ભારત-યુએસ ટ્રેડ ડીલ: અમેરિકાને શું મળશે, ભારતને કેટલો ફાયદો? વ્હાઇટ હાઉસ દ્વારા ફેક્ટ શીટ જાહેર
ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે તાજેતરમાં થયેલા વેપાર કરારને વ્હાઇટ હાઉસે ઐતિહાસિક ગણાવ્યો છે. આ ડીલ હેઠળ બંને દેશો પરસ્પર વેપાર વધારવા અને ટેરિફ (જકાત) અવરોધો ઘટાડવા સંમત થયા છે. વ્હાઇટ હાઉસની ફેક્ટ શીટ દ્વારા જાણવા મળ્યું છે કે આ સમજૂતીથી બંને દેશોને મોટા આર્થિક લાભ થવાની શક્યતા છે.
અમેરિકાને લાભ
વ્હાઇટ હાઉસના નિવેદન અનુસાર, ભારતે અમેરિકન પ્રોડક્ટ્સ પરના વધારાના ટેરિફ ઘટાડવા અથવા નાબૂદ કરવાનું વચન આપ્યું છે. ખાસ કરીને:
- રેસીપ્રોકલ ટેરિફ (Reciprocal Tariff) ને 25% થી ઘટાડીને 18% કરવામાં આવ્યો છે.
- ખાદ્ય અને કૃષિ ઉત્પાદનો જેવા કે ડ્રાય ડિસ્ટિલર્સ ગ્રેન (DDGs), લાલ જ્વાર, ટ્રી નટ્સ, તાજા અને પ્રોસેસ્ડ ફળો, કેટલીક દાળ, સોયાબીન તેલ, વાઇન અને સ્પિરિટ્સ પરનો ટેરિફ ઘટાડવામાં આવ્યો અથવા હટાવવામાં આવ્યો છે.
- અમેરિકાના ઇન્ડસ્ટ્રિયલ સામાન અને ટેકનોલોજી પ્રોડક્ટ્સ માટે ભારતીય બજાર ખોલવા પર સંમતિ આપવામાં આવી છે.
- આ ઉપરાંત, અમેરિકાએ ભારત પાસેથી 500 બિલિયન ડોલર થી વધુના એનર્જી, માહિતી અને સંચાર ટેકનોલોજી, કૃષિ અને કોલ પ્રોડક્ટ્સની ખરીદી વધારવાનું વચન લીધું છે.
ભારતને શું ફાયદો
ભારતે આ ડીલ દ્વારા ડિજિટલ અને ટેકનોલોજી વેપારમાં મજબૂત ફાયદાઓ હાંસલ કર્યા છે:
- ભારત ડિજિટલ સર્વિસ ટેક્સ હટાવશે અને દ્વિપક્ષીય ડિજિટલ ટ્રેડ નિયમો પર વાતચીત કરશે.
- ઇલેક્ટ્રોનિક ટ્રાન્સમિશન પર કસ્ટમ ડ્યુટી લગાવવા પર રોક (Moratorium) લાગુ થશે.
- રૂલ્સ ઓફ ઓરિજિન (Rules of Origin) પર વાતચીત બાદ નક્કી થશે કે તેનો લાભ મહત્તમ ભારત અને અમેરિકા બંનેને જ મળે.
- બંને દેશો ટેકનોલોજી અને ડિજિટલ ઉત્પાદનોમાં સહયોગ વધારશે.
વ્હાઇટ હાઉસે એમ પણ કહ્યું કે આ ડીલથી ભારતમાં અમેરિકન પ્રોડક્ટ્સની પહોંચ વધશે અને ભારતની ડિજિટલ અને ટેકનોલોજી સેક્ટરમાં વૈશ્વિક સ્પર્ધાત્મકતા મજબૂત થશે.
ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રનું વલણ
ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ સમજૂતીને ઐતિહાસિક ગણાવી છે અને તેને “ભારત-યુએસ વેપારમાં નવો અધ્યાય” ગણાવ્યો છે. ટ્રમ્પના મતે, ભારતે રશિયન તેલની ખરીદી બંધ કરવા અને અમેરિકન ઉત્પાદનોની ખરીદી વધારવા પર સંમતિ આપીને વૈશ્વિક વેપાર નીતિમાં ભરોસાપાત્ર પગલાં ભર્યા છે.
નિષ્ણાતોનું શું કહેવું છે?
નિષ્ણાતોના મતે, આ ડીલ બંને દેશો માટે સંતુલિત છે:
- અમેરિકાને ભારતીય બજારમાં પહોંચ મળી છે.
- ભારતને ડિજિટલ અને ટેકનિકલ વેપારમાં સ્પષ્ટ નિયમો અને સહયોગ મળ્યો છે.
વિશ્લેષકો માને છે કે આ ડીલ બંને દેશોના ટેકનોલોજી, કૃષિ અને ઉર્જા ક્ષેત્રમાં લાંબા ગાળા સુધી પ્રભાવ પાડશે.

