મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધ ફાટી નીકળતા હવાઈ સેવાઓ ઠપ્પ; એર ઈન્ડિયા અને ઈન્ડિગોએ અનેક દેશોની ફ્લાઇટ્સ રદ કરી
ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચેનો સંઘર્ષ હવે સીધા યુદ્ધમાં ફેરવાઈ ચૂક્યો છે. અમેરિકાના સમર્થન સાથે ઈઝરાયેલના “ઓપરેશન રોરિંગ લાયન” ના પ્રારંભ બાદ સમગ્ર મધ્ય પૂર્વની પરિસ્થિતિ અત્યંત સંવેદનશીલ બની ગઈ છે. આ આંતરરાષ્ટ્રીય કટોકટીની સૌથી મોટી અસર નાગરિક ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર પર પડી છે. ભારતની રાષ્ટ્રીય એરલાઇન એર ઈન્ડિયાએ સુરક્ષાના કારણોસર દુબઈ, સાઉદી અરેબિયા, કતાર અને ઈઝરાયેલ તરફ જતી તમામ ફ્લાઇટ્સ તાત્કાલિક અસરથી રદ કરવાની જાહેરાત કરી છે.
અધવચ્ચેથી પરત ફર્યું તેલ અવીવ જતું વિમાન
પરિસ્થિતિ કેટલી ગંભીર છે તેનો અંદાજ એ વાત પરથી લગાવી શકાય છે કે, ૨૮ ફેબ્રુઆરીના રોજ દિલ્હીથી તેલ અવીવ જવા રવાના થયેલી એર ઈન્ડિયાની ફ્લાઈટ AI139 ને રસ્તામાં જ સુરક્ષાની ધમકી મળતા પાયલોટે વિમાનને હવામાં જ યુ-ટર્ન લેવડાવી ભારત પરત લાવવું પડ્યું હતું. ઈરાન અને તેની આસપાસના દેશોએ પોતાના હવાઈ ક્ષેત્ર (Airspace) બંધ કરી દેતા વિમાનો માટે કોઈ સુરક્ષિત માર્ગ બચ્યો નથી.
કયા રૂટ પર સેવાઓ બંધ કરવામાં આવી?
એર ઈન્ડિયાએ તેના સત્તાવાર નિવેદનમાં જણાવ્યું છે કે મુસાફરો અને ક્રૂ મેમ્બર્સની સુરક્ષા અમારી પ્રથમ પ્રાથમિકતા છે. જે દેશોની ફ્લાઇટ્સ પર અસર પડી છે તેમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:
યુએઈ (UAE): દુબઈ અને અબુ ધાબીની તમામ ફ્લાઇટ્સ રદ.
સાઉદી અરેબિયા: રિયાધ, જેદ્દાહ અને દમ્મામ માટેની સેવાઓ સ્થગિત.
કતાર અને ઓમાન: દોહા અને મસ્કત જતી ફ્લાઇટ્સ અટકાવી દેવામાં આવી છે.
ઈઝરાયેલ: તેલ અવીવની તમામ આંતરરાષ્ટ્રીય ફ્લાઇટ્સ અનિશ્ચિતકાળ માટે બંધ.
ઈન્ડિગોની એડવાઇઝરી અને મુસાફરોની ચિંતા
ખાનગી એરલાઇન ઈન્ડિગોએ પણ પરિસ્થિતિ પર ચાંપતી નજર રાખી રહી હોવાનું જણાવ્યું છે. ઈન્ડિગોએ મુસાફરોને વિનંતી કરી છે કે તેઓ એરપોર્ટ પર નીકળતા પહેલા પોતાની ફ્લાઇટનું સ્ટેટસ ઓનલાઇન ચેક કરી લે. એરલાઇન્સે ખાતરી આપી છે કે જો કોઈ ફ્લાઇટ રદ થશે, તો મુસાફરોને તેમના રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર જાણ કરવામાં આવશે અને રિફંડ અથવા વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા માટે મદદ કરવામાં આવશે.
પશ્ચિમી દેશોમાં ફફડાટ: નાગરિકોને પરત બોલાવાયા
માત્ર ભારત જ નહીં, સમગ્ર વિશ્વ અત્યારે ગભરાટમાં છે. બ્રિટિશ સરકારે સાવચેતીના પગલે ઈરાનમાંથી પોતાના રાજદ્વારી સ્ટાફને પાછા ખેંચી લીધા છે. ફ્રાન્સ અને ઈટાલીએ પોતપોતાના નાગરિકોને ઈરાન, ઈઝરાયેલ અને વેસ્ટ બેન્કની મુસાફરી ન કરવાની અને જેઓ ત્યાં છે તેમને તાત્કાલિક દેશ છોડવાની સૂચના આપી છે. જર્મનીએ પણ તેની ટ્રાવેલ એડવાઇઝરી વધુ કડક બનાવી છે.
આર્થિક અસર અને તેલના ભાવ
નિષ્ણાતો માને છે કે જો આ સંઘર્ષ લાંબો ચાલશે તો આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં મોટો ઉછાળો આવી શકે છે. હવાઈ માર્ગો બંધ થવાથી યુરોપ અને એશિયા વચ્ચેના વેપારને પણ મોટી અસર પહોંચશે. ભારત માટે આ ચિંતાનો વિષય છે કારણ કે લાખો ભારતીયો ખાડી દેશોમાં કામ કરે છે અને આ સંઘર્ષ તેમની સુરક્ષા અને મુસાફરી બંને માટે મોટું જોખમ ઉભું કરી રહ્યું છે.
૨૦૨૬માં આ નવા યુદ્ધે વિશ્વની શાંતિને હચમચાવી દીધી છે. એર ઈન્ડિયાનો આ નિર્ણય સાવચેતીના ભાગરૂપે લેવાયેલું યોગ્ય પગલું છે, પરંતુ તે દર્શાવે છે કે મધ્ય પૂર્વમાં સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર છે અને ગમે ત્યારે મોટું સંકટ આવી શકે છે.
