સંસદ કૂચ પ્રદર્શન પર હિંસા: રાહુલ ગાંધીએ વડાપ્રધાન મોદી, અમિત શાહ અને ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માગ કરી
દેશના પાટનગર નવી દિલ્હીમાં હાલ રાજકીય ગરમાવો ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે. સંસદના ચોમાસુ સત્રની શરૂઆત સાથે જ દેશની શિક્ષણ વ્યવસ્થા અને પરીક્ષા પ્રણાલીમાં રહેલી કથિત અનિયમિતતાઓને લઈને વિવાદ વણઉકેલાયેલો રહ્યો છે. દરમિયાન, “કોકરોચ જનતા પાર્ટી” (CJP) દ્વારા સંસદ તરફ યોજવામાં આવેલા વિરોધ માર્ચ (Chalo Sansad March) દરમિયાન દિલ્હી પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે થયેલી હિંસક અથડામણને લઈને રાજકારણ ગરમાયું છે. કોંગ્રેસ નેતા અને લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ આ મામલે કેન્દ્ર સરકાર પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે અને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, ગૃહમંત્રી અમિત શાહ તેમજ શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગણી કરી છે.
આ લેખમાં આપણે આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ, રાહુલ ગાંધીના આક્ષેપો, વિદ્યાર્થીઓનું આંદોલન અને સોનમ વાંગચુકની ભૂખ હડતાળ વિશે વિગતવાર ચર્ચા કરીશું.
“ચલો સંસદ” માર્ચ અને પોલીસ કાર્યવાહી: શું છે સમગ્ર વિવાદ?
સોમવારે સીજેપી (CJP) ના બેનર હેઠળ સેંકડો યુવાનો અને વિદ્યાર્થીઓએ દેશની બગડેલી શિક્ષણ વ્યવસ્થા, પેપર લીક અને પરીક્ષા પ્રણાલી સામે અવાજ ઉઠાવવા માટે સંસદ ભવન તરફ કૂચ કરી હતી. આ માર્ચ દરમિયાન દિલ્હી પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે તીખી બોલાચાલી અને ઘર્ષણ જોવા મળ્યું હતું. પોલીસે સ્થિતિને કાબૂમાં લેવા માટે બળપ્રયોગ કર્યો હતો, જેમાં કેટલાક પ્રદર્શનકારીઓ ઈજાગ્રસ્ત થયા હતા.

આ ઘટના બાદ જંતર મંતર પર વિરોધ પ્રદર્શન માટે ઊભી કરવામાં આવેલી તમામ વ્યવસ્થાઓને પોલીસે હટાવી દીધી હતી અને મધ્ય દિલ્હીના અનેક વિસ્તારોમાં ભારતીય નાગરિક સુરક્ષા સંહિતા (BNSS) ની કલમ 163 હેઠળ પ્રતિબંધિત આદેશો (સામૂહિક એકત્રીકરણ પર પ્રતિબંધ) લાગુ કરી દેવામાં આવ્યા હતા. જો કે, આ કડકાઈ છતાં CJP ના સ્થાપક અભિજીત દીપકે જંતર મંતર પર પોતાનું ધરણા પ્રદર્શન ચાલુ રાખ્યું છે અને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જ્યાં સુધી શિક્ષણ મંત્રી રાજીનામું નહીં આપે ત્યાં સુધી આ આંદોલન ચાલુ રહેશે.
રાહુલ ગાંધીના પ્રહારો: “દેશની શિક્ષણ વ્યવસ્થા ઉધઈની જેમ ખોખલી થઈ ગઈ છે”
ઘટનાના બીજા દિવસે સંસદ બહાર પત્રકારો સાથે વાતચીત કરતા રાહુલ ગાંધીએ કેન્દ્ર સરકાર પર યુવાનોના ભવિષ્ય સાથે ચેડા કરવાનો ગંભીર આરોપ લગાવ્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે દેશના યુવાનો આજે બેરોજગારી અને પરીક્ષા પ્રણાલીની નિષ્ફળતા સામે લડી રહ્યા છે, પરંતુ સરકાર તેમની વાત સાંભળવાને બદલે પોલીસ બળનો ઉપયોગ કરીને તેમનો અવાજ દબાવવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
રાહુલ ગાંધીએ પોતાના નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે:
ભ્રષ્ટ પરીક્ષા પ્રણાલી: “આ દેશના યુવાનો માત્ર શિક્ષણ વ્યવસ્થા નહીં, પણ પોતાના ભવિષ્ય માટે લડી રહ્યા છે. પરીક્ષા પ્રણાલી આજે ઉધઈની જેમ અંદરથી ખોખલી થઈ ચૂકી છે.”
સરકારની સંવેદનશીલતા પર સવાલ: એક તરફ ઉદ્યોગપતિઓના ભવ્ય સમારોહમાં કરોડો રૂપિયા ખર્ચવામાં આવે છે, જ્યારે સામાન્ય ઘરના યુવાનો પાસે નવો વેપાર શરૂ કરવા માટે પૂરતા નાણાં પણ નથી. વડાપ્રધાન આ ગંભીર મુદ્દે ચૂપ કેમ છે?
