અમેરિકા-ઇઝરાયલ-ઈરાન યુદ્ધ: ક્યારે આવશે લોહિયાળ જંગનો અંત? રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે યુદ્ધની સમયરેખા અંગે કર્યો મોટો ખુલાસો
મધ્ય પૂર્વમાં ૨૮ ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલું મહાયુદ્ધ હવે તેના ત્રીજા અઠવાડિયામાં પ્રવેશ્યું છે. ૧૮ દિવસથી અવિરત ચાલી રહેલા મિસાઈલ હુમલાઓ અને સૈન્ય કાર્યવાહી વચ્ચે ગઈકાલે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે એક મહત્વની પ્રેસ કોન્ફરન્સ યોજી હતી. આ યુદ્ધ ક્યારે સમાપ્ત થશે તેવા પત્રકારોના પ્રશ્નોના જવાબમાં ટ્રમ્પે આશા અને સાવધાની બંને વ્યક્ત કરી હતી.
“યુદ્ધ ટૂંક સમયમાં સમાપ્ત થશે, પણ આ અઠવાડિયે નહીં”
રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે આશાવાદ વ્યક્ત કરતા કહ્યું કે, ઈરાન સાથેનો આ સંઘર્ષ લાંબો નહીં ખેંચાય. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, “મને નથી લાગતું કે આ અઠવાડિયે યુદ્ધ સમાપ્ત થશે, પરંતુ તે ટૂંક સમયમાં થશે. જ્યારે આ યુદ્ધ સમાપ્ત થશે, ત્યારે આખું વિશ્વ સુરક્ષિત થઈ જશે.” ટ્રમ્પે શરૂઆતમાં એક અઠવાડિયામાં યુદ્ધ વિરામ અંગે ‘હા’ કહી હતી, પરંતુ તુરંત જ પોતાની વાત સુધારતા ઉમેર્યું હતું કે તેમાં હજુ થોડો વધુ સમય લાગશે.
ઈરાનનો વળતો પ્રહાર: અમેરિકી ગુપ્તચર એજન્સીઓ પણ ચોંકી
૨૮ ફેબ્રુઆરીના રોજ ઇઝરાયલ અને અમેરિકાએ જ્યારે ઈરાન પર હુમલો કર્યો, ત્યારે કોઈએ કલ્પના નહોતી કરી કે ઈરાન આટલી આક્રમકતાથી વળતો પ્રહાર કરશે. ટ્રમ્પે સ્વીકાર્યું કે ઈરાને કતાર, સાઉદી અરેબિયા, યુએઈ, બહેરીન અને કુવૈત જેવા દેશોમાં અમેરિકી ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવીને નિષ્ણાતોને પણ આશ્ચર્યમાં મૂકી દીધા છે. તેમણે નોંધ્યું કે જે દેશો સાથે ઈરાનના તટસ્થ સંબંધો હતા, ત્યાં પણ હુમલા કરીને ઈરાને પોતાની શક્તિનું પ્રદર્શન કર્યું છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને સુરક્ષિત કરવાની રણનીતિ
વિશ્વના ૨૦ ટકા તેલના પરિવહન માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ એવા ‘હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ’ પર હાલમાં ખતરો મંડાઈ રહ્યો છે. ટ્રમ્પે જાહેરાત કરી છે કે તેઓ ટૂંક સમયમાં એવા દેશોના નામ જાહેર કરશે જેઓ અમેરિકા સાથે મળીને આ સમુદ્રી માર્ગને સુરક્ષિત કરશે. જોકે, તેમણે કેટલાક સાથી દેશોની અનિચ્છા અંગે નારાજગી પણ વ્યક્ત કરી હતી. ટ્રમ્પે આશ્ચર્ય વ્યક્ત કર્યું કે જે દેશોનું તેલ આ માર્ગે પસાર થાય છે, તેઓ પણ મદદ માટે ખચકાટ અનુભવી રહ્યા છે.
યુરોપની સાવધ નીતિ અને અમેરિકી જાનહાનિ
યુરોપિયન યુનિયનની વિદેશ પ્રધાન કાજા કલ્લાસે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, “આ યુરોપનું યુદ્ધ નથી,” જેના કારણે યુરોપિયન દેશો સીધી સૈન્ય મદદ મોકલવાથી બચી રહ્યા છે. બીજી તરફ, પેન્ટાગોને સ્વીકાર્યું છે કે આ ૧૮ દિવસના યુદ્ધમાં ૧૩ અમેરિકન સૈનિકોએ જીવ ગુમાવ્યા છે અને ૨૦૦ જેટલા સૈનિકો ઘાયલ થયા છે. જેમાંથી ૧૮૦ સૈનિકો સારવાર બાદ ફરીથી મોરચા પર તૈનાત થઈ ગયા છે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું નિવેદન સૂચવે છે કે અમેરિકા ઈરાનને વાટાઘાટોના ટેબલ પર લાવવા માટે લશ્કરી દબાણ વધારી રહ્યું છે. યુદ્ધનો અંત નજીક હોવાના સંકેત તો છે, પરંતુ ‘ખાર્ગ ટાપુ’ પર હુમલાની ધમકી અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની નાકાબંધી જોતા આગામી ૧૦ દિવસ નિર્ણાયક સાબિત થશે.
