પરિવાર જોતો રહી ગયો! ૧૯ વર્ષના યુવાને ૨૮ કરોડની સંપત્તિ માતા-પિતાને બદલે આ વ્યક્તિના નામે કરી દીધી!
આજના સમયમાં જ્યારે ૧૯ વર્ષના યુવાનો પોતાની કરિયર, અભ્યાસ કે સોશિયલ મીડિયામાં વ્યસ્ત હોય છે, ત્યારે ચીનના શાંઘાઈ શહેરના એક ૧૯ વર્ષના વિદ્યાર્થીએ એવો નિર્ણય લીધો છે જેણે આખા દેશમાં ચર્ચા જગાવી દીધી છે. આ યુવાને કાયદેસરનું વસિયતનામું (Will) બનાવીને પોતાની અંદાજે ૨૦ મિલિયન યુઆન એટલે કે આશરે ૨૮ કરોડ રૂપિયાની જંગી સંપત્તિ તેના માતા-પિતાને આપવાને બદલે પોતાના એક બાળપણના મિત્રના નામે કરી દીધી છે.
આ આખી ઘટના સામે આવ્યા પછી ચીનના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ પર એક નવી જ ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે. લોકો કૌટુંબિક સંબંધો, બદલાતી વિચારસરણી અને કાયદાકીય અધિકારો વિશે પોતપોતાના મંતવ્યો રજૂ કરી રહ્યા છે.

કોણ છે આ યુવાન અને ક્યાંથી આવી આટલી સંપત્તિ?
સાઉથ ચાઇના મોર્નિંગ પોસ્ટના અહેવાલ મુજબ, આ નિર્ણય લેનાર ૧૯ વર્ષના વિદ્યાર્થીની ઓળખ માત્ર તેની અટક ‘લી’ (Li) તરીકે જાહેર કરવામાં આવી છે. લી એ હમણાં જ શાંઘાઈમાં સત્તાવાર રીતે પોતાના વસિયતનામાની નોંધણી કરાવી છે. હવે સવાલ એ થાય કે આટલી નાની ઉંમરે તેની પાસે ૨૮ કરોડની મિલકત ક્યાંથી આવી?
વાત એમ છે કે લીના માતા-પિતાના છૂટાછેડા (Divorce) થઈ ગયા હતા અને ત્યારબાદ બંનેએ અન્ય વ્યક્તિઓ સાથે બીજા લગ્ન કરી લીધા હતા. આ અલગ થવાની પ્રક્રિયા દરમિયાન લીના માતા-પિતાએ તેને એક એપાર્ટમેન્ટ (મકાન) અને મોટી રકમની બચત આપી હતી, જે હવે લીની માલિકીની છે.
મિત્રને જ કેમ પસંદ કર્યો? લી પાછળના મુખ્ય કારણો
લીએ પોતાના આ અસાધારણ નિર્ણય પાછળ વ્યવહારિક અને અંગત બંને પ્રકારના કારણો આપ્યા છે. તેના મુખ્ય કારણો નીચે મુજબ છે:
-
સાહસિક રમતોનો શોખ (Extreme Sports): લી પોતે એક્સ્ટ્રીમ સ્પોર્ટ્સ એટલે કે જોખમી સાહસિક રમતોનો ભારે શોખીન છે અને તે નિયમિતપણે આવી રમતોમાં ભાગ લે છે. આ પ્રકારની રમતોમાં જીવનું જોખમ વધુ હોવાને કારણે તે ભવિષ્ય સુરક્ષિત કરવા માંગતો હતો. તે ઈચ્છતો હતો કે જો ક્યારેય તેની સાથે કોઈ અકસ્માત થાય, તો તેની ગેરહાજરીમાં તેની સંપત્તિ તેની મરજી મુજબ જ વહેંચાય.
-
સાવકા માતા-પિતા પ્રત્યે અજાણ્યા જેવો ભાવ: લીનું માનવું છે કે તેના માતા-પિતાના બીજા લગ્ન પછી તેમના જે નવા જીવનસાથીઓ (સાવકી માતા અને સાવકા પિતા) આવ્યા છે, તેઓ તેના માટે તદ્દન અજાણ્યા છે. લી નથી ઈચ્છતો કે તેની મહેનત કે તેને મળેલી સંપત્તિનો લાભ એવા લોકોને મળે જેમને તે ઓળખતો પણ નથી.
-
બાળપણની અતૂટ મિત્રતા: પોતાના પરિવારથી અંતર અનુભવ્યા પછી લીએ પોતાના એવા બાળપણના મિત્ર પર ભરોસો મૂક્યો, જેને તે વર્ષોથી ઓળખે છે અને જેના પર તેને અતુટ વિશ્વાસ છે. મુશ્કેલ સમયમાં કદાચ આ મિત્ર જ તેની સૌથી નજીક રહ્યો હશે.
ચીનનો ઉત્તરાધિકાર કાયદો શું કહે છે?
ચીનના પ્રચલિત વારસા અને ઉત્તરાધિકારના કાયદા (Inheritance Laws) મુજબ, જો કોઈ વ્યક્તિ અપરિણિત હોય અને તેને કોઈ સંતાન ન હોય, તો તેના મૃત્યુ પછી તેની સંપત્તિના કાયદેસરના હકદાર તેના માતા-પિતા બને છે. લીના કિસ્સામાં પણ સામાન્ય સંજોગોમાં આવું જ થાત.
