સાવધાન! પીએફ ઉપાડવાની જૂની રીતો ભૂલી જાઓ; EPFO એ રાતોરાત બદલી નાખ્યા નિયમો, માત્ર આ લોકોને જ લાગશે લોટરી
ખાનગી ક્ષેત્રમાં નોકરી કરતા કર્મચારીઓ માટે નોકરી બદલવી એ સામાન્ય વાત છે, પરંતુ જ્યારે વાત પીએફ (Provident Fund) ની રકમ ઉપાડવાની અથવા ટ્રાન્સફર કરવાની આવે છે, ત્યારે પ્રક્રિયા ઘણીવાર જટિલ બની જતી હોય છે. ખાસ કરીને એવા કર્મચારીઓ માટે કે જેઓ ભારત છોડીને બીજા દેશમાં નોકરી કરવા જઈ રહ્યા છે, તેમના માટે પીએફના નાણાં મેળવવા ખૂબ મુશ્કેલ હતા. પરંતુ હવે કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) એ આ પ્રક્રિયાને અત્યંત સરળ બનાવીને લાખો આંતરરાષ્ટ્રીય કર્મચારીઓને મોટી રાહત આપી છે.
EPFO એ તાજેતરમાં સંશોધિત માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે, જે મુજબ હવે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે કામ કરતા કર્મચારીઓ તેમની પીએફની રકમ સીધી તેમના વિદેશી બેંક ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરી શકશે. આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય કર્મચારીઓને ટેક્સ સંબંધિત ગૂંચવણોમાંથી મુક્તિ અપાવવાનો અને ટ્રાન્સફર પ્રક્રિયાને વધુ પારદર્શક અને ઝડપી બનાવવાનો છે. અત્યાર સુધી ઘણા કર્મચારીઓના નાણાં ટેકનિકલ કારણોસર અટવાયેલા રહેતા હતા, પરંતુ નવી સિસ્ટમથી આ સમસ્યાનો અંત આવશે.
સોશિયલ સિક્યુરિટી એગ્રીમેન્ટ (SSA): આ દેશોના બેંક ખાતામાં જ મળશે લાભ
EPFO ના આ નવા નિયમનો લાભ લેવા માટે એક મહત્વની શરત છે. પીએફની રકમ માત્ર એવા દેશોના બેંક ખાતામાં જ ટ્રાન્સફર કરી શકાશે કે જે દેશો સાથે ભારતનો ‘સોશિયલ સિક્યુરિટી એગ્રીમેન્ટ’ (SSA) થયેલો છે. SSA એ બે દેશો વચ્ચેનો એવો દ્વિપક્ષીય કરાર છે જે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે કામ કરતા કર્મચારીઓના હિતોનું રક્ષણ કરે છે અને તેમને બંને દેશોમાં સામાજિક સુરક્ષા ફાળો આપવાથી બચાવે છે.
ભારતે અત્યાર સુધી બેલ્જિયમ, જર્મની, સ્વિટ્ઝર્લેન્ડ, ફ્રાન્સ, કેનેડા, ઓસ્ટ્રેલિયા અને જાપાન જેવા અનેક વિકસિત દેશો સાથે SSA પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. જો તમે આવા કોઈ દેશમાં નોકરી કરી રહ્યા હોવ અને ત્યાં તમારું બેંક ખાતું હોય, તો તમે ભારતમાંથી તમારી પીએફની રકમ સીધી ત્યાં મંગાવી શકશો. આનાથી કર્મચારીઓને વારંવાર ભારત આવવાની કે સ્થાનિક ખાતાની ઝંઝટમાંથી મુક્તિ મળશે. જે દેશો સાથે ભારતનો આવો કરાર નથી, ત્યાંના કર્મચારીઓએ હજુ પણ જૂની પ્રક્રિયાનું પાલન કરવું પડી શકે છે.
ટેક્સ અને કમ્પ્લાયન્સ સંબંધિત સમસ્યાઓમાં મોટો ઘટાડો
આંતરરાષ્ટ્રીય ટ્રાન્સફર વખતે કર્મચારીઓને સૌથી મોટો ડર ટેક્સેશનનો હોય છે. અગાઉ જ્યારે રકમ ભારતીય ખાતામાં જમા થતી અને પછી તેને વિદેશ મોકલવામાં આવતી, ત્યારે ડબલ ટેક્સેશન જેવી સમસ્યાઓ ઉભી થતી હતી. વળી, વિદેશી હૂંડિયામણ (Foreign Exchange) ના નિયમો અને બેંકિંગ કમ્પ્લાયન્સ એટલા કડક હતા કે સામાન્ય કર્મચારી માટે આ પ્રક્રિયા માથાનો દુખાવો બની જતી હતી.
નવી સુવ્યવસ્થિત પ્રક્રિયાને કારણે હવે ‘કમ્પ્લાયન્સ’ એટલે કે નિયમોનું પાલન કરવાનું કામ સરળ બનશે. EPFO એ આ પ્રક્રિયાને ડિજિટલાઈઝ કરી છે, જેથી દસ્તાવેજીકરણ ઓછું થશે અને નાણાં સીધા જ વિદેશી કરન્સીમાં કન્વર્ટ થઈને કર્મચારીના ખાતામાં પહોંચશે. આનાથી વચેટિયાઓની જરૂરિયાત ઘટશે અને કર્મચારીને તેના પરસેવાની કમાણીની પૂરેપૂરી રકમ સુરક્ષિત રીતે મળશે. આ પગલું ભારતની ડિજિટલ ઈકોનોમી અને વૈશ્વિક શ્રમ બજારમાં ભારતીય પ્રોફેશનલ્સની મજબૂત સ્થિતિને પણ દર્શાવે છે.
પીએફ ટ્રાન્સફરની નવી પ્રક્રિયા કેવી રીતે કામ કરશે?
આ સુવિધાનો લાભ લેવા માટે કર્મચારીએ EPFO ના પોર્ટલ પર જઈને ચોક્કસ ક્લેમ ફોર્મ ભરવાનું રહેશે. આ ફોર્મમાં વિદેશી બેંક ખાતાની વિગતો, જેમાં SWIFT કોડ અને IBAN નંબર જેવી આંતરરાષ્ટ્રીય બેંકિંગ માહિતી આપવી અનિવાર્ય છે. EPFO આ વિગતોની ચકાસણી કરશે અને જો કર્મચારી SSA ધરાવતા દેશમાં હોય, તો મંજૂરી મળ્યાના થોડા જ દિવસોમાં રકમ ટ્રાન્સફર થઈ જશે.
આ ફેરફારથી માત્ર કર્મચારીઓને જ નહીં પણ કંપનીઓને પણ ફાયદો થશે. મલ્ટિનેશનલ કંપનીઓ હવે તેમના કર્મચારીઓને વિદેશ મોકલતી વખતે પીએફ સેટલમેન્ટની ખાતરી આપી શકશે, જે એક મોટું પ્રોત્સાહન (Incentive) સાબિત થશે. એકંદરે, EPFO નું આ પગલું ‘ઇઝ ઓફ લિવિંગ’ (Ease of Living) ની દિશામાં એક ક્રાંતિકારી કદમ છે, જે લાખો ભારતીય ડાયસ્પોરા માટે ખુશીના સમાચાર લઈને આવ્યું છે.
