PAN Card Fraud Alert: શું તમારા નામે કોઈ બીજું લોન લઈ રહ્યું છે? આ ૩ રીતે તરત જ ખબર પડી જશે, જાણો સંપૂર્ણ વિગત
આજના ડિજિટલ યુગમાં જેટલી સુવિધાઓ વધી છે, તેટલું જ સાયબર ક્રાઈમ અને આર્થિક છેતરપિંડીનું જોખમ પણ વધ્યું છે. પાન (PAN) કાર્ડ એ આપણા સૌથી મહત્વપૂર્ણ નાણાકીય દસ્તાવેજોમાંનું એક છે, પરંતુ તેનો ખોટો ઉપયોગ થવાના કિસ્સાઓ હવે ચિંતાજનક રીતે વધી રહ્યા છે. ઘણીવાર લોકોના પાન કાર્ડનો ઉપયોગ કરીને તેમની જાણ બહાર પર્સનલ લોન લેવામાં આવે છે અથવા ક્રેડિટ કાર્ડ મેળવવામાં આવે છે. સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે પાન કાર્ડનો દુરુપયોગ તરત જ ખબર પડતી નથી. સામાન્ય રીતે તમને ત્યારે જ ખબર પડે છે જ્યારે બેંકમાંથી કોઈ રિકવરી કોલ આવે, તમારી લોન એપ્લિકેશન રિજેક્ટ થઈ જાય, અથવા જ્યારે તમે તમારો ક્રેડિટ સ્કોર તપાસો અને તેમાં અચાનક મોટો ઘટાડો જોવા મળે.
ક્રેડિટ રિપોર્ટ: તમારા પાન કાર્ડની સુરક્ષાનું અરીસો
પાન કાર્ડનો દુરુપયોગ થઈ રહ્યો છે કે નહીં તે જાણવાનો સૌથી સરળ અને સચોટ રસ્તો એ છે કે તમારો ક્રેડિટ રિપોર્ટ (Credit Report) નિયમિતપણે ચેક કરવો. ક્રેડિટ રિપોર્ટ એ તમારા તમામ નાણાકીય વ્યવહારો અને લેવાયેલી લોનનું લેખિત પ્રમાણ છે. ભારતમાં CIBIL, Experian, Equifax અને CRIF હાઈ માર્ક જેવી સંસ્થાઓ આ રિપોર્ટ તૈયાર કરે છે.
જ્યારે પણ કોઈ તમારા પાન કાર્ડ પર લોન લેવાનો પ્રયાસ કરે છે, ત્યારે બેંક તે સંસ્થાને ‘ક્રેડિટ ઇન્ક્વાયરી’ (Credit Inquiry) મોકલે છે. જો તમે કોઈ લોન માટે અરજી નથી કરી, છતાં તમારા રિપોર્ટમાં કોઈ અજાણી બેંકની ઇન્ક્વાયરી દેખાય, તો તે સંકેત છે કે તમારા પાન કાર્ડ સાથે છેડછાડ થઈ રહી છે. નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે વર્ષમાં ઓછામાં ઓછું ત્રણથી ચાર વાર તમારો ક્રેડિટ રિપોર્ટ ચેક કરવો જોઈએ જેથી કોઈ પણ અજાણી લોન વિશે તરત જ જાણ થઈ શકે.
પાન કાર્ડના દુરુપયોગને કેવી રીતે ઓળખવો?
તમારા નામ પર કોઈએ લોન લીધી છે કે નહીં તે ચેક કરવા માટે તમારે કોઈ બેંક અધિકારી કે ખાસ કોન્ટેક્ટની જરૂર નથી. તમે ઘરે બેઠા આ બાબતો પર નજર રાખી શકો છો:
-
અજાણી લોન એકાઉન્ટ્સ: જ્યારે તમે ક્રેડિટ રિપોર્ટ ડાઉનલોડ કરો, ત્યારે તેમાં ‘Active Loans’ સેક્શન તપાસો. જો તેમાં એવી કોઈ હોમ લોન, કાર લોન કે કન્ઝ્યુમર લોન (જેમ કે મોબાઈલ હપ્તા) દેખાય જે તમે લીધી જ નથી, તો સમજી લેવું કે તમારા પાન કાર્ડનો ખોટો ઉપયોગ થયો છે.
-
ક્રેડિટ સ્કોરમાં અચાનક ઘટાડો: જો તમે સમયસર બિલ ભરો છો છતાં તમારો સ્કોર ૮૦૦ થી સીધો ૬૦૦ પર આવી જાય, તો તેનો અર્થ એ છે કે તમારા નામે લેવાયેલી કોઈ અજાણી લોનનો હપ્તો બાકી છે.
-
નાની રકમની લોન (Nano Loans): આજકાલ ફિનટેક એપ્સ પાન કાર્ડ પર ₹૫,૦૦૦ થી ₹૧૦,૦૦૦ ની લોન તરત આપે છે. છેતરપિંડી કરનારાઓ આવી નાની રકમની અનેક લોન લઈને તમારો સ્કોર બગાડી શકે છે.
છેતરપિંડીથી બચવા અને ફરિયાદ કરવાની રીત
જો તમને જાણ થાય કે તમારા પાન કાર્ડનો દુરુપયોગ થયો છે, તો ગભરાવાને બદલે તાત્કાલિક પગલાં લેવા જોઈએ. સૌ પ્રથમ જે તે બેંક અથવા ફાઇનાન્સ કંપનીનો સંપર્ક કરો જેના નામે લોન દેખાઈ રહી છે. તેમને લેખિતમાં જાણ કરો કે આ લોન તમે લીધી નથી અને તે છેતરપિંડી છે.
આ ઉપરાંત, તમારે આવકવેરા વિભાગની સત્તાવાર વેબસાઈટ (Incometax.gov.in) પર જઈને ફરિયાદ નોંધાવવી જોઈએ. ભારત સરકારના સાયબર ક્રાઈમ પોર્ટલ (cybercrime.gov.in) પર પણ ફરિયાદ કરવી ખૂબ જરૂરી છે. ક્રેડિટ બ્યુરોને પણ રિપોર્ટ કરો જેથી તેઓ તમારા ક્રેડિટ રિપોર્ટમાંથી તે ખોટી એન્ટ્રી દૂર કરી શકે. યાદ રાખો, તમારું પાન કાર્ડ અને આધાર કાર્ડ ક્યારેય અજાણી વ્યક્તિ સાથે શેર ન કરો અને અનધિકૃત એપ્સ પર આ દસ્તાવેજો અપલોડ કરવાનું ટાળો. જાગૃતિ જ આ પ્રકારની આર્થિક છેતરપિંડીથી બચવાનો શ્રેષ્ઠ માર્ગ છે.
