ઓછી નથી.”
ઝડપી મંજૂરી (Expedited Review): વિજ્ઞાન ક્ષેત્રે ઐતિહાસિક સિદ્ધિ
સામાન્ય રીતે કોઈ પણ નવી કેન્સરની દવાને FDA ની મંજૂરી મેળવતા ૧૦ થી ૧૨ મહિનાનો લાંબો સમય લાગતો હોય છે. પરંતુ આ દવાની અસાધારણ ક્ષમતાને ધ્યાનમાં રાખીને તેને વિશેષ ‘ફાસ્ટ-ટ્રેક’ અથવા ‘એક્સપિડાઇટેડ રિવ્યૂ’ પ્રોસેસ હેઠળ લાવવામાં આવી હતી. પરિણામે, માત્ર ૧ થી ૨ મહિનાના રેકોર્ડ સમયમાં તેને તમામ સુરક્ષા ચકાસણીઓ બાદ માન્યતા આપી દેવામાં આવી.
રિવોલ્યુશન મેડિસિન્સના સીઈઓ ડૉ. માર્ક ગોલ્ડસ્મિથે આ સફળતા અંગે ખુશી વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું કે, “આ મંજૂરી સ્વાદુપિંડના કેન્સર, ખાસ કરીને RAS-સંચાલિત (RAS-driven) જનીની મ્યુટેશન ધરાવતી બીમારી પર છેલ્લા એક દાયકાથી વધુ સમયથી ચાલી રહેલા સંશોધનની જીત છે. મેડિકલ સાયન્સના સૌથી કઠિન પડકારોમાંથી એકનો ઉકેલ શોધવામાં અમે સફળ રહ્યા છીએ.”
વૈશ્વિક બજાર અને ભવિષ્યનું અર્થશાસ્ત્ર
અમેરિકન કેન્સર સોસાયટીના એક રિપોર્ટ મુજબ, માત્ર અમેરિકામાં જ આ વર્ષે આશરે ૬૭,૩૫૦ લોકોમાં પેન્ક્રિયાટિક કેન્સરનું નિદાન થવાની શક્યતા છે. આ સંજોગોમાં રાસોંક દવાની માંગમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળી શકે છે.
આવકનો અંદાજ: ઓટોમોબાઇલ અને ફાર્મા ક્ષેત્રના વિશ્લેષકો (RBC Capital Markets) ના જણાવ્યા મુજબ, કંપનીએ શરૂ કરેલા ‘એક્સપેન્ડેડ એક્સેસ પ્રોગ્રામ’ હેઠળ ૨,૦૦૦ થી વધુ દર્દીઓ પહેલાથી જ આ દવા લઈ રહ્યા છે.
ગ્લોબલ સેલ્સ: અંદાજ છે કે ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં જ કંપનીની આવક ૨૮ મિલિયન ડોલર અને ચોથા ક્વાર્ટરમાં ૧૪૮ મિલિયન ડોલર સુધી પહોંચી શકે છે. લાંબા ગાળે આ દવાનું વૈશ્વિક વેચાણ ૧૧.૫ બિલિયન યુએસ ડોલર (આશરે ₹૯૫,૦૦૦ કરોડ) સુધી પહોંચવાની ધારણા છે.