જો કે, ચીનનો કાયદો પુખ્ત નાગરિકોને એ અધિકાર પણ આપે છે કે તેઓ પોતાની મરજીથી સત્તાવાર વસિયતનામું બનાવીને પોતાની સંપત્તિ પરિવારની બહારની કોઈપણ વ્યક્તિને દાનમાં કે વારસામાં આપી શકે છે. લીએ આ જ કાયદાકીય જોગવાઈનો ઉપયોગ કર્યો છે.
લીએ શાંઘાઈ સ્થિત ‘ચાઇના વિલ રજીસ્ટ્રેશન સેન્ટર’ ખાતે જઈને આ દસ્તાવેજની કાયદેસર નોંધણી કરાવી છે. આ કેન્દ્રના નિયમો અનુસાર, લીના મૃત્યુ પછી તેના મિત્રએ ૬૦ દિવસની અંદર આ વારસો સત્તાવાર રીતે સ્વીકારવો પડશે, જો તે નિયત સમયમાં તેમ નહીં કરે તો આ સંપત્તિ પરનો તેનો દાવો રદ થઈ શકે છે.
યુવા પેઢીમાં વસિયતનામું બનાવવાનો વધતો ક્રેઝ
આ કિસ્સાએ ચીનમાં એક ખૂબ જ રસપ્રદ અને મોટા સામાજિક બદલાવ તરફ પણ લોકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. ચાઇના વિલ રજીસ્ટ્રેશન સેન્ટરના આંકડા દર્શાવે છે કે હવે માત્ર વૃદ્ધો જ નહીં, પરંતુ યુવાનોમાં પણ વસિયતનામું બનાવવાનું ચલણ ખૂબ ઝડપથી વધી રહ્યું છે.
પહેલાના સમયમાં વસિયતનામું નોંધાવનારા લોકોની સરેરાશ ઉંમર ૭૭ વર્ષની આસપાસ રહેતી હતી, જે હવે ઘટીને ૬૭ વર્ષ થઈ ગઈ છે. સંસ્થાના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, ૧૯૮૦, ૧૯૯૦ અને વર્ષ ૨૦૦૦ પછી જન્મેલી પેઢી (જેને આપણે મિલેનિયલ્સ અને જેન-ઝી કહીએ છીએ) હવે પોતાના એસ્ટેટ પ્લાનિંગ અને આર્થિક ભવિષ્યને લઈને ઘણી ગંભીર બની છે. આજના યુવાનો અંધશ્રદ્ધા કે જૂની માન્યતાઓમાં માનવાને બદલે વહેલી તકે કાયદાકીય દસ્તાવેજો તૈયાર કરવાનું વધુ યોગ્ય સમજે છે.

ઇન્ટરનેટ પર લોકોના બે પક્ષ: સમર્થન અને વિરોધ
લીના આ પગલાએ સોશિયલ મીડિયા પર નેટીઝન્સને બે ભાગમાં વહેંચી દીધા છે. ઇન્ટરનેટ પર આ મુદ્દે જોરદાર ચર્ચા ચાલી રહી છે:
સમર્થન કરનારો પક્ષ: ઘણા લોકો લીના આ નિર્ણયના વખાણ કરી રહ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે લીએ નાની ઉંમરે પણ ખૂબ જ પરિપક્વતા અને વ્યવહારિકતા દાખવી છે. પોતાના કાયદાકીય અધિકારોનો સાચો ઉપયોગ કરીને તેણે એ સાબિત કર્યું છે કે જે લોકોએ તમને માત્ર જન્મ આપ્યો પણ સાથ ન આપ્યો, તેમના કરતાં સુખ-દુઃખમાં સાથે ઊભા રહેતા મિત્રો વધુ મૂલ્યવાન હોઈ શકે છે.
વિરોધ કરનારો પક્ષ: બીજી તરફ, પરંપરાગત વિચારો ધરાવતા લોકો આ નિર્ણયની ટીકા કરી રહ્યા છે. તેમનું માનવું છે કે ગમે તેવા સંજોગો હોય, લોહીના સંબંધોથી ઉપર કંઈ ન હોઈ શકે. માતા-પિતાએ જ તેને આ સંપત્તિ આપી હતી, તેથી નૈતિક રીતે તે સંપત્તિ પાછી પરિવારમાં જ જવી જોઈએ. મિત્ર ગમે તેટલો સારો હોય, પણ સમય જતાં સંબંધો બદલાઈ શકે છે.
આ ઘટના એ વાતનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે કે આજના આધુનિક યુગમાં પારિવારિક માળખું અને માનવીય સંબંધોના સમીકરણો કેટલી ઝડપથી બદલાઈ રહ્યા છે. અસ્કયામતો (Assets) પર માત્ર પરિવારનો જ હક છે એવી પરંપરાગત માન્યતાઓને આજના યુવાનો હવે પોતાના વ્યક્તિગત નિર્ણયોથી પડકારી રહ્યા છે.