રાજીનામાની માંગ: આ સમગ્ર લાપરવાહી માટે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, ગૃહમંત્રી અમિત શાહ અને શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને તાત્કાલિક પદ પરથી રાજીનામું આપવું જોઈએ.
સંસદમાં ચર્ચા કરવા દેવામાં નથી આવતી: રાહુલ ગાંધીનો ગંભીર આક્ષેપ
કોંગ્રેસ નેતાએ સંસદની અંદરની સ્થિતિ વિશે વાત કરતા દાવો કર્યો કે વિપક્ષને વિદ્યાર્થીઓના આ ગંભીર મુદ્દા પર ચર્ચા કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી રહી નથી. જ્યારે તેમણે સ્પીકર સમક્ષ આ મુદ્દો ઉઠાવ્યો, ત્યારે તેમને કહેવામાં આવ્યું કે સંસદમાં ચર્ચા શરૂ કરવા માટે સરકારની પરવાનગી લેવી પડશે. રાહુલ ગાંધીએ સવાલ કર્યો કે જો વિપક્ષ જનતાના સળગતા પ્રશ્નો સંસદમાં નહીં રજૂ કરી શકે, તો સંસદનો અર્થ શું રહે છે?
પ્રેસ કોન્ફરન્સ બાદ રાહુલ ગાંધી, કોંગ્રેસ સાંસદ પ્રિયંકા ગાંધી વાડ્રા અને મહાસચિવ કે.સી. વેણુગોપાલ સાથે મળીને રામ મનોહર લોહિયા (RML) હોસ્પિટલ પહોંચ્યા હતા. ત્યાં તેમણે સોમવારની હિંસામાં ઘાયલ થયેલા યુવાનો અને પ્રદર્શનકારીઓની મુલાકાત લીધી હતી અને તેમની ખબર-અંતર પૂછીને કોંગ્રેસ પક્ષ તરફથી સંપૂર્ણ ટેકો જાહેર કર્યો હતો.
CJP પ્રતિનિધિઓની જે.પી. નડ્ડા સાથે મુલાકાત
એક તરફ જ્યાં વિરોધ પ્રદર્શન ઉગ્ર બન્યું છે, તો બીજી તરફ વાતચીતના દરવાજા પણ ખુલ્લા રાખવામાં આવ્યા છે. પ્રાપ્ત માહિતી અનુસાર, કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP) ના બે પ્રતિનિધિઓ – સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકાએ સોમવારે કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય મંત્રી જે.પી. નડ્ડા સાથે મુલાકાત કરી હતી. આ બેઠક દરમિયાન તેમણે સંગઠનની માંગણીઓનું એક લેખિત આવેદનપત્ર મંત્રીને સોંપ્યું હતું અને શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં પારદર્શિતા લાવવાની માંગ કરી હતી.

સોનમ વાંગચુકની ભૂખ હડતાળ યથાવત
આ સમગ્ર આંદોલન વચ્ચે જાણીતા પર્યાવરણવિદ અને શિક્ષણ સુધારક સોનમ વાંગચુકની તબિયતને લઈને પણ ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. 18 જુલાઈએ દિલ્હી પોલીસ દ્વારા કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા બાદ સોનમ વાંગચુક સફદરજંગ હોસ્પિટલમાં દાખલ છે અને ત્યાં તેમની ભૂખ હડતાળ સતત ચાલુ છે.
હોસ્પિટલ દ્વારા જારી કરવામાં આવેલા તાજેતરના હેલ્થ બુલેટિન મુજબ, સોનમ વાંગચુકનું સીરમ પોટેશિયમ લેવલ ઘટીને 3.2 mEq/L થઈ ગયું છે. તબીબો તેમને ઓરલ રિહાઇડ્રેશન સોલ્યુશન (ORS) અને પોટેશિયમ સપ્લીમેન્ટ્સ આપી રહ્યા છે, પરંતુ વાંગચુક હજુ પણ નસો દ્વારા આપવામાં આવતી દવાઓ (Intravenous fluids) અને ગ્લુકોઝ લેવાનો ઇનકાર કરી રહ્યા છે. તેમના સમર્થકોમાં આ વાતને લઈને ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે.
દિલ્હીમાં યુવાનો, વિદ્યાર્થીઓ અને વિપક્ષી નેતાઓ દ્વારા કરવામાં આવી રહેલા આ વિરોધ પ્રદર્શનોએ કેન્દ્ર સરકાર સામે મોટા સવાલો ખડા કર્યા છે. એક તરફ સરકાર શાંતિ જાળવવાની અપીલ કરી રહી છે અને કાયદો વ્યવસ્થાનું પાલન કરાવવાની વાત કરી રહી છે, તો બીજી તરફ વિપક્ષ તેને લોકશાહીના અવાજને કચડવાનો પ્રયાસ ગણાવી રહ્યો છે. આગામી દિવસોમાં સંસદના ચોમાસુ સત્રમાં આ મુદ્દો વધુ તોફાની બને તેવી પૂરી સંભાવના છે.