વિદેશમાં વસતા ગેરકાયદે ભારતીયોની મુશ્કેલી વધી: ભારત સરકારનો સંસદમાં ઘટસ્ફોટ, પરત લાવવાના કેસોમાં રેકોર્ડ વધારો

ગેરકાયદેસર સ્થળાંતર પર કડકાઈની અસર: વિદેશોથી પરત મોકલવામાં આવતા ભારતીયોની સંખ્યામાં મોટો ઉછાળો

વિદેશોમાં ગેરકાયદેસર રીતે રહેતા ભારતીય નાગરિકો સામેની કાર્યવાહી તેજ બની છે, જેની સીધી અસર દેશનિકાલના આંકડાઓમાં જોવા મળી રહી છે. કેન્દ્ર સરકારે સંસદમાં માહિતી આપતા જણાવ્યું હતું કે, છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં અનેક દેશો, ખાસ કરીને અમેરિકા અને ખાડી દેશોમાંથી ભારત પરત મોકલવામાં આવેલા નાગરિકોની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે.

લોકસભામાં એક લેખિત પ્રશ્નના જવાબમાં વિદેશ રાજ્ય મંત્રી કીર્તિ વર્ધન સિંહે જણાવ્યું હતું કે, તમામ દેશો ગેરકાયદેસર સ્થળાંતર કરનારાઓની સંપૂર્ણ વિગતો શેર કરતા નથી, પરંતુ જે આંકડા ઉપલબ્ધ છે તે સ્પષ્ટપણે વધતા જતાં દેશનિકાલ તરફ ઈશારો કરે છે.

અમેરિકાથી દેશનિકાલના કેસોમાં સૌથી ઝડપી ઉછાળો

સરકારી આંકડા મુજબ, અમેરિકામાંથી ભારતીય નાગરિકોના દેશનિકાલમાં સતત વધારો થયો છે:

ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગ સાથે દિલ્હીમાં ગુંજ્યું ‘કોકરોચ જનતા પાર્ટી’નું આંદોલન

સાયબર હુમલા વચ્ચે CBSEએ OnMark પોર્ટલ બંધ કર્યું, હવે કેવી રીતે થશે રી-ઇવેલ્યુએશન? જાણો આખો મામલો

• વર્ષ 2023: 617 ભારતીયોને પરત મોકલાયા.
• વર્ષ 2024: આ સંખ્યા વધીને 1,368 થઈ.
• વર્ષ 2025: આ આંકડો ઝડપથી વધીને 3,414 પર પહોંચી ગયો, જે અગાઉના વર્ષોની સરખામણીમાં ઘણો વધારે છે.

ખાડી દેશોમાંથી પણ મોટી સંખ્યામાં વાપસી

મધ્ય-પૂર્વના દેશોમાંથી પણ મોટી સંખ્યામાં ભારતીય નાગરિકોને ભારત પરત મોકલવામાં આવ્યા છે:

• સૌદી અરેબિયા: 2023 માં 37,000 થી વધુ ભારતીયોનું ડિપોર્ટેશન થયું હતું, જે 2024 માં ઘટીને 14,000 અને 2025 માં લગભગ 13,000 રહ્યું હતું.
• યુનાઈટેડ આરબ અમીરાત (UAE): અહીંથી દેશનિકાલના કિસ્સામાં સતત વધારો થયો છે. 2023 માં આશરે 3,500 ભારતીયોને પરત મોકલાયા હતા, જે 2024 માં 6,000 થી વધુ અને 2025 માં લગભગ 9,500 સુધી પહોંચી ગયા છે.

કયા કારણોસર થઈ રહ્યો છે દેશનિકાલ?

સરકારે જણાવ્યું કે દેશનિકાલના મુખ્ય કારણોમાં આ બાબતો સામેલ છે:

1. માન્ય વિઝા વગર વિદેશ જવું.
2. વિઝાની મુદત પૂરી થયા પછી પણ ત્યાં રોકાવું (Overstay).
3. વર્ક પરમિટ વગર કામ કરવું અને સ્થાનિક શ્રમ કાયદાઓનું ઉલ્લંઘન.
4. રોજગારદાતાઓને છોડીને ફરાર થઈ જવું અથવા કાયદાકીય વિવાદોમાં ફસાવું.

માનવીય વર્તન અંગે ભારતની ચિંતા

દેશનિકાલની પ્રક્રિયા દરમિયાન ભારતીય નાગરિકો સાથે કરવામાં આવતા વર્તન અંગે સરકારે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. વિદેશ મંત્રાલયે અમેરિકી પ્રશાસન સમક્ષ ખાસ કરીને મહિલાઓ અને બાળકોને હથકડી પહેરાવવી, ધાર્મિક આસ્થાઓ (જેમ કે પાઘડી પહેરવી) અને ભોજન સંબંધિત જરૂરિયાતો અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે 5 ફેબ્રુઆરી 2025 પછી દેશનિકાલની ફ્લાઈટ્સમાં દુર્વ્યવહારની કોઈ ફરિયાદ સામે આવી નથી.

કેન્દ્ર સરકારે પુનરોચ્ચાર કર્યો છે કે વિદેશમાં વસતા ભારતીય નાગરિકોની સુરક્ષા અને ગરિમા તેની સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે. વધતા દેશનિકાલના આંકડા દર્શાવે છે કે ગેરકાયદેસર રીતે વિદેશ જવાની પ્રવૃત્તિ હજુ પણ એક ગંભીર પડકાર છે, જેના પર કડક દેખરેખ અને જાગૃતિની જરૂર છે.