સ્વદેશી મેળા, ધિરાણ સહાય અને તાલીમ દ્વારા ગ્રામિણ નારી સશક્તિકરણમાં નોંધપાત્ર પ્રગતિ
આંતરરાષ્ટ્રીય મહિલા દિવસ એ માત્ર એક દિવસની ઉજવણી નથી, પરંતુ મહિલાઓના જીવનમાં આવેલા પરિવર્તનને મૂલવવાની તક છે. જાન્યુઆરી થી ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ દરમિયાન ગ્રામ વિકાસ એજન્સી દ્વારા કરવામાં આવેલી કામગીરીના આંકડા સાબિત કરે છે કે સરકારી યોજનાઓ હવે ગ્રામીણ મહિલાઓના ઘર સુધી પહોંચી રહી છે. આ એક વર્ષના ગાળામાં મહિલાઓને આર્થિક રીતે સધ્ધર બનાવવા માટે વિવિધ પ્રવૃત્તિઓ અને તાલીમ કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેનાથી હજારો બહેનોના જીવનમાં સકારાત્મક બદલાવ આવ્યો છે.
સ્વદેશી મેળાઓ દ્વારા ૧૩ લાખથી વધુની આવક: નારી શક્તિનો વ્યાપારી વિજય
વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન ગ્રામીણ મહિલા સ્વસહાય જૂથો (Self Help Groups) માટે ‘રાખી મેળો’, ‘સખી દીપાવલી મેળો’, અને ‘સશક્ત નારી મેળા’ જેવા પ્રદર્શનો આયોજિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ મેળાઓમાં કુલ ૮૮ મહિલા જૂથોએ ભાગ લઈને પોતાની હસ્તકલા અને ઘરગથ્થુ ઉત્પાદનોનું વેચાણ કર્યું હતું. આ બહેનોએ આખા વર્ષ દરમિયાન કુલ ૧૩,૧૦,૦૨૫ રૂપિયાની કમાણી કરી છે. ખાસ કરીને ‘સશક્ત નારી મેળા’માં માત્ર ૫૦ જૂથોએ ૧૦.૫૦ લાખથી વધુનું વેચાણ કરીને સાબિત કરી દીધું કે જો તક મળે તો ગ્રામીણ નારી ઉત્તમ બિઝનેસ વુમન બની શકે છે.
૬૨ કરોડનું બેંક ધિરાણ: મહિલા સાહસિકોને મળ્યું આર્થિક પીઠબળ
મહિલાઓને પોતાનો નાનો વ્યવસાય શરૂ કરવા કે વિસ્તારવા માટે આર્થિક મૂડીની જરૂર હોય છે. આ જરૂરિયાત પૂરી કરવા માટે ગ્રામ વિકાસ એજન્સીએ વર્ષ ૨૦૨૫માં ૩,૦૩૩ મહિલા જૂથોને ‘કેશ ક્રેડિટ’ સુવિધા હેઠળ ૬૨૧૦.૬૨ લાખ (૬૨ કરોડથી વધુ) રૂપિયાનું ધિરાણ અપાવ્યું છે. આ ઉપરાંત, પશુપાલન ક્ષેત્રે પણ ૨૮૨ બહેનોને ૧૯૭ લાખ રૂપિયાની બેંક લોન અપાવવામાં આવી છે. આ આર્થિક સહાયને કારણે મહિલાઓ હવે વ્યાજખોરોની ચુંગાલમાંથી મુક્ત થઈને પોતે માલિક બની વ્યવસાય કરી રહી છે.
કૃષિ, પશુપાલન અને કૌશલ્ય તાલીમ દ્વારા નવા રોજગારનું સર્જન
ગ્રામીણ અર્થતંત્રના પાયા સમાન પશુપાલન અને કૃષિમાં પણ મહિલાઓનો હિસ્સો વધારવા વિશેષ પ્રયાસો થયા છે. ‘આત્મા પ્રોજેક્ટ’ હેઠળ ૫૯૮ લાભાર્થીઓને ગાય નિભાવવા માટે ૩૨.૨૯ લાખ રૂપિયાની સહાય આપવામાં આવી છે. આ સાથે જ બાગાયત વિભાગના સહયોગથી ૨૨૫ મહિલાઓને ‘કેનીંગ તાલીમ’ (ફળ અને શાકભાજીના સંગ્રહની ટેકનિક) આપવામાં આવી હતી. આ તાલીમ દ્વારા બહેનો હવે સીઝન વગર પણ ફળ-શાકભાજીની પ્રોસેસ્ડ પ્રોડક્ટ બનાવીને કમાણી કરી શકશે. આમ, આર્થિક ધિરાણથી લઈને વ્યવસાયિક તાલીમ સુધીના આ તમામ પગલાં મહિલા સશક્તિકરણનું શ્રેષ્ઠ ઉદાહરણ છે.
