“ભારત માટે મોટી રાહત”: હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં યુદ્ધની નાકાબંધી વચ્ચે ૨ ભારતીય LPG ટેન્કરોને મળી લીલી ઝંડી.
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા ભયાનક સંઘર્ષના ૨૨મા દિવસે ભારત માટે આશાનું એક કિરણ દેખાયું છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) માં સર્જાયેલી દરિયાઈ નાકાબંધી વચ્ચે, ભારતના બે મહત્વપૂર્ણ LPG ટેન્કરોને પસાર થવા માટે ‘ગ્રીન સિગ્નલ’ મળ્યું છે. આ સમાચાર એવા સમયે આવ્યા છે જ્યારે સમગ્ર વિશ્વ ઉર્જા સંકટના ઉંબરે ઊભું છે અને ઈરાન-ઈઝરાયેલ યુદ્ધે વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈનને છિન્નભિન્ન કરી નાખી છે.
મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા ભયાનક યુદ્ધના આજે ૨૨મા દિવસે ભારત માટે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને સકારાત્મક સમાચાર સામે આવ્યા છે. ઈરાન અને અમેરિકા-ઈઝરાયેલ વચ્ચેના સંઘર્ષને કારણે છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) લગભગ બંધ જેવી સ્થિતિમાં હતું. જોકે, નવીનતમ અહેવાલો મુજબ, ભારતના બે LPG (લિક્વિફાઈડ પેટ્રોલિયમ ગેસ) ટેન્કરોને આ જોખમી જળમાર્ગ પાર કરવા માટે સત્તાવાર રીતે લીલી ઝંડી મળી ગઈ છે. આ ઘટનાક્રમ ભારતીય રસોડામાં ગેસના પુરવઠાને જાળવી રાખવા માટે અત્યંત નિર્ણાયક સાબિત થશે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ: વૈશ્વિક ઉર્જાની જીવાદોરી
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ એ વિશ્વનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ છે, જ્યાંથી વિશ્વના કુલ તેલ અને ગેસ પુરવઠાનો આશરે ૨૦% થી ૨૫% હિસ્સો પસાર થાય છે. યુદ્ધ શરૂ થયા બાદ ઈરાને આ વિસ્તારમાં પોતાનું કડક નિયંત્રણ જાળવી રાખ્યું છે. છેલ્લા ૨૪ કલાકમાં આ માર્ગ પરથી કોઈ પણ ક્રૂડ ઓઈલ કે ગેસ ટેન્કર પસાર થઈ શક્યું નહોતું, જેના કારણે વૈશ્વિક બજારમાં ફાળકો પડ્યો હતો. ઈરાન દ્વારા હુમલાની સતત ધમકીઓને પગલે અસંખ્ય જહાજો મધ્ય સમુદ્રમાં ફસાયેલા છે.
ભારત માટે કેમ છે આ ‘માસ્ટરસ્ટ્રોક’?
ભારત તેની જરૂરિયાતનો મોટો હિસ્સો મધ્ય પૂર્વીય દેશોમાંથી આયાત કરે છે. યુદ્ધના કારણે છેલ્લા બે અઠવાડિયાથી ભારતમાં LPG અને ક્રૂડ ઓઈલના પુરવઠા પર જોખમ મંડરાઈ રહ્યું હતું.
-
પુરવઠાની સુરક્ષા: આ બે ટેન્કરોને મળેલી મંજૂરીને કારણે આગામી દિવસોમાં દેશમાં ગેસની જે અછત સર્જાવાની ભીતિ હતી, તેમાં થોડી રાહત મળશે.
-
કૂટનીતિક સફળતા: નિષ્ણાતો માને છે કે ભારતની તટસ્થ વિદેશ નીતિ અને ઈરાન સાથેના જૂના સંબંધોને કારણે ભારતીય જહાજોને આ વિશેષ પરવાનગી મળી હોઈ શકે છે.
યુદ્ધના ૨૨મા દિવસે મેદાનની સ્થિતિ
ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના તણાવને કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં યુદ્ધ જહાજોની ભારે હિલચાલ જોવા મળી રહી છે. અમેરિકાએ આ વિસ્તારમાં પોતાના ત્રણ યુદ્ધ જહાજો તૈનાત કર્યા હોવા છતાં, ઈરાને હજુ પણ આ જળમાર્ગ પર પોતાની પકડ મજબૂત રાખી છે. ઘણા દેશોના ટેન્કરો હજુ પણ મંજૂરીની રાહ જોઈ રહ્યા છે, ત્યારે ભારતીય ટેન્કરોને મળેલી પ્રાથમિકતા વૈશ્વિક સ્તરે ભારતની વધતી જતી આર્થિક અને રાજદ્વારી શક્તિનો પુરાવો છે.
સામાન્ય જનતા પર અસર
જો આ ટેન્કરો સમયસર ભારતીય બંદરો પર પહોંચશે, તો બજારમાં LPGના ભાવમાં જે અચાનક ઉછાળો આવવાની શક્યતા હતી, તેને અટકાવી શકાશે. જોકે, નિષ્ણાતો હજુ પણ ચેતવણી આપી રહ્યા છે કે જ્યાં સુધી યુદ્ધ સંપૂર્ણપણે સમાપ્ત ન થાય, ત્યાં સુધી ઉર્જાના ભાવમાં અસ્થિરતા ચાલુ રહેશે. ૨૧ માર્ચના આજના આંકડા મુજબ, જો અન્ય દેશોને પણ આવી પરવાનગી મળે તો તેલના વધતા ભાવમાં થોડો ઘટાડો જોવા મળી શકે છે.
ભારતીય LPG ટેન્કરોને મળેલી આ લીલી ઝંડી એ યુદ્ધના અંધકાર વચ્ચે આશાનું કિરણ છે. તે માત્ર ગેસનો પુરવઠો નથી, પરંતુ લાખો ભારતીય પરિવારો માટે રાહતના સમાચાર છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે ભારત આ તકનો ઉપયોગ કરીને પોતાના ઉર્જા ભંડારને કેવી રીતે સુરક્ષિત કરે છે.
