વિટામિન D સપ્લિમેન્ટ ક્યારે લેવું? AIIMSના ડૉક્ટરથી જાણો સાચો સમય અને રીત
આજકાલ વિટામિન Dની અછત એક સામાન્ય સમસ્યા બની ગઈ છે. ખાસ કરીને મોટા શહેરોમાં રહેતા લોકોમાં સૂર્યપ્રકાશની ઓછી ઉપલબ્ધતાને કારણે આ સમસ્યા વધુ જોવા મળે છે. વિટામિન D આપણા શરીર માટે અત્યંત જરૂરી પોષક તત્વ છે, જે હાડકાંને મજબૂત બનાવે છે, રોગપ્રતિકારક શક્તિ વધારવામાં મદદ કરે છે અને સમગ્ર સ્વાસ્થ્ય જાળવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
ઘણા લોકો વિટામિન Dની ઉણપ પૂરી કરવા માટે ટેબ્લેટ, કેપ્સ્યુલ અથવા સેશે (પાઉડર) સ્વરૂપે સપ્લિમેન્ટ લે છે. પરંતુ મોટાભાગના લોકો પાસે એક પ્રશ્ન હોય છે – વિટામિન D ક્યારે અને કેવી રીતે લેવું વધુ ફાયદાકારક છે?
AIIMS ડૉક્ટરની સલાહ
AIIMS દિલ્હી ખાતે કાર્યરત ન્યુરોલોજિસ્ટ અને જનરલ ફિઝિશિયન ડૉ. પ્રિયંકા સહરાવતે તાજેતરમાં સોશિયલ મીડિયા પર એક પોસ્ટ દ્વારા સમજાવ્યું કે વિટામિન D સપ્લિમેન્ટ લેવાનો યોગ્ય સમય કયો છે અને તે કેવી રીતે લેવાથી વધુ શોષાય છે.
તેમના જણાવ્યા અનુસાર, વિટામિન D વિવિધ સ્વરૂપોમાં ઉપલબ્ધ છે:
- કેપ્સ્યુલ
- ટેબ્લેટ
- સિરપ
- સેશે (પાઉડર જે પાણી અથવા દૂધમાં ઘોલાય)
- વાયલ (લિક્વિડ ડોઝ)
વિટામિન D એક ફેટ-સોલ્યુબલ (ચરબીમાં ઘુલનશીલ) વિટામિન છે. તેનો અર્થ એ છે કે તે શરીરમાં ચરબીની હાજરીમાં વધુ સારી રીતે શોષાય છે.
વિટામિન D લેવાનો યોગ્ય સમય
ડૉક્ટર મુજબ, વિટામિન D ત્યારે લેવો જોઈએ જ્યારે પેટમાં ચરબીયુક્ત ખોરાક હાજર હોય.
એટલે કે:
- દિવસના સૌથી મોટા ભોજન સાથે વિટામિન D લેવું વધુ સારું
- ખાસ કરીને નાસ્તા અથવા લંચ દરમિયાન, જો તેમાં થોડી હેલ્ધી ફેટ હોય
ઉદાહરણ તરીકે:
- દૂધ, દહીં, ઘી અથવા માખણવાળો નાસ્તો
- બદામ, અખરોટ જેવા ડ્રાયફ્રૂટ
- પીનટ બટર
- દાળ, શાકભાજી અને ઘી/તેલ સાથેનું ભોજન
આ સમયે પેટમાં ચરબીની યોગ્ય માત્રા હોય છે, જેના કારણે વિટામિન Dનું શોષણ અસરકારક રીતે થાય છે.
પાણી સાથે નહીં, દૂધ સાથે કેમ?
જો તમે વિટામિન D સેશે અથવા પાઉડર સ્વરૂપે લો છો, તો તેને પાણીની જગ્યાએ દૂધ સાથે લેવું વધુ ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે.
કારણ કે:
- દૂધમાં હેલ્ધી ફેટ હોય છે, જે વિટામિન Dના શોષણમાં મદદ કરે છે.
- દૂધ કેલ્શિયમનો સારો સ્ત્રોત છે.
- વિટામિન D અને કેલ્શિયમ સાથે મળીને હાડકાંને મજબૂત બનાવે છે.
જ્યારે શરીરમાં પૂરતું વિટામિન D હોય છે, ત્યારે કેલ્શિયમ હાડકાંમાં સારી રીતે જમા થાય છે. બીજી તરફ, જો કેલ્શિયમનું પ્રમાણ યોગ્ય હોય તો વિટામિન Dનું આંતરડામાંથી લોહીમાં શોષણ પણ વધુ સારું થાય છે.
વિટામિન Dના ફાયદા
વિટામિન Dના નિયમિત અને યોગ્ય સેવનથી:
- હાડકાં અને દાંત મજબૂત બને છે
- રોગપ્રતિકારક શક્તિ વધે છે
- સ્નાયુઓ મજબૂત રહે છે
- થાક અને કમજોરીમાં ઘટાડો થાય છે
- વૃદ્ધાવસ્થામાં હાડકાંની નબળાઈ (ઓસ્ટિઓપોરોસિસ)નો ખતરો ઓછો થાય છે
View this post on Instagram
મહત્વપૂર્ણ સૂચનો
- વિટામિન D સપ્લિમેન્ટ ડૉક્ટરની સલાહથી જ લો
- વધુ ડોઝ સ્વયં ન લો, કારણ કે વધુ વિટામિન D પણ હાનિકારક બની શકે
- નિયમિત રીતે સૂર્યપ્રકાશમાં 15-20 મિનિટ રહેવાનો પ્રયત્ન કરો
- બ્લડ ટેસ્ટ દ્વારા લેવલ ચેક કરાવતા રહો
વિટામિન D એક મહત્વપૂર્ણ પોષક તત્વ છે, પરંતુ તેને યોગ્ય સમયે અને યોગ્ય રીતે લેવાથી જ તેનો સંપૂર્ણ લાભ મળે છે. દિવસના મોટા ભોજન સાથે અથવા દૂધ સાથે લેવું વધુ ફાયદાકારક છે.
જો તમને પણ વિટામિન Dની અછત છે, તો AIIMS ડૉક્ટરની સલાહ મુજબ યોગ્ય સમય અને રીત અપનાવીને તેને લો, જેથી તમારા શરીરને તેનો મહત્તમ લાભ મળી શકે.
